Tym niemniej europejscy partnerzy Paryża „nie powinni wnioskować, że polityka zagraniczna François Hollande’a będzie raczej antyeuropejska. To byłoby błędem”, sądzi Le Monde. Dziennik podkreśla, iż „rzeczywistość polityczna jest nieuchronna”.

Francuzi obawiali się Europy. Są w nastroju eurosceptycznym, skłonni się wycofać, jak gdyby procesowi integracji europejskiej przypisywali wszystkie wady liberalizmu gospodarczego. Stary Kontynent jest niewątpliwie wielkim rynkiem: to jedna z jego silnych stron, sekret jego atrakcyjności, motor jego konkurencyjności. Ale UE powinna być także projektem politycznym, cywilizacyjnym. M. Fabius nie jest może pozbawiony takich cech, które pozwolą mu być rzecznikiem takiej właśnie Europy.

W każdym razie, jak zauważa Libération, Fabius i Cazeneuve nie są „jedynymi eurosceptykami w rządzie”:

François Hollande powołał ich na stanowiska, które nie zapewnią im wyraźnego wpływu na sprawy europejskie. Tymi bowiem zarządza Pałac Elizejski, gdyż są one częścią „obszaru zastrzeżonego” dla szefa państwa. 

„W wyniku tych wyborów kraj zabarwi się na czerwono”, niepokoi się I Kathimerini. Dziennik zauważa jednak, że jeśli nawet hipotezę o rezygnacji ze wspólnej waluty słychać coraz wyraźniej, „Merkel i Hollande chcą, żeby Grecja pozostała w strefie euro”.

„Kasandryczne prognozy międzynarodowe ziściły się”, ubolewa To Ethnos, tytułując swój artykuł „Wybory na polu minowym”. „Kraj znalazł się w impasie. Partie muszą teraz przedstawić jasne propozycje rozwiązań problemów ten kraj nękających”, zwłaszcza recesji, która sięgnęła w pierwszym kwartale 6,2%, i dwudziestojednoprocentowego bezrobocia.

Według To Vima nowe wybory będą

referendum, w którym w głównych rolach wystąpią Antonis [Smaras, szef prawicowej Nowej Demokracji] kontra Aleksis [Cipras, lider Syrizy, Koalicji Radykalnej Lewicy], prawica kontra Koalicja Radykalnej Lewicy, proeuropejczycy kontra pozostali.

Ta Nea ma jednak nadzieję, że ten kryzys polityczny

jest szansą na odrodzenie i przebudowę socjaldemokracji. Tradycyjne partie [Nowa Demokracja i socjaliści z Pasoku] powinny wyciągnąć lekcję ze swojej porażki.

Według frankfurckiego dziennika

Temat redukcji długu, który był już jednym z głównych haseł nieudanej kampanii przed wyborami regionalnymi w Szlezwiku-Holsztynie, nie jest w stanie nikogo zmobilizować, kiedy słowa pusto brzmią. Minister środowiska był uosobieniem tej sprzeczności; trzeba oszczędzać, oszczędzać, oszczędzać, mówił, a jednocześnie opowiadał się za nadzwyczaj kosztowną zmianą modelu energetycznego. Podobny brak konsekwencji wykazał, gdy mówił o „warunkach greckich”, a zarazem stwierdzał, że Niemcy nigdy nie były w tak dobrej kondycji jak obecnie. I wreszcie, CDU zakłada, że wyborcy zaciekle przeciwstawiają się zadłużeniu przyjmując, że Francuzi i Grecy mieszkają na zupełnie innej planecie.

Skoro już mowa o Francji, Le Monde uważa, że wynik niemieckich wyborów jest złą nowiną dla kanclerz Niemiec, ale dobrą dla François Hollande’a, świeżo upieczonego prezydenta elekta.

François Hollande stał się w ostatnich tygodniach europejskim rzecznikiem ożywienia gospodarczego jako recepty na kryzys euro, podczas gdy Angela Merkel daje pierwszeństwo uzdrowieniu budżetu będącemu w jej oczach fundamentem ‘trwałego rozwoju’. Zwycięstwo François Hollande’a i idee, które głosi, obudziły znaczne oczekiwania w krajach UE zmagających się z kryzysem i nie ominęły szeregów socjaldemokratów zza Renu. Pani Merkel dobrze o tym wie, a afront wyborczy, jaki ją spotkał minionej niedzieli, powinien ją skłonić do ustępstw w sprawie paktu wzrostu.

Niegdyś komik, znany z polemik i autor poczytnego bloga, sześćdziesięcioczteroletni Grillo utworzył swoją partię w 2009 r. niesiony przez falę serii spektakli-zgromadzeń, w których krytykował wprost skandale polityczno-finansowe, jak też przywary „kasty”, jak się najczęściej nazywa włoską klasę rządzącą.

„Podobnie jak wiele innych ruchów protestacyjnych, ten którym kieruje Grillo niesie w sobie również nadzieję na korzystne zmiany”, dostrzega L’Espresso,

ale zaspakaja on również demagogiczne potrzeby tych, którzy marzą o wywróceniu Mario Montiego, jego rządu, jego podatków i jego dyscypliny bez wzrostu.

