„Przywódcy europejscy rzucają kłody pod nogi traktatu lizbońskiego”, stwierdza z zaniepokojeniem Spiegel Online.

Na swojej stronie internetowej niemiecki tygodnik, powołując się na źródła dyplomatyczne, podał, że dwudziestu siedmiu szefów państw i rządów UE uzgodniło, by nie zmniejszyć liczby komisarzy. Taka zmiana została jednak przewidziana przez traktat z Lizbony

Obecnie każde państwo członkowskie UE ma prawo do powołania komisarza. Przywódcy państw chcą utrzymania tej zasady również dla następnej Komisji, która zostanie powołana po wyborach europejskich w 2014 r.

Decyzja zostanie podjęta na następnym posiedzeniu Rady Europejskiej w Brukseli w dniu 22 maja, zapewnia Spiegel Online. Utrzymanie 27 komisarzy wymaga jednomyślnej decyzji, ale żaden kraj nie ogłosił, że będzie głosować przeciw, zauważa strona, bo

jeśli liczba komisarzy zostałaby ograniczona do 19, niektóre państwa UE nie byłyby reprezentowane w Komisji Europejskiej w Brukseli przez całą kadencję.

„Każdy komisarz kosztuje od 1,5 do 2 milionów euro rocznie”, zauważa Spiegel Online, który sądzi, iż w czasach kryzysu, „z finansowego punktu widzenia ta decyzja będzie trudna do zaakceptowania przez podatników”.

Wysokie ryzyko prania pieniędzy, błędy w ewidencji bankowej, brakujące dane dotyczące tożsamości i niejasna dokumentacja klientów to typowe dla cypryjskiego sektora bankowego mankamenty. Takie wnioski wypływają z przedwcześnie ujawnionego raportu UE. Mogą one wpłynąć na warunki pakietu pomocowego opiewającego na sumę 2 mld euro, finansowanego przez podatników.

Na wniosek ministrów finansów strefy euro, MONEYVAL, organizacja monitorująca UE, oraz amerykańska firma księgowa Deloitte zbadały działalność sześciu cypryjskich banków i ich największych klientów. Na tej podstawie w kwietniu opracowały raport.

Ujawniona wersja podsumowania tego raportu, opublikowana podczas weekendu przez cypryjską stronę Stockwatch, wykazuje, że 58 procent klientów jednego banku stwarzało „wysokie ryzyko” prania pieniędzy, a prawie jedna trzecia ewidencji wszystkich deponentów bankowych zawierała błędy.

Inne ustalenia sugerują, że ewidencjonowane informacje dotyczące 27 procent deponentów i 11 procent kredytobiorców zawierały „nieścisłości na temat klienta i korzystającego właściciela”, że tożsamość klientów była niejasna w 75 procentach międzynarodowych spraw gospodarczych, i że właściwe kontrole tożsamości „kompleksowych” struktur przeprowadzono tylko w 9 procentach wszystkich przypadków.

EUObserver zapytuje, czy banki cypryjskie skutecznie monitorują tych, których sprawy prowadzą, skoro ‒

w okresie od 2008 do 2012 r. [...] przeprowadziły zaledwie cztery wewnętrzne kontrole dotyczące ewentualnego prania pieniędzy. Zgłosiły cypryjskim władzom zero „podejrzanych transakcji” w latach 2008‒2010, jedną w 2011 r. i „kilka” w 2012 r. Ale Deloitte zidentyfikować 29 takich operacji w ostatnich 12 miesiącach.

Strona twierdzi, że raport „zadaje kłam cypryjskim dyplomatom i politykom, którzy mówili mediom w ostatnich miesiącach, że wyspa spełnia międzynarodowe standardy”, a także wskazuje na potencjalny problem dla niemieckiej kanclerz Angeli Merkel, która obiecała oczyszczenie Cypru, gdy niemieccy parlamentarzyści zatwierdzali pakiet pomocowy UE.

EUObserver cytuje anonimowego dyplomatę, który odnosząc się do wrześniowych wyborów, stwierdził, że jeżeli Niemcy zobaczą ten raport, to zapewne powiedzą: „Nie dałbym moich pieniędzy dla takiego kraju”.

Gigi Becali, poseł (z rządzącej Partii Narodowo-Liberalnej) i właściciel klubu piłkarskiego Steaua Bucarest, został ostatecznie skazany przez Najwyższy Sąd Kasacyjny na 3 lata więzienia za udział w aferze korupcyjnej z 1997 r.

Becali był oskarżony o uzyskanie nieproporcjonalnych zysków z zamiany 30 ha gruntów z ministrem obrony. Według România Liberă,

Becali w końcu płaci za największą aferę korupcyjną. […] W sprawie, którą prowadzili prokuratorzy z państwowego biura antykorupcyjnego, skazano też na 2 lata więzienia dwóch innych uwikłanych w nią dostojników (byłego ministra obrony i byłego szefa sztabu generalnego).

Partia Demokratyczna (PD) przygotowuje ustawę, która może ograniczyć publiczne finansowanie do partii politycznych, wykluczając tym samym ze sceny politycznej organizacje, takie jak Ruch 5 Gwiazd (M5S) Beppe Grillo. Ten ostatni zareagował na propozycję apelem o bojkot najbliższych wyborów, w razie gdyby ustawa została przyjęta.

Beppe Grillo wezwał również dysydentów z PD do poparcia jego wniosku, który ma być omawiany we wtorek, o uniemożliwienie startu w wyborach przywódcy Ludu Wolności (PDL) Silvio Berlusconiemu, argumentując to tym, że jest on właścicielem stacji telewizyjnych. Gdyby wniosek przeszedł, byłby to koniec koalicji rządowej PD –PDL.

Według Corriere della Sera Sera, rząd Enrico Letty może przetrwać krócej, niż sądzono; gdy tylko partie dojdą do porozumienia w sprawie nowej ordynacji wyborczej, mogą zostać rozpisane nowe wybory.

Około 4500 brytyjskich podatników skorzystało już z programu Liechtenstein Disclosure Facility. Program, przewidziany umową zawartą między Londynem a Księstwem Liechtensteinu w sierpniu 2009 r., umożliwia uciekinierom podatkowym ujawnienie nieopodatkowanego majątku przy jednoczesnym wniesieniu kary w wysokości 10 proc. jego wartości.

Powodzeniem zakończyło się 2 940 postępowań, a średnia wpłata wyniosła „174 000 funtów [około 205 200 euro], co przyniosło Wielkiej Brytanii zysk w wysokości 523 mln funtów [około 616,78 mln euro]”, pisze Liechtensteiner Volksblatt.

Sukces ten „przeszedł wszelkie oczekiwania”, podkreśla z zadowoleniem dziennik, zaznaczając, że „znaczna część ujawnionych majątków pochodzi z zagranicy”, co stanowi zastrzyk „świeżych pieniędzy” dla banków Liechtensteinu. Wielka Brytania przedłużyła program do 2016 r.

