od kilku lat UE utraciła swoje wpływy w ONZ, zwłaszcza w Radzie Praw Człowieka, gdzie Zachód czuł się przedtem jak u siebie. W owym czasie Unię wspierało w ONZ 72% krajów członkowskich, dziś czyni to już tylko mniej więcej połowa. Doświadczenie uczy, że lobbowanie w konkretnej sprawie i zawiązywanie sojuszy, w szczególności z krajami afrykańskimi, może wpłynąć na zmianę wizerunku [UE]. Tego rodzaju działania mogą zostać podjęte przez specjalnego przedstawiciela ds. praw człowieka.

Jeśli nawet ministrowie zgodzą się na utworzenie takiego stanowiska, stanie się to nie wcześniej niż w czerwcu – to wtedy UE przedstawi swoją nową politykę w kwestiach, którymi taki przedstawiciel miałby się zajmować.

„Nie obiecujemy Europejczykom bezpośrednich inwestycji”, oświadczył chłodno premier Wen Jiabao, relacjonuje dziennik gospodarczy. „Zadłużone kraje muszą najpierw ‘podjąć bolesne decyzje i uczynić, co do nich należy’”. Inaczej mówiąc, wyjaśnia komentator Handelsblatt:

… zmniejszyć zadłużenie, rozbudować mechanizmy kontrolne i zająć jasne, szczere i wiarygodne stanowisko wobec reszty świata. […] Pieniądze, które Chińczycy chcą zainwestować w Europie, nie mają być w założeniu pomocą na rzecz rozwoju, tylko udaną inwestycją. Najlepiej w sferze gospodarczej i politycznej.

Zdaniem Niemców Chiny mogłyby odegrać kluczową rolę ze swoimi 3,2 miliardami dolarów rezerw dewizowych. Frankfurter Rundschau przypomina, czego między innymi domagają się w zamian. Otóż

przyznania przez UE Chinom statusu gospodarki rynkowej, co utrudniłoby europejskim firmom podejmowanie kroków przeciwko naruszaniu zasad konkurencji i dumpingowi cenowemu.

Efekt tego, pisze Handelsblatt, jest taki – pani kanclerz, która może się poszczycić tym, że uważana jest przez Chińczyków za „główną odnowicielkę euro”, nie miała szans na planowaną promocję dwustronnych stosunków gospodarczych. Może już tylko liczyć na to, iż podczas kolejnych spotkań w ciągu tego roku zdoła wymóc na Chińczykach obietnice.

Pod koniec października poseł lewicowej partii Die Linke zapytał niemiecki rząd o eksport technologii informacyjnych do krajów rządzonych przez reżimy autorytarne i dyktatorskie, podał przykład właśnie Utimaco. „W wielu państwach technologie inwigilacyjne stanowią podstawowy instrument represji”, oświadczył, wzywając do ściślejszej kontroli eksportu.

Negocjacje w sprawie ich uwolnienia były prowadzone przez szwedzkiego ministra spraw zagranicznych, Carla Bildta. Ale jest on, jako były członek Rady Nadzorczej Lundin Oil, spółki naftowej prowadzącej interesy w Etiopii, mocno krytykowany za brak zaangażowania we wspieraniu tych, na których temat miał rozmawiać. „Nasz minister spraw zagranicznych, który generalnie dużo mówi, tym razem nabrał wody w usta”, komentuje Svenska Dagbladet. A więc, trzeba zapytać, „co są tak naprawdę warte szwedzkie wystąpienia w sprawie praw człowieka i te miliony koron z kieszeni podatników na pomoc dla Etiopii? Jeśli nie jesteśmy gotowi, walczyć o wolność prasy i życie dwóch szwedzkich dziennikarzy w sposób otwarty i agresywny, to z czego mamy być dumni?”.

„Kiedy ONZ wysyła do Somalii samolot pełen bardzo pilnie potrzebnych środków spożywczych, to czy jest to działalność informacyjna, czy też akcja zapowiadająca początek istotnych działań pomocowych?”, pyta berliński dziennik. „Obydwie odpowiedzi są słuszne, to jeden z paradoksów tej klęski głodu […] Ale gdy ŚPŻ określa jako ‘most powietrzny’ jeden przelot kończący się na normalnym, komercyjnym, lotnisku, to, rzecz jasna, mamy do czynienia z typową operacją wizerunkową”.

TAZ nie kwestionuje konieczności udzielania nagłej pomocy, ale przypomina, że prawdziwe wsparcie zaczyna się od wspomagania potencjału produkcyjnego kraju na długo przed rozkręceniem się spirali ubóstwa. „Somalia […] jest eksporterem żywności. Sprzedała światu arabskiemu ponad 4 miliony zwierząt, a nawet teraz dostarcza cukru i ryżu swoim sąsiadom”.