Corriere della Sera naświetla to następująco:

To prawda, że Grillo jest komediantem, który w swoich burzliwych przemowach uderza w strunę poujadyzmu i uczuć wrogich polityce. […] Ale w jego programie jest również wiele propozycji dotyczących takich spraw jak zarządzanie śmieciami czy też odmowa łatwego wzrostu opartego na obrocie nieruchomościami, pełnej przejrzystości funkcjonowania administracji i korzystania z Internetu na poziomie kraju przynależącego do zachodniej Europy.

Ta prosta i niemająca wielkiego krasomówczego doświadczenia protestantka urodzona w NRD znalazła się w końcu w harmonii ze wszystkimi Niemcami, zwłaszcza tymi z Zachodu, których uznawała za „zepsutych, nieco tchórzliwych i leniwych". Oni z kolei się  „zmerkelizowali", otaczając prawdziwym kultem jej rzekome słabości – prostotę i brak splendoru. I to kryzys euro był, według Ulricha, punktem kulminacyjnym tej transformacji:

W 2005 r. Merkel myślała, że musi dać Niemcom nowy impuls. Obecnie musi przekonywać swoich wyborców do udzielenia pomocy innym, zachowania zimnej krwi, a  przede wszystkim do tego, aby nadal grzecznie oddawali się gorliwej konsumpcji. Jej polityka zupełnie zmieniła kierunek. Czy zatem zakończyła już swoją misję w Niemczech; czy wyemigrowała do Europy? […] Bez niemieckiej normalności, chronionej przez tę ultranormalną kanclerz, Europa już dawno pogrążyłaby się w chaosie.

Nie wyobrażając sobie bynajmniej bliskiego upadku pani kanclerz, Ulrich konkluduje:

Być może niemiecka Merkel ma już za sobą swój punkt kulminacyjny, gdy tymczasem europejska Merkel jest obecnie w zenicie. Być może nie potrzebujemy jej już u siebie, lecz raczej w Europie. […] Ona ma dopiero 57 lat. Jest to więc kobieta polityk z przyszłością. Pozostaje tylko pytanie: gdzie?.

To pierwsze takie zdarzenie „w naszym życiu politycznym, jest nim zmiana władzy między wyborami”, zauważa Adevărul. Cztery miesiące po pierwszych manifestacjach przeciwko cięciom, program Ponta obejmuje środki mające, jak uważa dziennik, „populistyczny potencjał” – takie jak podwyżka płac pracowników państwowych czy też podwyżka emerytur. Ale misja pozostaje

ta sama jak rządu Ungureanu, czyli zarządzanie problemami bieżącymi i przygotowanie wyborów, no i rzecz jasna, zwiększenie w oczach wyborców atrakcyjności partii, która dała mu władzę.

Dziennik Die Welt, bliski Angeli Merkel, ocenia te wyniki z perspektywy rządzącej w Berlinie koalicji i konstatuje, że hipoteza sojuszu między SPD i Zielonymi, jak za czasów socjaldemokratycznego kanclerza Gerharda Schrödera, zdaje się coraz mniej prawdopodobna, gdyż „wielu obywateli pragnie wielkiej koalicji SPD-CDU”.

Nicolas Sarkozy jest jedenastym europejskim przywódcą, który upadł od czasu wybuchu kryzysu finansowego, i ten wynik stanowi coś więcej niż tylko napomnienie dla niedawnych zwolenników urzędującego prezydenta w osobach Merkel czy Davida Camerona. Nowy kierunek Francji jest śmiertelnym ciosem dla traktatu fiskalnego, który był odpowiedzią Europy na kryzys.

„Frau Merkel, przybywam”, pisze w tytule Frankfurter Rundschau. Już w swoim pierwszym wystąpieniu prezydent-elekt zapowiedział, że pierwszą wizytę zagraniczną złoży niemieckiej kanclerz, która powinna przystosować się do tego nowego partnera, mimo dzielących ich różnic ideologicznych:

 

Merkel nie byłaby sobą, gdyby nie była zdolna zmienić kursu. Nie ma ona ideologicznych problemów z socjaldemokratami [z którymi rządziła w latach 2005–2009], nawet jeśli zwą oni siebie socjalistami. Hollande nie ogłosi rewolucji. Będzie musiał się dostosować, tak samo jak Merkel uczyniła to w trakcie kryzysu greckiego.

„Hollande wygrywa, Europa staje przed wyzwaniem”, pisze w tytule Corriere della Sera, w ocenie którego nowy francuski prezydent jest „normalnym przywódcą na wyjątkowe czasy”.

 

Przesłanie tego francuskiego maja w czasach kryzysu, schyłku obywatelskich uczuć i antypolityki jest więc pełne nadziei. Dla Francji oraz dla Europy, która patrzy na Francję. [… Jest to] także wybór będący gestem obrony przeciwko Europie stojącej pod znakiem poświęceń bez sprawiedliwości oraz dyscypliny bez wzrostu. […] Francja pod rządami Hollande’a nie marzy już o socjalizmie w jednym kraju, lecz o tym, żeby w Europie było trochę więcej socjaldemokracji.

Według El Mundo „zwycięstwo Hollande’a zapoczątkowuje niepewność w Europie”: konserwatywny dziennik niepokoi się, jak będzie wyglądać „nowa epoka”, która rozpoczyna się „dla Francji i dla reszty kontynentu”.

 

Nigdy jeszcze wybory prezydenckie we Francji nie miały aż takiego oddźwięku w Europie. […] Zwycięstwo kandydata socjalistów przełamuje hegemonię centroprawicy w minionej dekadzie i budzi wątpliwości w kwestii kohabitacji z kanclerz Angelą Merkel, z którą [urzędujący prezydent Nicolas] Sarkozy chciał się porozumieć w sprawie unii fiskalnej i polityki oszczędności.