Przewodniczący klubu parlamentarnego Chrześcijańskich Demokratów i Unii Chrześcijańsko-Społecznej chciałby zakazać używania symboli NRD, donosi Berliner Morgenpost.

Volker Kauder chce uniknąć kolejnej „prowokacji”, takiej jak marsz byłych członków Narodowej Armii Ludowej (NVA, armii NRD) dziewiątego maja w Berlinie. Uzbrojeni ludzie w mundurach Stasi i NVA, z flagami NRD, stanęli przed pomnikiem upamiętniającym radzieckie ofiary II wojny światowej w parku Treptow.

Propozycję Kaudera popierają liberałowie, partnerzy z koalicji rządzącej. Wiceprzewodniczący klubu parlamentarnego liberałów, Martin Lindner, chciałby również zaproponować projekt ustawy zakazującej prawnie używania symboli SED (rządzącej w NRD Niemieckiej Socjalistycznej Partii Jedności).

Kolejną noc w Husby, dzielnicy Sztokholmu zamieszkanej głównie przez imigrantów, trwały zamieszki. Bandy zamaskowanych młodych ludzi podpaliły wiele samochodów i zaatakowały kamieniami siły porządkowe.

Do rozruchów doszło po zabiciu przez policję, 13 maja, sześćdziesięciodziewięcioletniego mężczyzny, który jej groził. Ale jak uważa Dagens Nyheter, innymi przyczynami tych zajść są segregacja rasowa i bezrobocie.

Policję oskarża się o używanie wobec mieszkańców dzielnicy rasistowskiego języka. „Nazywali nas ‘czarnuchami’ i ‘małpami’”, ubolewa Rami al-Khamisi, rzecznik stowarzyszenia Megafonen [Megafon] zaangażowanego po stronie młodych mieszkańców sztokholmskiej dzielnicy.

José Manuel Barroso, za pośrednictwem swego rzecznika, odrzucił zarzuty dwóch eurodeputowanych z ugrupowania Zielonych, jakoby miał zmusić do ustąpienia ze stanowiska byłego komisarza ds. zdrowia Johna Dallego, nie czekając na wyniki dochodzenia unijnego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych(OLAF) w sprawie domniemanej korupcji komisarza.

Rzecznik wyjaśnił, że Barroso zażądał dymisji Dallego, ponieważ uznał, że „nie zdoła ona utrzymać stanowiska ze względów politycznych”.

Dalli został oskarżony o to, że wiedział, iż osoba mu bliska, Silvio Zammit, domagał się pieniędzy od szwedzkiego lobby tytoniowego w zamian za wykorzystanie swoich dobrych kontaktów z komisarzem.

Times of Malta wyjaśnia, że

W następstwie dochodzenia OLAF wobec Zammita wszczęto postępowanie w związku z zarzutami o oszustwo i korupcję.

Pekin grozi, że wniesie do WTO skargę na decyzję Komisji Europejskiej o opodatkowaniu paneli słonecznych i urządzeń chińskich operatorów telekomunikacyjnych.

Niemcy, które odpowiadają za połowę unijnego eksportu do Chin, są zaniepokojone tym sporem i wzywają do polubownego załatwienia sprawy.

„Czas, by Europa przestała ulegać fascynacji wielkością chińskiego rynku i zaczęła się domagać, jak Stany Zjednoczone, choćby minimalnej wzajemności”, uważa Le Figaro i dodaje:

Współzależność gospodarek światowych przemawia na rzecz polubownego załatwienia sprawy, jak chciałby Berlin. Ale trzeba zacząć działać bardziej stanowczo i przestać się łudzić. Chiny szybko rosną w siłę i wkrótce będzie za późno.

Francja kupi dwa amerykańskie drony nadzoru Reaper, które jeszcze przed końcem roku zostaną wykorzystane w wojnie w Mali, informuje Libération.

Dziennik przypomina, że najbliższych latach Francja planuje wyposażyć swoja armię w dwanaście dronów obserwacyjnych i wyjaśnia, że

Oprócz zakupu dwóch reaperów, w okresie średnioterminowym trzeba będzie nabyć inne nośniki. [...] Francja pragnie przede wszystkim, aby w perspektywie 2035 r. z linii montażowych schodziły drony następnej generacji, swego rodzaju uzbrojone i bezzałogowe samoloty Rafale. „Wspólnie z Brytyjczykami zainwestowaliśmy już po 20 milionów euro, aby zapoczątkować ten program”, podkreślają przedstawiciele ministerstwa obrony. Jest to bez wątpienia jedna z ostatnich szans, aby w przyszłości nie trzeba było polegać wyłącznie na amerykańskiemu sojuszniku.

Libération zauważa, że francuski minister obrony Jean-Yves Le Drien wspomniał skądinąd o ewentualnej europejskiej współpracy i pragnie on „wciągnąć Brytyjczyków i Niemców, którzy ‘mają te same potrzeby’ do współdziałania”. Ale „na razie ten proces wydaje się zablokowany” po zapowiedzi ze strony jego niemieckiego odpowiednika.

Minister obrony Thomas de Maizière oświadczył właśnie, że wycofuje się z zakupu czterech dronów typu Euro Hawk konstruowanych przez EADS i amerykańską firmę Northrop Grumman. Ta zapowiedź pojawia się po doniesieniach Frankfurter Allgemeine Zeitung o tym, że „ministerstwo obrony kontynuowało program dotyczący euro hawków, którego koszty wynoszą kilka miliardów euro, wiedząc już od lat, że] nie uzyska zgody na ich użytkowanie w niemieckiej i europejskiej przestrzeni powietrznej” z powodu usterek w zakresie zapobiegania kolizjom.

„Prawda jest niewygodna i to nie tylko dla obecnego ministra obrony”, ocenia FAZ. Ale również

jego poprzedników Guttenberga (CSU), Junga (CDU) i Strucka (SPD). Wszyscy oni unikali zasadniczego pytania, w jaki sposób dron mógłby zostać dopuszczony do użytkowania w cywilnej przestrzeni powietrznej, skoro nie jest wyposażony w bezawaryjny system kontroli kolizji?

Dla Mołdawian Festiwal Europy zaczął się osiemnastego i potrwa do dwudziestego szóstego maja. Bowiem 9 maja, dzień w którym Święto Europy obchodzone jest w UE, rząd zdecydował się upamiętnić – w obecności wicepremiera Rosji Dmitrija Rogozina – zwycięstwo w 1945 r. W Dzienniku Jurnal de Chişinău, Petru Bogatu wypomina „biedę”, którą był wypełniony plac Wielkiego Zgromadzenia Narodowego.

Orgie które uprawiają Rosjanie w „Dzień Zwycięstwa” pokazały nam, że 22 lata po ogłoszeniu naszej niepodległości, stoczyliśmy się do najniższego poziomu politycznego włóczęgostwa. W odniesieniu do standardów europejskich, zachowanie naszych przywódców „już do niczego nie da się porównać”.