Stosunki między Niemcami i Chinami są napięte, od czasu gdy w 2007 r. Angela Merkel zaprosiła Dalajlamę, ale Berlin ma nadzieję zbudować podstawy przyjaźni z państwem mającym fundamentalne znaczenie dla gospodarki Niemiec. W 2010 r., wymiana handlowa tych dwóch krajów sięgała 130 miliardów euro.

Ponadto niedawne wydarzenia, jak rewolucje arabskie, przywracają Europie znaczenie strategiczne, którego prezydent USA nie może lekceważyć: „Stany Zjednoczone potrzebują Brytyjczyków, Francuzów, jak też NATO, zarówno w wymiarze wojskowym, jak i finansowym”, zauważa Le Monde. Barack Obama „zaleca się też do Europejczyków w kwestii izraelo-palestyńskiej”, co do której obawia się odosobnienia, „kiedy we wrześniu przyjdzie moment głosowania na forum ONZ w sprawie uznania państwa palestyńskiego”. W każdym razie sprawa ta stanowi „bardzo silny czynnik dzielący” samych Europejczyków.

Zanim został prezydentem, „Nicolas Sarkozy ogłosił urbi et orbi koniec Françafrique [szczególnych relacji pomiędzy Francją a jej dawnymi afrykańskimi koloniami], ale dla wielu osób jego bezpośrednie i aktywne zaangażowanie w kryzys na Wybrzeżu Kości Słoniowej przypomina nieprzyjemną ingerencję z czasów, kiedy to komórka ds. Afryki w Pałacu Elizejskim decydowała o przyszłości politycznej królów Czarnego Lądu”, analizuje dziennik z Burkina Faso L’Observateur Paalga przywołany przez Slate Afrique.

L’Humanité natomiast cytuje amerykańskie przecieki dyplomatyczne opublikowane w WikiLeaks w 2010 r.. „W wyniku zerwania relacji, Françafrique, z inicjatywy Nicolasa Sarkozy’ego, dokonała zmian mających na celu dostosowanie stosunków Francji z jej byłymi koloniami w Afryce do nowych układów międzynarodowych naznaczonych globalizacją”.

Zdaniem cytowanych przez ten komunistyczny dziennik amerykańskich dyplomatów, „Francja chce zaangażować Unię Europejską w swoje kryzysowe relacje, tak jak to miało miejsce w Czadzie i w Afryce Środkowej, za pośrednictwem sił Eufor. Francja chce też ‘zwiększyć rolę ONZ w zarządzaniu kryzysem, co już ma miejsce na Wybrzeżu Kości Słoniowej’. Dzięki tej strategii ‘Francuzi mogą schować się za parawanem europejskim lub ONZ, jak wskazuje dokument’”. 

W tej sytuacji, uważa Libération, karty powinny pozostać w rękach mieszkańców Wybrzeża Kości Słoniowej. „W kraju, który oficjalnie przestał być kolonią 7 sierpnia 1960 r., Alassane Ouattara, oskarżany przez swoich wrogów o to, że jest człowiekiem z zagranicy, powinien jak najszybciej potwierdzić swoją niezależność. Pierwszym testem na jego wyzwolenie z obcych wpływów będzie los, jaki zgotuje swojemu pokonanemu wrogowi oraz jego zwolennikom i wyborcom. (…) To mieszkańcy Wybrzeża Kości Słoniowej powinni nakreślić krętą drogę między obowiązkiem pamięci a pojednaniem, między sprawiedliwością a koniecznością życia razem”.

Tymczasem EUobserver donosi, że włoski minister spraw zagranicznych Franco Frattini wezwał Unię Europejską, by ta wysłała do Egiptu, a także do innych krajów Maghrebu, gdzie doszło do niepokojów społecznych, polityczną „grupę wsparcia” na wysokim szczeblu dla „uspokojenia sytuacji”. Na zaplanowanym na poniedziałek 31 stycznia spotkaniu unijnych szefów dyplomacji w Brukseli ma on przedstawić projekt misji, która będzie rozmawiać z rządzącymi, „z organizacjami pozarządowymi, samorządami, partiami opozycyjnymi, nie po to, kogokolwiek pouczać, lecz by zbierać informacje”. Frattini uważa, że zapalnej sytuacji w Egipcie nie „rozwiążą pojedyncze inicjatywy podejmowane przez poszczególne państwa europejskie, lecz jedynie wspólna inicjatywa całej Unii”. Tyle że w poniedziałek może być za późno.