„Nowy start dla Europy”, ocenia De Morgen, którego zdaniem jednak „socjalista Hollande wchodzi natychmiast w drogę Niemcom w kwestii polityki zaciskania pasa”. W komentarzu redakcyjnym dziennik zauważa, że

 

pytanie o to, czy Hollande będzie mógł dokonać tego europejskiego zwrotu [w stronę stymulowania wzrostu], pozostaje otwarte. Już sobie wyobrażamy jego pierwszą podróż do Berlina, gdzie będzie musiał zawrzeć historyczny kompromis ze srogą Merkel. Te dyskusje będą się toczyć w burzliwym klimacie po wczorajszych wyborach parlamentarnych, które poszatkowały polityczny krajobraz w Grecji. [...] Europa stała się od wczoraj bardziej czerwona. Ale równocześnie burzowe chmury nad kontynentem jeszcze bardziej pociemniały.

W Sztokholmie Dagens Nyheter stwierdza, że o ile w kwestii imigracji i mniejszości nowy prezydent wybrał bardziej tolerancyjną i otwartą drogę niż Nicolas Sarkozy, to „rodzi on niepokojące pytania w dziedzinie polityki gospodarczej”:

 

Jeżeli Hollande zerwie pakt fiskalny, wywoła to poważne problemy. Europa potrzebuje wzrostu, ale bez skutecznej bariery przeciwko wielkim deficytom budżetowym w państwach członkowskich trudno będzie utrzymać euro przy życiu. Godziłoby to w unię walutową i jej zdolność do podejmowania wspólnych decyzji. Oto dlaczego wydaje się rzeczą trudną, aby Hollande na serio zażądał renegocjacji paktu. Bardziej prawdopodobne jest, że zadowoli się dodaniem bardziej niewinnego protokołu podkreślającego znaczenie wzrostu.

W praskim dzienniku Hospodářké Noviny publicysta Martin Ehl ocenia, że po tym „wyborczym weekendzie” wyłoniła się „inna Europa”. Wybory prezydenckie we Francji i parlamentarne w Grecji pokazują, że Stary Kontynent staje w obliczu „nowej rewolucji francuskiej”. Sprawia ona, że drży w posadach konsensus w kwestii integracji europejskiej, która jest w najgłębszym kryzysie od lat 50:

 

Europejczycy oczekują od swoich przywódców czegoś więcej niż tylko ograniczania się do cięć budżetowych. […] Oprócz przyjęcia paktu fiskalnego Europa będzie musiała nauczyć się myśleć o ekonomii w innowacyjny sposób.

„Nie zgodzę się na to, aby ludzie w podeszłym wieku płacili za absurdalne roszczenia Brukseli”, wyjaśnił Wilders, odnosząc się do obliczeń centralnego biura planowania, według których cięcia w wysokości 14,2 milionów euro oznaczają trzyprocentową utratę możliwości dokonywania zakupów przez osoby w starszym wieku, przyhamowanie wzrostu i zwiększenie bezrobocia. Cięcia dotyczą w szczególności opieki zdrowotnej, emerytur, wynagrodzeń w sektorze publicznym, VAT, pomocy dla krajów rozwijających się i odliczeń odsetek od kredytów hipotecznych.

Po siedmiu tygodniach negocjacji „bomba, którą Wilders podłożył pod rząd Ruttiego wybuchła i pogrążyła Holandię w niepewności co do dalszego rozwoju sytuacji”, uważa De Volkskrant. Bowiem bez wsparcia ze strony PVV rząd koalicyjny chrześcijańskich demokratów i liberałów nie będzie miał większości parlamentarnej. Premier Mark Rutte powinien tego poniedziałku zwrócić się do królowej Béatrix o rozwiązania Drugiej Izby w celu zorganizowania przedterminowych wyborów. 

„Nowa linia obrony PVV ‒ ‘Nie chcemy cięć budżetowych na rozkaz Brukseli’ – jest bezczelnością”, pisze Trouw i przypomina, że w 2010 r. Wilders podpisał porozumienie rządowe, zgodnie z którym maksymalny deficyt może wynosić 2,8%. Dziennik cieszy się z faktu, że PVV została tym samym „zdemaskowana”, wszakże bez nadmiernej radości: „Gdyby kryzys nie był tak poważny, Holandia odetchnęłaby z ulgą”.

To zdarzenie jest ciągiem dalszym „annus horribilis” hiszpańskiej monarchii. Nakłada się na podejrzenie o korupcję, które obciąża zięcia monarchy, Iñaki Urdangarina, a także niedawny wypadek strzelecki jego najstarszego wnuka, Felipa Juana Froilána. Pomimo milczenia rządu, kręgi polityczne i media mnożą słowa ostrej krytyki, przy czym barceloński dziennik podkreśla, że ‒

nieodpowiedzialność tej królewskiej podróży była tak oczywista, w czasie gdy kraj doświadcza bardzo poważnych trudności, że nawet środowiska silnie wspierające monarchię nie mogły ukryć swojego rozczarowania.