Dzień Europy otworzył Štefan Füle, komisarz UE ds. rozszerzenia i europejskiej polityki sąsiedztwa, który wezwał władze, by „zrobiły wszystko dla demokratyzacji republiki”. Ale Jurnal de Chişinău uważa, że Rosja „odzyskała Mołdawię bez czołgów i artylerii”. „Wysłannik prezydenta Putina wskazał palcem dalszy kierunek, Wschód, a nie na Zachód”, dodaje gazeta, wyrażając nadzieję, że nowy rząd Leancă, zatwierdzony 15 maja wyprowadzi kraj z tej dwuznaczności.

Grupa brytyjskich biznesmenów podpisała list opublikowany przez dziennik Independent, w którym oskarżyła eurosceptycznych polityków wzywających Wielką Brytanię do opuszczenia UE o „przedkładanie polityki nad gospodarkę”.

Sygnatariusze, wśród których znaleźli się właściciel linii lotniczych i sieci sklepów muzycznych Richard Branson, wzywają premiera Davida Camerona do „wzmocnienia i pogłębienia” związków z unijnym jednolitym rynkiem.

„List, sygnowany przez byłych i przyszłych prezesów Konfederacji Brytyjskiego Przemysłu (CBI) oraz szefów firm BT, Deloitte, Lloyds i Centrica, jest pierwszą skoordynowaną próbą przeciwstawienia się środowiska biznesu antyeuropejskiej retoryce politycznej”, pisze gazeta.

Prezydent Czech, Miloš Zeman, wywołał fale krytyki w środowisku akademickim, wśród polityków i dziennikarzy, odmawiając nadania tytułu profesora historykowi literatury Martinowi C. Putnie, o co wnioskował praski uniwersytet.

Szef państwa oświadczył, że nie był pewien, czy należy awansować autora poczytnej książki „Homoseksualizm a katolicyzm” z powodu jego liberalnych poglądów i udziału w paradzie gejów.

„Rola prezydenta w mianowaniu profesorów jest czysto formalna. Uroczystość podpisania dekretu (…) jest spadkiem po monarchii austro-węgierskiej”, przypominają Lidové Noviny, uznając, że prezydent po raz kolejny przekroczył swoje uprawnienia.

Portugalczycy nie są zadowoleni z interwencji „trójki” (EBC-MFW-UE) w Portugalii, wynika z opublikowanego 20 maja sondażu Eurosondagem.

Prawie połowa Portugalczyków uważa, że nie należało zawierać porozumienia między rządem a „trójką”, przeciwnego zdania jest zaledwie 12 procent respondentów. W sumie 82,5 procent chce renegocjacji lub wypowiedzenia umowy z „trójką”.

Prezydent Anibal Cavaco Silva zaprosił na 20 maja członków Rady Państwa – organu politycznego, który doradza prezydentowi – do rozmów o sytuacji po wyjeździe z kraju delegacji „trójki” oraz przygotowaniach do czerwcowego szczytu Rady Europejskiej.

Ruch Que se lixe trojki,„Pieprzyć trójkę” wezwał do demonstracji przed Pałacem Prezydenckim, aby nakłonić Cavaco Silvę, by „stanął na wysokości zadania, uszanował konstytucję i odwołał rząd, który niszczy życie Portugalczykom”.

Plan zalegalizowania małżeństw homoseksualnych napotkał kolejną przeszkodę. Grupa posłów z partii premiera Davida Camerona chce zagrozić projektowi poprzez zgłoszenie poprawki, która przewiduje rozciągnięcie instytucji związków partnerskich również na pary heteroseksualne.

Ustawa o małżeństwach, którą posłowie zaakceptowali w lutym powróci dziś do Izby Gmin na kolejne czytanie po debacie, jak odbyła się nad nią w Izbie Lordów.

Jeśli poprawka zostanie przyjęta (czego nie można wykluczyć, bo „za” głosować może także część posłów lewicy), wprowadzenie zmian opóźni się o dwa lata i będzie kosztować dodatkowe cztery miliardy funtów (4,7 mld euro).

Włoski minister pracy Enrico Giovannini ogłosił plan stworzenia 100 000 miejsc pracy dla osób poniżej 24 roku życia oraz obniżenia stopy bezrobocia o osiem procent. Projekt kosztować będzie dwanaście miliardów euro, połowę tej sumy wyłoży Unia Europejska.

Proponowane rozwiązania (mają być wprowadzane od czerwca) nie obejmą jednak obniżenia kosztów pracy, czego domagało się wielu analityków i pracodawców, lecz skupią się na złagodzeniu przepisów dotyczących umów krótkoterminowych, a także na cofnięciu niektórych reform wprowadzonych przez technokratyczny rząd poprzedniego premiera Mario Montiego.

W sytuacji, gdy co piąty młody Włoch nie ma pracy, rząd chwyta się rozwiązań stosowanych w innych częściach Europy. Tyle, że, jak ostrzega La Repubblica, strategia ta może doprowadzić do pogłębienia się podziałów w niestabilnej koalicji rządzącej.

Milan Bandić, burmistrz Zagrzebia, jest wielkim wygranym pierwszej tury wyborów samorządowych, które odbyły się w Chorwacji 19 maja, stwierdza Večernji List.

Socjaldemokratyczna Partia Chorwacji (SDP), która przewodzi rządzącej koalicji, odnotowała w całym kraju spadek poparcia, wzrosła natomiast liczba wyborców głosujących na (nacjonalistyczną) HDZ.

Populista Bandić, były samorządowiec SDP, który zdobył już w pierwszej turze 47,3% głosów, ma duże szanse pozostać na fotelu burmistrza stolicy przez piątą kadencję z rzędu.

W wywiadzie dla Bild am Sonntag prezes Bundesbanku, Jens Weidmann, urządził „zimny prysznic Europejskiemu Bankowi Centralnemu i jego nieśmiałej polityce pobudzania gospodarki”, zauważa La Vanguardia.

Weidmann twierdzi, że EBC i Francja „przestały energicznie walczyć z przyczynami kryzysu”. Krytykuje zwłaszcza obniżenie przez EBC stóp procentowych i przesunięcie terminu osiągnięcia przez Francję celów związanych z ograniczeniem deficytu.

Jak donosi dziennik, hiszpański premier Mariano Rajoy „przechodzi do ofensywy” i przygotowuje się do spotkania, które ma się odbyć 5 czerwca w Brukseli, na którym będzie chciał przekonać Komisję Europejską o słuszności swoich reform.

Spojrzenia wielu osób są teraz skierowane w stronę Malmö, w którym odbywa się konkurs Eurowizji. Mogliby oni równie dobrze zainteresować się tym, co się dzieje w Londynie, Paryżu i Berlinie, gdzie przedstawiane są różne wizje Europy, które trzeba będzie prędzej czy później omówić.

Brytyjska Partia Konserwatywna złożyła projekt uchwały przewidującej referendum, najpóźniej 31 grudnia 2017 r., w którym obywatele mają odpowiedzieć na pytanie: „Czy myśli Pan/Pani, że Zjednoczone Królestwo powinno pozostać członkiem Unii Europejskiej?”. Ramy debaty zostały określone przez premiera Davida Camerona w styczniu, kiedy to apelował o „nowe porozumienie” między jego krajem a bardziej elastyczną UE. Tym samym doprowadził nieumyślnie do sytuacji, w której sam jest pod presją eurosceptyków z własnej partii i UKIP, a napisanie o referendum w ustawie powoduje, że bardzo ciężko będzie mu teraz z niego zrezygnować. Ostrzegł jednak swoich partnerów, że trzeba będzie wziąć na siebie odpowiedzialność za konsekwencje wystąpienia z UE.

Na Kontynencie François Hollande wreszcie przedstawił, 16 maja, ogólny zarys swojej koncepcji Europy. Dał UE dwa lata, aby określiła, na czym ma polegać przyszła unia polityczna. „Dla całej Europy jest to pilna sprawa”, wyjaśnił prezydent Francji. Akurat za dwa lata kończy się kadencja Davida Camerona – nie jest to chyba przypadek.

Hollande zaproponował również gospodarczy rząd strefy euro, którego sesje pod przewodnictwem kierującego nim premiera odbywałyby się co miesiąc, oraz „nowy etap integracji prowadzący do utworzenie budżetu strefy euro i otwierający możliwość wspólnego zadłużania w dalszej przyszłości”.

Należy jeszcze ustalić, co proponują Niemcy. Europa będzie musiała poczekać do 23 września, ponieważ wtedy dowie się, kto wygra wybory parlamentarne. Wydaje się, że Angela Merkel zostanie wybrana na kolejną kadencję, ale czerwono-zielona koalicja nie dała jeszcze za wygraną.

To może dlatego lider opozycji, Peer Steinbrück, również przedstawił swoją wizję Europy 14 maja. Przewiduje ona wzmocnienie roli Parlamentu Europejskiego, który miałby przedstawicieli na posiedzeniach Rady oraz przekształcenie Komisji w rząd, który mógłby ewentualnie być wybierany i który byłby odpowiedzialny przed Parlamentem.

A Angela Merkel? Rok temu kanclerz przedstawiła pomysł, żeby Komisja odgrywała rolę rządu, a Rada Premierów i Prezydentów pełniła funkcję drugiej izby Parlamentu, który miałby silniejszą pozycję. Ostatnio jej minister finansów Wolfgang Schäuble powtórzył, że unia bankowa, która jest uważana za kluczowy etap stabilizacji strefy euro, nie będzie możliwa bez nowego traktatu europejskiego. Chcielibyśmy więc się dowiedzieć, co proponuje na teraz.

Przemówienie François Hollande’a zostało uważnie wysłuchane w Berlinie, w którym oczekiwano na pewien ruch Francji, która, w opinii wielu, od dwunastu miesięcy była niewidoczna. Nie należy jednak się spodziewać inicjatywy francusko-niemieckiej przed końcem roku, kiedy to dowiemy się, czy Hollande i Merkel są skazani na współpracę w najbliższych latach, bo przecież jest możliwe, że po wyborach powstanie lewicowa oś francusko-niemiecka.

Najtrudniej będzie jeszcze później, kiedy to trzeba będzie skonfrontować tę ewentualną wspólną wizję z tą Brytyjczyków. Z tego punktu widzenia to inna francusko-niemiecka inicjatywa może – a nawet musi – dać impuls konkretnej wizji przyszłości Europy, tej, która ma zostać przedstawiona jeszcze przed najbliższym unijnym szczytem i ma być bronią w walce z bezrobociem wśród młodzieży. Jeszcze o niej napiszemy.

Czy podatek nałożony na importowane z Chin panele słoneczne, który UE chce wprowadzić, będzie mijał się z celem? Jak podaje NRC Handelsblad, urządzenia te produkowane przez Chińczyków pozwalają bardzo dużo zarobić Europie. W Holandii rozwój sektora energii słonecznej „rzuca się nawet w oczy”, mimo kryzysu gospodarczego. Gazeta tłumaczy, że:

przedsiębiorcy i przedsiębiorstwa zajmujące się instalacjami elektrotechnicznymi, którzy bardzo ucierpieli na kryzysie w sektorze nieruchomości, pośpiesznie zaczęli montować panele słoneczne. Dzięki sprzętowi z Chin udaje im się jakoś przetrwać. Naprawdę nie potrzebują europejskiego podatku, który spowoduje, że panele słoneczne będą droższe. […] AFASE[organizacja broniąca interesów europejskich firm z tej branży] obawia się, że ten podatek doprowadzi do utraty 242 000 miejsc pracy w całej Europie. Ta liczba jest jednak kwestionowana przez obrońców tego podatku, do których należy niemiecki producent paneli słonecznych SolarWorld.

NRC Handelsblad precyzuje, że Komisja Europejska postanowi pod koniec maja, czy ten podatek zostanie wprowadzony. Jeżeli tak się stanie, być może wejdzie on w życie już na początku czerwca, ale dopiero w grudniu zostanie podjęta decyzja o tym, jak długo będzie on obowiązywał. Podatek być może będzie działał wstecz i obejmie transakcje zawarte po 5 marca 2013.

„Francuska oferta dla Europy. Wreszcie!” Le Monde z uznaniem przyjął proeuropejską wypowiedź francuskiego prezydenta na uników i absencji, którą praktykował, od czasu gdy wygrał wybory. [...] Twierdząc, że Francja powinna być „łącznikiem” między Północą a Południem Europy, odrzucił pomysł zjednoczenia krajów łacińskich przeciwko germańskiej części Europy.

Gazeta uważa również, że wzywając do „rządu gospodarczego” w strefie euro,

François Hollande bierze za słowo Angelę Merkel, która rok temu proponowała, unię polityczną. W tamtym czasie krytykował tę propozycję jako „pustą”. Dziś „wypełnia ją treścią”. Wziąć Niemcy za słowo to dobra strategia. Oto mamy nową francuską ofertę na europejskim stole. Nareszcie! Ale ona nie będzie wiarygodna, dopóki Holland nie uporządkuje własnego domu – Francji.

W Niemczech uwagi François Hollande’a przyjęte zostały ze znacznie mniejszym entuzjazmem. Die Welt wyraża opinię, że jego „tak zwana ofensywa zawiera zasadniczo środki, które proponował już jego poprzednik”, czy to gdy chodzi o

europejski rząd gospodarczy, którego w październiku 2008 r. domagał się Sarkozy w Parlamencie Europejskim w Strasburgu, czy też o pomysł euroobligacji, które Hollande ze względów taktycznych nie nazywa już euroobligacjami, aby uparci Niemcy w końcu, kiedyś, je zaakceptowali.