El Periódico przypomina kluczową rolę Juana Carlosa podczas przechodzenia do ustroju demokratycznego. Ale nawet jeśli „monarchia zapewniała stabilność instytucjonalną przez trzy dziesięciolecia, [...] ta życzliwość i ten szacunek uległy osłabieniu w ciągu ostatnich lat”. Dziennik podejmuje debatę na temat sukcesji, gdyż Juan Carlos ma 74 lata, a wstąpił na tron w wieku lat 37, podczas gdy książę Felipe jest czterdziestoczterolatkiem:

To jest obiektywnie najgorszy moment, by Hiszpania uwikłała się w polemiki w sprawie monarchii [...] Ale ta sama musi się odnowić.

Od czasów wyborów w maju 2010 r., gdy VV uzyskała 10% głosów, partia Bárty stała się „symbolem upadku” w czeskim życiu publicznym, zauważa praski dziennik ekonomiczny. Jednakże „Vít Bárta i jego grupa nie są przyczyną zła w polityce naszego kraju, jedynie produktem systemu, który doznał w piątek wstrząsu, ale którego podstawy pozostają niezachwiane”. Paria VV jest „jednym z najdziwniejszych przykładów na tutejszej scenie politycznej” i „ich tragikomiczne, a czasami bardzo niebezpieczne metody wyróżniają się amatorską bezpośredniością”.

Hospodářské Noviny wyrażają opinię, że korupcja, z którą mają do czynienia inni czescy politycy, jest o wiele bardziej wyrafinowana i twórcza, czyli bardziej odporna na działania śledcze. „Jeśli wszyscy winni stanęliby przed sądem, to cały system polityczny uległby zapaści”, zauważa dziennik, tym niemniej dodaje, że proces Bárty jest ważnym krokiem na drodze rozwoju młodej demokracji.

Już od kilku tygodni czekaliśmy na orędzie do narodu Lucasa Papademosa. Data 6 maja nie jest więc dla nas zaskoczeniem, natomiast stawka jest bardzo wysoka.

Według ostatnich sondaży, konserwatywna partia Nowa Demokracja jest faworytem, ale z poparciem tylko 13–20 proc. głosów będzie musiała wejść w koalicję z socjalistyczną partią PASOK i jeszcze innymi, mniejszymi ugrupowaniami.

Ta Nea pisze:

Musimy się zastanowić, czy zamierzamy głosować zgodnie z rozsądkiem, czy też wolimy chaos polityczny. Wszystkie instytuty badania opinii publicznej są co do tego zgodne, że konieczne będzie utworzenie koalicji, ponieważ żadna partia nie zdobędzie większości nieodzownej do sprawowania władzy. Partie populistyczne, głoszące hasła niechętne środkom oszczędnościowym, mają coraz większe poparcie w sondażach, a tymczasem Europa nas obserwuje. Tym razem obietnice składane zazwyczaj podczas kampanii wyborczych nie mają miejsca, a brak stabilności politycznej, wynikający ze zmęczenia obowiązującym od 40 lat systemem dwupartyjnym, stał się faktem.

„Małe ‘tak’ w Rasquera”, pisze w tytule dziennik El Periódico, w ocenie którego chodzi tu o „projekt podyktowany palącą koniecznością. Magistrat musi bowiem znaleźć źródła dochodów, które pozwoliłyby mu zmniejszyć ciężar ogromnego zadłużenia, wynoszącego 1,3 miliona euro w przypadku miejscowości liczącej zaledwie około tysiąca mieszkańców”.

Nic jednak nie gwarantuje tego, że pomysł da się zrealizować, gdyż jest on kwestionowany pod względem zgodności z przepisami przez władze regionalne i centralne. „Debata na temat próżni prawnej, w której znajduje się nienastawione na zysk uprawianie i posiadanie marihuany, nabiera rozmachu”, dodaje El Periódico, zdaniem którego wynik referendum potwierdza, że

społeczna percepcja miękkich narkotyków zmieniła się w kierunku większej tolerancji [czego dowodem jest] ten skromny, ale wyraźny przejaw demokracji partycypacyjnej w czasach naznaczonych niechęcią obywateli wobec własnych politycznych przedstawicieli.

Pozycję Bossiego podważyły rewelacje w sprawie pieniędzy publicznych finansujących jego partię, które zostały wykorzystane do opłacania wydatków bliskich mu ludzi, także jego syna i wyznaczonego przez niego następcy – Renzy. Jako sekretarz partii zastąpiony został przez triumwirat, natomiast zaoferowano mu honorową funkcję przewodniczącego.

Według dziennika, „to nie jest przypadek, że pożegnanie Umberto Bossiego nastąpiło zaledwie pięć miesięcy po odejściu Silvio Berlusconiego”, który przez trzy kadencje współrządził z Ligą: „jak niektóre niepocieszone wdowy, jeden nie mógł przeżyć końca drugiego. Ich zejście ze sceny gwałtownie zmienia, i najprawdopodobniej na zawsze, kształt włoskiej prawicy, jak i krajobraz polityczny całego kraju”.

La Repubblica sądzi, że separatysta Bossi jest ofiarą „niepowtarzalnego odbicia piłeczki” temu, który „przez lata przeklinał ‘złodziejski Rzym’ i ‘gangsterskie państwo’. Okazuje się, że złodzieje byli w samej Lidze, u Bossiego. A jeśli chodzi o gangsterstwo, działo się ono w jej biurach kosztem pieniędzy podatników”.