Jeśli chodzi o jego wezwanie skierowane do Niemiec, Die Welt ripostuje, że należy zinterpretować postawę Hollande’a, która polega na „ciągłym psioczeniu na niemiecką oszczędność nie tylko z pozycji ideologicznych, ale też z przyczyn taktycznych”.

Przedstawiając siebie jako kogoś, kto zmaga się widmem dyktatu zaciskania pasa narzuconego przez Merkel, stara się on zdobyć pole manewru, które w najlepszym wypadku umożliwi mu uzyskanie zgody parlamentu na wprowadzenie niepopularnych reform. Angela Merkel powinna więc przyjść mu z pomocą, jeszcze przez jakiś czas występując w roli europejskiego worka treningowego.

Komisja śledcza Bundestagu ds. grupy terrorystycznej Narodowosocjalistyczne Podziemie (NSU) oskarża niemieckie służby bezpieczeństwa o „całkowitą porażkę”.

Raport końcowy, opublikowany 16 maja, który zostanie zaprezentowany w Bundestagu w sierpniu, stwierdza, że „policja i służby informacyjne prowadziły dochodzenie na oślep, kierując się wieloma przesądami”, że „władze szczebla federalnego i regionalnego niedostatecznie wymieniały między sobą informacje, i że całkowicie zlekceważyły zagrożenie, jakie stanowi prawicowy ekstremizm”, zauważa Tagesspiegel.

Wielu ekspertów, w tym osoby szkolące policję, domaga się, aby koordynacja działań skierowanych przeciwko prawicowemu ekstremizmowi, podobnie jak programy wspierania osób, które wyszły ze skrajnie prawicowych środowisk, były scentralizowane.

Torysi zaczęli przygotowywać plan awaryjny, gdyby liderowi Liberalnych Demokratów Nickowi Cleggowi, nie udało się zapobiec wycofaniu swojego ugrupowania z rządu przed końcem kadencji w 2015 r.

Według jednego ze scenariuszy premier David Cameron stanąłby na czele rządu mniejszościowego, z ograniczonym wsparciem ze strony dotychczasowego koalicjanta, wyjaśnia The Times.

Wiadomość ta wieńczy trudny tydzień dla koalicji. W większości proeuropejscy Liberalni Demokraci znaleźli się w ostrym sporze z eurosceptyczną frakcją Partii Konserwatywnej w związku z kwestią referendum w sprawie członkostwa Wielkiej Brytanii w UE, która zdominowała w ostatnich dniach czołówki gazet.

W chwili, gdy liczba osób bez pracy sięgnęła w Unii Europejskiej 26 milionów, włoski tygodnik poświęca swój specjalny tysięczny numer refleksji europejskiej prasy na temat „pokolenie bezrobotnych”.

„W wielu krajach nie brakuje pomysłów na uporanie się z tym problemem, natomiast często brakuje woli politycznej i funduszy”, zauważa Internazionale.

Tymczasem José Ignacio Torreblanca ostrzega w El Pais przed ewentualnymi skutkami frustracji bezrobotnych i ich słabej reprezentacji w wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2014 r.

Jeśli wszystkie niezatrudnione osoby głosowałyby razem, ich partia uzyskałaby 44-46 miejsc w Parlamencie. Byłaby to bardzo widoczna siła polityczna.

„We are one” – „Stanowimy jedność”, głosi dewiza konkursu piosenki Eurowizji, który odbywa się w tych dniach w Malmö.

Ale, „podczas gdy stare przemysłowe miasto stał się międzynarodowym tyglem pełnym optymizmu”, zauważa Dagens Nyheter, „coraz więcej rodzin żydowskich je opuszcza. Antysemityzm stał się cechą charakterystyczną Malmö. Nękanie [Żydów] to zjawisko codzienne, toteż wielu z nich nie widzi dla siebie przyszłości w mieście”.

Wspólnota żydowska w Malmö liczyła w latach 70. minionego wieku 2 000 członków. Dziś jest już ich tylko 500, podkreśla gazeta. Większość wyjechała do Sztokholmu lub zagranicę.

Miguel Blesa, były prezes Caja Madrid, głównej kasy oszczędnościowej koncernu Bankia, największego znacjonalizowanego banku w Hiszpanii, trafił 16 maja do aresztu tymczasowego w Madrycie.

Został oskarżony o „nielojalne zarządzanie, fałszowanie dokumentów, przywłaszczenie i nadużywanie dóbr społecznych” przy zakupie Caja Madrid przez City National z Florydy w 2008 r. Według El Periódico straty poniesione przez Caja Madrid mogą wynosić 500 mln euro.

Sędzia prowadzący sprawę uznał, że istnieje „niebezpieczeństwo ucieczki” byłego bankiera, który, by wyjść z więzienia, będzie musiał zapłacić kaucję w wysokości 2,5 mln euro.

Na konferencji prasowej 16 maja francuski prezydent potwierdził kierunek swojej polityki: priorytetowym zadaniem będzie ożywienie gospodarki i zatrudnienie. Zdaniem La Tribune „François Hollande jest dziś bardziej socjaldemokratą niż kiedykolwiek dotąd”.

„François Hollande uczynił ze swojej polityki europejskiej „cel numer jeden” w drugim roku rządów, zauważa portal gospodarczy i dodaje, że „polityka ta oparta będzie na czterech filarach: kontynuowaniu nacisków w celu utworzenia europejskiego rządu gospodarczego, planie integracji społecznej młodzieży, europejskiej wspólnocie energii i dalszej integracji budżetowej” –

[Tym samym François Hollande] bardzo jasno oświadcza, że Niemcy, mimo swojej potęgi gospodarczej, nie sprawują przywództwa w Europie. Inaczej mówiąc, bez Francji europejska integracja nie posunie się do przodu. François Hollande najwyraźniej chce być człowiekiem, który rozrusza Europę…

Na Forum Europejskim, które odbyło się 16 maja w Berlinie, doszło do starcia między niemiecką kanclerz Angelą Merkel a kandydatem socjaldemokratów na kanclerza Peerem Steinbrückiem. Tłem scysji były ewentualne sankcje dla Węgier, oskarżanych o naruszenie zasad prawa wspólnotowego.

Steinbrück, jak informuje Népszava, wspomniał o wykluczeniu Węgier z UE i domagał się od Merkel wzmocnienia nacisków na węgierskiego premiera Viktora Orbána, zarówno na poziomie osobistym, jak i Europejskiej Partii Ludowej, do której oboje należą.

Tymczasem pani kanclerz oświadczyła, że zgadza się z Komisją Europejską co do konieczności wprowadzenia zmian w kwestionowanych węgierskich ustawach, dodając, że woli przekonywać, niż grozić. Zażądała „wprowadzenia zmian tam, gdzie ustawy czy poprawki do Konstytucji są niezgodne z traktatami UE”.