W każdym razie, zauważa Corriere della Sera, wizerunek ognistego senatora, który wciąż nawoływał do secesji wyimaginowanej Padanii, od dawna się walił:

Zbuntowany przywódca, który był więźniem własnej politycznej paranoi, i w miarę słabnięcia swej władzy wszędzie widział oblegające go ‘spiski’, z każdym dniem coraz bardziej tracił kontakt z małymi przedsiębiorcami Północy, którzy byli częścią jego Ligi. […] Ci, którzy wierzyli w rebelię podatkową, w wyzwolenie z okowów biurokracji i machiny państwowej, w wolność Północy, stracili już zaufanie do iluzji tworzonych przez Ligę.

w najbliższej przyszłości tureccy turyści (ale także, wedle już tych samych przepisów, ci, którzy przyjeżdżają z krajów Zatoki Perskiej czy Chin) nie będą już musieli czekać miesiącami na wizę do Rumunii.

Bukareszt godzi się też na wprowadzenie pięcioletniej wizy dla tureckich przedsiębiorców. Cytując ministra spraw zagranicznych rządu w Ankarze România Liberă przypomina, że ten kraj Azji Mniejszej jest jedynym, który podpisał umowę w sprawie unii celnej z UE, a którego obywatele muszą zabiegać o wizy, aby wjechać na teren Wspólnoty. Z tego punktu widzenia „Rumunia przedstawia rozwiązanie w sprawie przyznawania wiz Turkom”, ale jest to rozwiązanie częściowe do czasu, gdy ich kraj nie stanie się częścią strefy Schengen. Jeśli Holandia nie postawi weta, może to nastąpić we wrześniu br.

Niemniej jednak, dziennik nie stara się wykorzystać tego aktu do rozgrywek politycznych i publikuje na pierwszej stronie rysunek przedstawiający strzelającego do siebie mężczyznę i dialog:

„Mam tego dosyć! 

„Czego masz dosyć, dziadku?”

„Oglądania tego, co powiecie na temat tego, co zrobię”!

Z swej strony, komentator To Ethnos Jeorios Delastik uważa, że

przeciwnie, ten człowiek nie był chory psychicznie. Postanowił skończyć z życiem w wieku 77 lat, bo wolał odejść godnie, niż żyć w skrajnej nędzy. To nie jest samobójstwo, ale zabójstwo. Wyjaśnia to w liście, w którym opisuje narzuconą jego krajowi dyktaturę, która go zabiła. Obecnie emeryci zmuszeni są do żebrania i grzebania w śmietnikach…

Podczas gdy rząd Viktora Orbána oskarżany jest o dryfowanie kierunku autorytaryzmu, dymisja Pála Scmitta dowiodła, że w Budapeszcie „demokracja działa”, podkreśla Rzeczpospolita. Zdaniem polskiego dziennika

Schmitt w ten sposób zadał kłam twierdzeniom lewicowej prasy. Gdyby bowiem Węgry były takim państwem, jak piszą europejskie gazety, to prezydent nie musiałby rezygnować. Chronił go immunitet, miał za sobą znaczną większość parlamentarną i życzliwość premiera. […] Wśród wielu zbrodni, których miał się dopuścić rząd Orbána, było niszczenie wolnych mediów. Tymczasem to właśnie opozycyjne media [tygodnik HGV] postawiły poważny zarzut prezydentowi wybranemu przez fideszowską większość i doprowadziły do jego dymisji. […] Wolne media odegrały swoją rolę i okazały się skuteczne. To jak to jest z tą wolnością słowa i demokracją na Węgrzech? Chyba nie tak najgorzej.

Tymczasem na łamach wspomnianego wyżej HGV Gaspar Miklos Tamas podkpiwa sobie z „biednego wujka Plagi”, posługując się przezwiskiem byłego prezydenta powstałym z połączenia jego zdrobniałego imienia – „Pali” i słowa „plagiat”. Zdaniem filozofa był on tylko

kozłem ofiarnym etycznego chaosu, za który nie ponosi winy. Zachował się tak, jak się nauczył w mrokach dawnego reżimu i do końca nie zrozumiał, że dla pokolenia demokratyczno-liberalnych iluzji było to jednocześnie śmieszne i odrażające.

Opinię tę podziela Martin Ehl w Hospodářskich Nowinach. Zdaniem praskiego komentatora

Schmitt był tylko marionetką, której Orbán mógł się w każdej chwili pozbyć. Plagiat, który skłonił go w końcu do dymisji, był tylko kijem, którym wymachiwały media zbliżone do byłych przywódców socjalistycznych i liberalnych.

Co do następcy Schmitta, jego nazwisko

będzie wskazówką, jak silny jest Orbán i Fidesz dwa lata po wprowadzeniu twardej polityki wewnętrznej i międzynarodowej. Biorąc pod uwagę niezbyt fortunną sytuację Węgier w Europie, węgierski premier będzie musiał wykazać rozsądek i przeforsować osobę bezpartyjną, bez powiązań politycznych, uznaną na arenie międzynarodowej. Jeśli zaś parlament wybierze kogoś z twardego jądra Fideszu, można się spodziewać i w Budapeszcie, i w Brukseli kolejnego bólu głowy.

Według Panelu ds. Rozruchów Społecznych i Ofiar , niezależnej grupy powołanej przez rząd

rozruchy napędzane były szeregiem czynników – niewiele miano młodzieży do zaproponowania, niedobrze było z wychowaniem, porażkę poniósł system sprawiedliwości, resocjalizacja przestępców, policja ze swoją podejrzliwością i materializmem.

Bezpośrednią przyczyną zamieszek była śmierć w Tottenhamie, dzielnicy Północnego Londynu, młodego mieszkańca Marka Duggana, zastrzelonego przez policję czwartego sierpnia. Od szóstego do dziesiątego sierpnia rozruchy rozprzestrzeniły się i objęły szereg londyńskich dzielnic oraz regionów i miast w całej Anglii. Według panelu „kluczem do uniknięcia takich zdarzeń w przyszłości jest zapewnienie właściwego funkcjonowania społeczności lokalnych”, pisze Guardian, dodając przy tym, że

Zalecenia sugerują wprowadzenie systemu kar dla szkół, które nie nauczą uczniów płynnie czytać; zapewnienie wcześniejszego i lepszego wsparcia dla rodzin z problemami; rozpoczęcie programu ‘obietnica pracy dla młodzieży’, aby zapewnić zatrudnienie większej liczbie młodych ludzi; a także to, by szkoły podstawowe i średnie ‘dokonywały regularnych sprawdzianów siły charakteru swoich podopiecznych'.

Ten były deputowany (rządzącej) Partii Liberalno-Demokratycznej wyjechał z kraju 17 marca. Dotarł do Kenii, przejeżdżając po drodze przez Bułgarię i Turcję. Trzydziestosześcioletni Boldea jest oskarżony o kierowanie organizacją przestępczą, która zajmowała się między innymi handlem żywym towarem i oszustwami.

„Dziękujemy Interpolowi za sprowadzenie uciekiniera z Kenii!”, wyraża nie tylko wdzięczność, ale i radość Adevărul, gdy tymczasem inny rumuński dziennik România Liberă ubolewa nad uszczerbkiem, jakim będzie ta sprawa dla wizerunku kraju, który w jej ocenie „okrył się w ten sposób hańbą”. „Można by rzec, że mieszkamy w jakiejś wiosce na końcu świata”, pisze gazeta, i nie jesteśmy gotowi, aby przystąpić do strefy Schengen.

Holandia, będąca głównym przeciwnikiem wejścia Rumunii do europejskiego obszaru swobodnego przepływu osób, wymaga bowiem, aby Bukareszt do 2013 r. wylegitymował się dwoma kolejnymi pozytywnymi raportami w ramach Mechanizmu współpracy i weryfikacji w kwestii walki z korupcją i przestępczością zorganizowaną: „Już widzimy te uśmiechy na twarzach Holendrów… Bye bye Schengen!”.

Adevărul zauważa na koniec, że „ulotnienie się” deputowanego, który wykorzystał w tym celu swój parlamentarny immunitet, dowodzi tego, że

skorumpowani zawsze znajdą sposób, aby obejść prawo. Mamy przecież Krajową Radę ds. Etyki Zawodowej, ale za mało uczciwości, i Krajową Dyrekcję Antykorupcyjną, ale korupcji bez liku. Jest oczywiste, że między korupcją, przemytem a światem polityki istnieją bardzo mocne związki. 

Sprawa dotyczy wpływowego i kontrowersyjnego biznesmena i lobbysty, Romana Janouška, i wysokiej rangi działacza ODS, Pavla Béma, i zapisu ich rozmów telefonicznych z okresu, kiedy ten drugi był burmistrzem Pragi. Nagrania, uzyskane dwa lata później przez walczącego z korupcją polityka Víta Bártę, są przedmiotem policyjnego śledztwa. Opublikowane w prasie, ukazały ogromny wpływ Janouška na magistrat Pragi.

„Zbudowana przez nich sieć powiązań nie ograniczała się wyłącznie do stolicy Czech, odegrała ona pierwszorzędną rolę w prywatyzacji kraju w latach 2000”, zauważają Hospodářské Noviny. Gazeta porównuje nawet sposób działania dwóch mężczyzn do poczynań klanów mafijnych operujących w biznesie opisanych w powieści „Ojciec chrzestny”.

Dzień po opublikowaniu w prasie treści rozmów Béma i Janouška, ten ostatni spowodował wypadek drogowy – potrącił pięćdziesięciojednoletnią kobietę i uciekł, nie udzieliwszy jej pomocy. Parę minut później zatrzymała go policja – miał 2,2 promila alkoholu we krwi.

„To smutna historia byłego burmistrza i lobbysty. Trzeba by nie lada wyobraźni, aby wymyślić taki scenariusz”, komentuje SME. Według bratysławskiego dziennika sprawa Bém-Janoušek to czeska wersja „Goryla”, skandalu, który doprowadził do przegranej słowackich konserwatystów w ostatnich wyborach parlamentarnych.

Rozpoczęto je w 1997 r., aby zbadać sprawę łapówek dawanych politykom, w szczególności związanych z zezwoleniami budowlanymi i zmianami w planach zagospodarowania przestrzennego. Trybunał

oskarżył byłego premiera Bertie Aherna o fałszywe zeznania. Także, wedle jego werdyktu, były komisarz europejski Pádraig Flynn podejmował działania korupcyjne, stwierdził też, że inny były premier, Albert Reynolds, nadużywał władzy.

Trybunał zawyrokował, że premier Ahern nie powiedział prawdy w sprawie płatności na sumę ponad 275 000 irlandzkich funtów [349.177 euro], którą wypłacono na związane z nim konto bankowe. Gotówka, zawsze tak utrzymywał, nie została pobrana za przysługi zaoferowane deweloperom w przydzielaniu działek budowlanych, lecz była „osobistą pożyczką” przyjaciół, którzy pomagali mu w trudnym okresie jego życia, gdy rozchodził się z żoną.