Sytuacja Romów [w Europie] jest najpoważniejszą z dyskryminacji i najbardziej haniebnym z wykluczeń opierających się na pochodzeniu etnicznym”, mówi z przekonaniem George Soros w wywiadzie udzielonym rumuńskiemu tygodnikowi Dilema Veche. Amerykański miliarder, który założył kilka stowarzyszeń pomagających Romom w Rumunii, uważa, że

prawa człowieka są już łamane w ich przypadku z powodu ich wykluczenia. To oni najbardziej ucierpieli na kryzysie gospodarczym i to oni żyją w skrajnym ubóstwie. Do tego należy dodać rosnącą wobec nich niechęć wśród reszty społeczeństwa, które też jest w coraz cięższej sytuacji materialnej. Poza tym kryzys i kwestia Romów są wykorzystywane przez populistów.

Soros uważa, że sytuacja tej grupy etnicznej jest konsekwencją rozwiązań wybranych przez UE, by walczyć z kryzysem, który

przekształcił Unię w coś radykalnie różniącego się od tego, czym mogłaby być: dobrowolnym stowarzyszeniem równych sobie państw. UE jest dzisiaj wymuszoną relacją między wierzycielami i dłużnikami, w której wierzyciel dyktuje swoje warunki. […] Musimy wrócić do pierwotnej koncepcji Unii Europejskiej – stowarzyszenia, w którym euro jest tylko środkiem, a nie celem.

Wzrost na poziomie -0,2% w pierwszym kwartale (-0,1% dla całej UE) i równie złe perspektywy w skali roku (-0,7%) przewidywane przez Eurostat oznaczają, że strefa euro osiągnęła „drugie dno recesji”, którego tak bardzo się obawiała. Prasa przypisuje ten stan rzeczy w dużej mierze restrykcyjnej polityce budżetowej.

„Strefa euro pobiła kolejny rekord długości trwania recesji”, streszcza Financial Times na pierwszej stronie. Dziennik gospodarczy zauważa, że „ten przykry rekord pojawia się w kontekście bezrobocia na poziomie 12,1% w Europie, czyli najwyższego, od kiedy istnieje europejski urząd statystyczny. Te dane będą prawdopodobnie dodatkowym elementem presji wiszącej nad EBC, aby ten podjął kolejne kroki, mimo że już obniżył stopy procentowe w tym miesiącu, i żeby zrewidował swoje prognozy na ten rok, w których zakłada powrót wzrostu”. Według korespondentów Financial Times Hugha Carnegy’ego z Paryża i Petera Spiegla z Berlina, te dane potwierdzające, że Francja weszła w recesję, zmuszają François Hollande’a do rozpoczęcia reform strukturalnych:

Gdy tymczasem właśnie w Paryżu Les Echos mają nadzieję, że recesja, którą potwierdzają już oficjalne dane, „zmusi Francję do wdrożenia reform”. Nadając na tych samych falach co FT, Jacques Attali, ekonomista i były doradca François Mitterranda, apeluje do François Hollande’a, aby ten zdecydował się na „terapię szokową”:

România Liberă sądzi, że recesja strefy euro zapowiada 2013 r. „na minusie”. Dziennik z Bukaresztu zauważa, iż złe wyniki gospodarki europejskiej niepokoją nawet Stany Zjednoczone, gdzie

„Strefa euro ugrzęzła w recesji”, czytamy z kolei na pierwszej stronie El Correo. Ta recesja jest najdłuższa w jej krótkiej historii”, dodaje dziennik.

Holandia, „która jest teraz w najtrudniejszej sytuacji gospodarczej od czasów wojny”, ma podobne problemy. Ale tutaj „konsumenci zapobiegają poważnej recesji”, jak pisze na swojej pierwszej stronie NRC Handelsblad. Dziennik tłumaczy, że spadek PKB o 0,1% w pierwszym kwartale 2013, liczony rok do roku, oznacza, że recesja, która rozpoczęła się w trzecim kwartale 2012 r., trwa nadal. Dziennik opiera się na najnowszych danych Centralnego Urzędu Statystycznego opublikowanych 14 maja. Nie są one tragiczne z kilku względów:

Problemy strefy euro mają negatywne skutki również dla państw, które do niej nie należą. Odbiło się to na przykład rykoszetem na koronie czeskiej, która straciła 6% na wartości w porównaniu z euro od września 2012 r., zauważają w Pradze Hospodářské Noviny. Dla dziennika gospodarczego

„Europa się dusi”, tak brzmi tytuł artykułu w Gazecie Wyborczej, której zdaniem wszystkiemu winna jest polityka cięć. „Zaciskanie pasa prowadzi nas do recesji”, niepokoi się dziennik, podczas gdy statystyki GUS pokazują, że polska gospodarka odnotowała wzrost na poziomie zaledwie 0,4% w I kw. 2013 – jest to najgorszy wynik czterech ostatnich lat, który pojawia się w kontekście recesji w strefie euro trwającej już szósty kwartał z rzędu.

GW cytuje głównego ekonomistę ING Marka Cliffe’a, który myśli, że „jeżeli obecna strategia zaciskania pasa będzie kontynuowana, to więcej państw będzie bankrutowało”. Dziennik zauważa, że sytuacja gospodarcza jest szczególnie dramatyczna w krajach, którym narzucono politykę cięć, takim jak Hiszpania, Włochy, Portugalia, Cypr i Grecja.

Na konferencji darczyńców na rzecz rozwoju Mali, która odbyła się 15 maja w Brukseli, postanowiono przeznaczyć w latach 2013–2014 ponad 3 mld euro na pomoc dla krajów Sahelu, donosi Frankfurter Allgemeine Zeitung. Ta suma „znacznie przekracza pierwotnie planowane 2 miliardy”, dodaje gazeta.

Wśród głównych donatorów znajdują się Niemcy, Francja, Wielka Brytania, Dania, Stany Zjednoczone, Bank Światowy i Islamski Bank Rozwoju.

Pieniądze muszą być wykorzystane w celu złagodzenia gospodarczych i społecznych konsekwencji wojny toczącej się obecnie przeciwko islamskim bojówkom w północnej części kraju, w szczególności mają wspomóc rolnictwo i rozwój infrastruktury, wyjaśnia FAZ.

Süddeutsche Zeitung zauważa jednak, że Mali potrzebuje przede wszystkim rządu wybranego w demokratycznych wyborach (mają się odbyć w lipcu), natomiast w Brukseli

bardzo niewiele osób ma jakiekolwiek złudzenia co do tego, że państwo malijskie będzie potrafiło w niedługim czasie stanąć na nogi o własnych siłach. Jeszcze przez wiele lat jego rozbita i niewykwalifikowana armia nie będzie w stanie zastąpić sił pokojowych i francuskich jednostek specjalnych.