W raporcie liczącym 3200 stron uznano również winę byłego komisarza UE Padraiga Flynna, oskarżonego o branie łapówek w latach 1987–1993, gdy był ministrem ochrony środowiska. Flynn przyjął 50 000 irlandzkich funtów [63.486 euro] „darowizny” od dewelopera, który pragnął kupić farmę w zachodniej Irlandii. Trybunał potępił również uwikłania najwyższych urzędników państwowych, takich jak był premier Albert Reynolds, który „zabiegał o zadośćuczynienie finansowe od przedsiębiorców zajmujących się lobbingiem na rzecz rozmaitych projektów biznesowych”.

W artykule pod jednoznacznym tytułem, „Haniebne i odrażające – mamy tego dość”, Irish Independent zauważa, że zdecydowaną większość deprawujących skutków nadużyć

odczuwano podczas boomu celtyckiego tygrysa i bezpośrednio po solennej deklaracji Bertie Aherna, ówczesnego premiera, który w 1997 r. powiedział, że nie będzie tolerował korupcji, a sprawców dosięgnie ręka sprawiedliwości.

W wyniku kampanii skupiającej się na walce z korupcją ugrupowanie to zdobyło dostateczną liczbę głosów, by stać się koalicjantem rządowym w 2010 r.. Bárta został jednak zmuszony do rezygnacji ze stanowiska ministra w kwietniu 2011 r. po tym, gdy jego partia została oskarżona o inną aferę podsłuchową i korupcyjną. Podczas procesu, który rozpoczął się 5 marca wyszło na jaw, że jego kampania wyborcza była finansowana przez… Janoušeka.

„Tajne rozmowy Pavela B.”, tak zatytułowano artykuł na pierwszej stronie gazety, świadczą, jej zdaniem, o „dzikich stosunkach” panujących w urzędzie miasta. Wszystko wskazuje na to, że Janoušek, który jest także ścigany przez Szwajcarię za pranie brudnych pieniędzy, był blisko związany z jego urzędnikami, i że

współdecydował w sprawach najwyższej wagi, dotyczących planu zagospodarowania przestrzennego, sprzedaży działek, działalności handlowej przedsiębiorstw urzędu miejskiego i polityki zatrudnienia. 

Wielka Brytania z wielkim sceptycyzmem obserwuje operację w sprawie Grecji i nową niemiecką siłę, niemal hegemoniczne roszczenia Berlina. W taki sam podejrzliwy sposób Niemcy spoglądają na tę Wielką Brytanię, która nie może zrozumieć politycznej, ekonomicznej i historycznej logiki zjednoczonej Europy. 

Süddeutsche Zeitung zauważa, że odmawiając dyskusji na temat wzajemnych obaw, jak też kwestii dotyczących przyszłości Europy, uczestnicy konferencji doskonale zilustrowali nieufność panującą pomiędzy Niemcami i Brytyjczykami, tymi dwoma krajami, „które drążą tunele zamiast budować mosty”.

„Prawiący morały – jak Joachim Gauck chce zmienić kraj”, pisze w tytule Der Spiegel dzień po wyborze siedemdziesięciodwuletniego byłego enerdowskiego pastora na urząd głowy państwa. Ten kandydat, który stał się bardzo popularny w zjednoczonych Niemczech od czasów, gdy kierował ujawnianiem archiwów Stasi, został wybrany ogromną większością, uzyskując 991 na 1240 możliwych głosów. Hamburski tygodnik zastanawia się nad tym, jak ów „apostoł wolności” będzie potrafił wykorzystać tę czysto honorową funkcję:

Ze swoimi poglądami na temat wolności nowy prezydent będzie polaryzować republikę. Inaczej niż jego poprzednicy – Gauck nie zamierza ugiąć się przed Zeitgeistem [duchem czasów – przyp. red.]. Tym samym, nieuchronnie stanie się on przeciwnikiem pani kanclerz,

ocenia Der Spiegel, który popiera kandydaturę Gaucka od czerwca 2010 r. Angela Merkel zaś, która tej kandydatury nie popierała, jest wyraźnie bardziej wyczulona na impulsy płynące ze strony opinii publicznej, bardziej troszczącej się o sprawiedliwość niż wolność. Mimo wszystko istnieją ogromne oczekiwania wobec nowego prezydenta zachowującego niezależność od wszelkich partii politycznych, który chce pojednać obywateli z klasą polityczną.

Tego rodzaju pojednania zdają się pragnąć również Włosi: jak wynika z sondażu opublikowanego na łamach La Repubblica, zapotrzebowanie na „ponadpartyjnego prezydenta” ciągle rośnie. Mimo napięć dotyczących projektu reformy rynku pracy, 60 proc. ankietowanych darzy zaufaniem Mario Montiego, co jest wynikiem rzadko osiąganym przez premiera. Tyle samo ankietowanych ocenia, że „techniczni” kandydaci są bardziej zdatni do kierowania krajem niż „doświadczeni politycy”.