„Wielka Brytania zapewnia najlepsze warunki prawne w UE dla lesbijek, gejów, osób biseksualnych, trans- i interseksualnych (LGBTI), podczas gdy w Bułgarii ochrona mniejszości seksualnych jest najsłabsza”, informuje EUobserver. Te wnioski wynikają z nowego badania dotyczącego traktowania mniejszości seksualnych w Europie. W raporcie Rainbow Europe – Tęczowej Europy, opublikowanym 16 maja, Wielka Brytania uzyskała 77 punktów na 100, jeśli chodzi o zapewnienie jak najlepszej ochrony prawnej dla osób LGBTI, w tym przepisów dotyczących „niedyskryminacji, równego traktowania bez względu na płeć oraz karania mowy nienawiści”.

Belgia z 67 punktami znalazła się na drugim miejscu, za nią podąża Szwecja, Hiszpanii i Portugalia, każdy z tych krajów uzyskał 65 punktów, Francja – 64. Bułgaria zdobyła tylko 18 punktów, bo „nie ma prawa zakazującego mowy nienawiści i przemocy wobec osób LGBTI, nie ma przepisów regulujących kwestie zmiany płci i tylko cztery z 13 przedstawionych regulacji w sprawie równości i przeciwdziałania dyskryminacji”. Podsumowanie wyników na przywołanej stronie kończy konkluzja –

Nie ma absolutnego geograficznego rozdziału, ale, ogólnie rzecz biorąc, mapa wskazuje na to, że im dalej na wschód Europy, tym bardziej niepewna jest sytuacja mniejszości seksualnych. [...] W szerszym zakresie, wychodzącym poza Wspólnotę, wynik sugeruje, że Rosja (7 punktów) nie jest dobrym miejscem dla mniejszości seksualnych, jest zupełnym zerem w sensie wyniku, jeśli chodzi o niedyskryminację, wolność zgromadzeń, zakaz mowy nienawiści i prawa azylowe.

Parlament Europejski zaproponuje, aby depozyty powyżej 100 000 euro, należące głównie do firm, były bardziej chronione przez nowe zasady regulujące sektor bankowy, który ma zostać przyjęty przez Unię Europejską.

Jornal de Negócios mówi, że idea jest taka, aby depozytariusze „musieli ponieść część kosztów planu ratunkowego tylko w ekstremalnych sytuacjach, ponieważ są bardziej chronieni niż obligatariusze”.

Propozycja zostanie przedstawiona podczas posiedzenia Komisji ds. Gospodarczych i Monetarnych w poniedziałek, zdradza Negócios, powołując się na źródło w Parlamencie Europejskim.

Następnie będą miały miejsce negocjacje na zebraniu Rady Europejskiej, w której, jak na razie, jest tylko konsensus w sprawie gwarantowania depozytów do 100 000 euro.

Die Tageszeitung posługuje się grą słów – „mit links” znaczy „z lewicą”, ale i „z łatwością” – by wyrazić swoje poparcie dla apelu zatytułowanego „Europa inaczej”, podpisanego 15 maja przez socjaldemokratycznych posłów, przedstawicieli lewicy, Zielonych, jak również związki zawodowe, intelektualistów i naukowców z Austrii, Niemiec, Włoch i Francji.

Zdaniem lewicowego dziennika

To pierwszy ponadnarodowy, wspólny wielopartyjny protest europejskiej lewicy przeciwko polityce europejskiej, zwłaszcza tej prowadzonej przez kanclerz Angelę Merkel.

To protest wobec paktu konkurencyjności, który ma przyjąć w czerwcu Rada Europejska, by zobowiązać kraje strefy euro do przeprowadzenia reform strukturalnych, zauważa gazeta i dodaje, że według sygnatariuszy apelu

Pakt nie prowadzi do niczego innego jak do dumpingu płacowego, zmniejszenia roli państwa opiekuńczego i prywatyzacji.

„Hiszpania jest pod lupą Unii Europejskiej”, stwierdza kataloński dziennik, ponieważ hiszpański rząd próbuje uniknąć sytuacji, w której zostanie objęta nowym systemem regulacji Komisji Europejskiej, gdyż niezbyt chętnie chce wdrażać reformy gospodarcze.

„Procedura stosowana w przypadku braku równowagi makroekonomicznej” ma na celu rozwiązanie problemu braku konkurencyjności i zbyt rozbudowanych systemów bankowych, które przyczyniły się do rozwoju kryzysu zadłużeniowego.

Dla Hiszpanii zakładałaby wprowadzenie w życie nowych reform, które będą cyklicznie monitorowane przez inspektorów z KE. Decyzja w sprawie tego, czy Hiszpania będzie musiała przestrzegać tych nowych zasad, zostanie ogłoszona 29 maja.

Według projektu zmian w sektorze publicznym przedstawionego przez rząd Victora Ponty do 2018 r. ma być zwolnionych z pracy 14 000 urzędników (w tym 4 000 pracowników poczty i 2 500 zatrudnionych w firmach energetycznych).

Decyzja ta stanowi część programu reform, których domaga się od Bukaresztu w zamian za udzieloną pomoc Międzynarodowy Fundusz Walutowy, przypomina gazeta, której zdaniem oznacza to jednak „koniec miodowego miesiąca rządu i społeczeństwa”.

Niemieccy urzędnicy skrytykowali politykę cięć i podwyżki podatków – które są narzędziami gospodarczymi preferowanymi przez „trójkę” – oskarżając, jak podaje gazeta, Komisję Europejską o brak kompetencji i elastyczności.

„Berlin uważa, że podwyższanie podatków nie jest celowe, ponieważ spada na ludzi w trudnej sytuacji materialnej i tłumi wzrost gospodarczy”, pisze Público, choć nie podaje, skąd ma te informacje.

„Irytację Berlina” powoduję przede wszystkim Komisja Europejska i jej przewodniczący José Manuel Barroso, co, zdaniem gazety, jest paradoksem, „ponieważ większość warunków narzuconych państwom w obrębie planów ratunkowych jest przedstawiana w Brukseli jako wymagana przez niemiecki rząd”.

Holenderska organizacja lekarzy (KNMG) ma dziś rozmawiać z minister zdrowia Edith Schippers o możliwości zawężenia zakresu ustawy o eutanazji, która weszła w życie w 2002 r.

Znaczna część lekarzy uważa, że nie należy stosować eutanazji wobec pacjentów, którzy cierpią na poważne choroby psychiczne i nie są już w stanie komunikować się ze światem, a wcześniej podpisali zgodę na pomoc przy rozstawaniu się ze światem. Ich zdaniem taka procedura powinna być stosowana tylko wówczas, gdy pacjent jest w stanie potwierdzić – werbalnie lub inaczej – że życzy sobie zakończyć ziemskie bytowanie.

Nie wszyscy lekarze zgadzają się z tą opinią. Pewien internista przekonuje gazetę: „Szanując wolę pacjenta, oddajemy cześć jego wcześniejszemu podejściu do życia, a nie istocie ludzkiej, która już nie wie, że żyje.