W swoim komentarzu redakcyjnym centrolewicowy dziennik podkreśla, że

to nie powinno było się zdarzyć. Kiedy Orbán został wybrany, w konserwatywnej Europie otaczali go wpływowi przyjaciele. Wszyscy mieli prawo optymistycznie zakładać, że węgierski premier może zrealizować swoje plany. Ale okazało się, że żadnych planów nie było. […] Rząd, który przez cały czas mówił o interesach narodowych, w rezultacie uzyskał tyle, że Komisja Europejska podjęła inicjatywę w celu jego przykładnego ukarania. […] Tak, to jest historyczny dzień. Żaden rząd w Europie nie zrobił czegoś równie głupiego.

Z kolei prawicowy dziennik Magyar Nemzet daje wyraz swojej rezygnacji:

Wybiła nasza godzina. […] Otrzymaliśmy prewencyjny cios ku przestrodze dla wszystkich krajów, które za dużo wydają. Jesteśmy odstraszającym przykładem. […] Smaczku całej sprawie dodaje fakt, że podstawy prawne tej decyzji zatwierdzono w trakcie węgierskiego przewodnictwa w Unii w 2011 r.

Kampania prezydencka, do której wiele osób miało wątpliwości, czy nie przekształci się w groteskowe dysputy, nabrała nareszcie właściwego wymiaru. Wczoraj, w Villepinte, Nicolas Sarkozy bardzo słusznie przypomniał, że los Francji jest związany z Europą. (Podczas), gdy François Hollande nadal dobija się swoimi małymi piąstkami o renegocjację europejskiego paktu fiskalnego. (…) Aby pojednać Francuzów z Europą, ‘tą Europą polityczną, która daje poczucie bezpieczeństwa’ i która nie powinna być ‘jak sito’, Nicolas Sarkozy pragnie skorygować uszkodzone mechanizmy, wzmocnić punkty wspólne pomiędzy państwami i zabezpieczyć granice. Tym samym zająć się umowami zwartymi z Schengen, mało wrażliwymi na napływ migrantów do Unii, podczas gdy kraje członkowskie nie posiadają już środków na okazywanie hojności.

Przeciwnego zdania jest lewicowy dziennik Liberation, który twierdzi, że Nicolas Sarkozy

próbował wczoraj przyjąć postawę Mitteranda, prezydenta, któremu leżało na sercu jednoczenie się Europy i nadawanie jej kształtu. Ale nie wystarczy chcieć być Mitterandem. Przybierając nakazujący ton w kwestii imigracji, Nicolas Sarkozy ściągnął Europę na samo dno swoich kalkulacji wyborczych.

Natomiast strona Mediapartu podkreśla, że kandydat,

gdy stawia stanowcze żądania, widząc w tym sposób na rządzenie, inspiruje się wielkimi populistycznymi liderami europejskimi. A więc polskim prezydentem Lechem Kaczyńskim, konserwatystą, nacjonalistą i swego czasu autorem kilku wolt na scenie europejskiej. (…) Albo czeskim prezydentem Vaclavem Klausem czy węgierskim liderem Viktorem Orbanem.

W Berlinie alternatywny dziennik Tageszeitung zauważa, że prezydent francuski Nicolas Sarkozy „zrobił jeszcze kilka kolejnych kroków w prawo”:

Jeszcze trochę i wpadnie w ramiona Marinie le Pen z Frontu Narodowego.(…) Czy Angela Merkel będzie nadal popierać swojego Nicolasa, bez względu na to, co się stanie? Wraz z innymi szefami konserwatywnych rządów przyjęła stanowisko przeciwko kandydatowi socjalistów François Hollandowi, ponieważ chciał on, może nie tyle storpedować pakt fiskalny, ile po prostu go wzbogacić. A teraz Sarkozy jest gotowy dokonać zmian w czterech europejskich traktatach. I czy ktoś jest w stanie zrozumieć Francję?.

Według La Stampa „zestresowany Sarkozy” próbuje kokietować wyborców ze skrajnej prawicy, nawet jeśli jest to sprzeczne z poparciem, jakie wyrażał w ubiegłym roku wobec propozycji reformy, mającej na celu oddanie w ręce Brukseli kontroli na granicach.

Jeśli zostanie wybrany – pisze dziennik – znajdzie prawdopodobnie uzasadnienie zmiany zdania, jak uczynił to już w 2008 r., podczas jednego lata przeobrażając się z eurosceptyka w ojca założyciela Europy.

od czasów komunizmu żadna partia nie zaznała smaku takiego zwycięstwa.

Dziennik przypomina również, że Smerowi brakuje siedmiu deputowanych do uzyskania większości konstytucyjnej pozwalającej zmienić ustawę zasadniczą. „Jego mandat może być postrzegany jako bardzo mocny, ale nie totalitarny”, konkluduje Pravda.

Hospodárske Noviny oceniają zaś, że „triumf Smeru” nakłada na niego odpowiedzialność względem Brukseli.

Przyszły premier popiera ratowanie Grecji, które uważa za tożsame z ratowaniem euro i jest również przychylny wobec EFSF. Za czasów byłego rządu koalicyjnego opowiadał się on za polityką oszczędności i ograniczaniem deficytu poprzez przyjęcie złotej reguły i odpowiedzialności budżetowej określonych w pakcie fiskalnym. Ale deklaracja to jedno, a nieustępowanie na tle rzeczywistości ekonomicznej to drugie.

To zwycięstwo Roberta Fico, jak pisze Plus jeden deň, jest przede wszystkim konsekwencją „absolutnej klęski prawicy wywołanej skandalem korupcyjnym ‘Goryl’, co ilustruje fakt, że straciła ona zaufanie wyborców nawet w swoim bastionie, czyli w Bratysławie”.