„W sprawie ‘wyjątku kulturalnego’ Francji udało się znaleźć trzynastu sojuszników w Unii”, pisze La Tribune, która podaje, że francuska minister kultury, Aurélie Filippetti, przekonała swoich odpowiedników z trzynastu państw członkowskich do podpisania listu, wysłanego Komisji Europejskiej i irlandzkiej prezydencji UE, w którym wnioskują o wykluczenie kina i przemysłu audiowizualnego z porozumienia o wolnym handlu ze Stanami Zjednoczonymi.

Tekst został podpisany przez przedstawicieli Austrii, Belgii, Bułgarii, Cypru, Hiszpanii, Niemiec, Polski, Portugalii, Rumunii, Słowacji, Słowenii, Węgier i Włoch. Dziennik gospodarczy tłumaczy, że

minister podkreśla, iż „poprzez ten list rządy czternastu państw członkowskich, które reprezentują ponad połowę ludności UE” – nie umknął nam jednak brak podpisu Wielkiej Brytanii i Holandii – apeluje o zachowanie „wyjątku kulturalnego” polegającego na wykluczeniu twórczości muzycznej i kinowej […] z liberalizacji handlu wobec „dominującej pozycji USA na tym rynku”.

Gazeta zapowiada, że kwestia porozumienia w sprawie ustanowienia strefy wolnego handlu ze Stanami Zjednoczonymi zostanie omówiona podczas posiedzenia Rady UE ds. Kultury 17 maja.

Według fińskiej minister finansów Jutty Urpilainen „Grecja chciała zachować to w tajemnicy”. Ale fiński Najwyższy Sąd Administracyjny postanowił inaczej i zobowiązał rząd do upublicznienia treści umowy podpisanej w 2012 r., co ten ostatni uczynił 14 maja.

Ateny zobowiązują się w umowie do udzielenia w zamian za pożyczkę gwarancji finansowych w ramach międzynarodowego planu ratunkowego.

Z opublikowanych dokumentów wynika, że Finlandia i Grecja otworzyły trzy konta bankowe, na które przekazane zostały pieniądze i papiery wartościowe służące za gwarancje.

Skargę do Sądu wniosła partia Prawdziwi Finowie i wiele mediów, między innymi Helsingin Sanomat. Dziennik wyraża zadowolenie z tej „oczekiwanej i ważnej decyzji”.

Pozwoli ona wzmocnić system oparty na przejrzystości i jawności wynikający z zasady jak najszerszego udziału w rządzeniu. Opinia publiczna ma prawo do informacji o każdym urzędowym dokumencie.[…]

Udzielanie pomocy słabym krajom strefy euro jest naturalnie trudną i kontrowersyjną kwestią w Finlandii. Tajne dokumenty tylko podważają zaufanie do decyzji podejmowanych przez polityków w warunkach zapaści europejskiej waluty.

Podczas kryzysu w strefie euro Finlandia, w odróżnieniu od innych krajów eurolandu, w zamian za udzieloną pomoc finansową domagała się gwarancji od tych, którzy przeżywają trudności. Umowa podpisana z Grecją posłużyła za wzór dla innego porozumienia zawartego z Hiszpanią w lipcu 2012 r.

„W walce z oszustwami podatkowymi Europa popadła w inercję”, pisze na pierwszej stronie Le Soir 15 maja, dzień po spotkaniu europejskich ministrów finansów w Brukseli, na którym nie udało im się dojść do porozumienia w sprawie zwalczania oszustw podatkowych, na co miały nadzieję instytucje unijne, a zwłaszcza Komisja.

Celem tego spotkania miało być poszerzenie obecnego porozumienia, gdy chodzi o opodatkowanie oszczędności i innych źródeł dochodu, jak na przykład ubezpieczenie na życie. Omówiono także kwestie automatycznej wymiany informacji przed posiedzeniem Rady Europejskiej, która ma się tym zająć w przyszłym tygodniu.

Jednak Ecofin [Rada do spraw Gospodarczych i Finansowych] nie mógł podjąć tych kroków ze względu na sprzeciw Austrii i Luksemburgu, które dążą do opóźnienia zniesienia tajemnicy bankowej. Belgijska gazeta podaje, że:

Podczas wspólnej konferencji prasowej oba kraje wytłumaczyły, że nie mogą zgodzić się na automatyczną wymianę informacji, jeżeli inne państwa, spoza Unii Europejskiej, nie przyjmą tych samych warunków. Miały oczywiście na myśli Szwajcarię.

Austria i Luksemburg zgodziły się jednak, aby dać Komisji mandat do negocjowania ze Szwajcarią, Andorą, Monako, San Marino i Liechtensteinem. Komisja czekała na ten mandat od kilku lat.

W Niemczech, Stern podkreśla, że UE „zrobiła tym samym krok do przodu w zwalczaniu procederu prania brudnych pieniędzy i przestępstw podatkowych”. Czasopismo przypomina, że „ministrowie UE byli dotychczas w bardzo niezręcznej sytuacji”, gdyż

z jednej strony od wielu lat krytycznie odnosili się do postawy rajów podatkowych i grozili, że będą je bojkotować. Z drugiej – w samej Unii państwa członkowskie, jakimi są Austria i Luksemburg, postępowały nie lepiej niż te krytykowane kraje, ponieważ kategorycznie sprzeciwiały się dzieleniu się informacjami na temat dochodów z kapitału osób podejrzewanych o oszustwa podatkowe. Wydaje się, że teraz będzie można rozwiązać ten dylemat.

Jak wynika z raportu OECD, spośród 34 krajów członkowskich organizacji różnice w dochodach najszybciej rosną w Szwecji.

Gazeta podkreśla, że Szwecja nadal mieści się w pierwszej dziesiątce najbardziej egalitarnych państw:

wprawdzie poziom życia większości Szwedów podniósł się w ostatnich dziesięcioleciach, ale różnice w dochodach szybko rosną.[…] Szwecja jest krajem, w którym najbardziej wzrosło od 1995 r. względne ubóstwo [z 4% do 9%]; kraj spadł z pierwszego na czternaste miejsce w rankingu, ale nadal plasuje się poniżej średniej dla OECD (11% społeczeństwa żyjącego we względnym ubóstwie)

Według gazety ten negatywny trend „dał się odczuć na przełomie stuleci”. Dotknął on głównie

ludzi chorych, bezrobotnych i emerytów, którym żyje się dzisiaj gorzej niż w 2006 r.; ich świadczenia nie wzrosły, a w niektórych przypadkach zostały nawet zmniejszone, ponadto nie skorzystali oni z obniżki podatków wprowadzonej przez rząd [Fredrika] Reinfeldta.

Inspektorzy Komisji Europejskiej kontrolują londyńskie siedziby gigantów naftowych BP i Shell. Celem dochodzenia jest ustalenie, czy obie firmy nie manipulowały cenami ropy naftowej.

Jest to kolejny taki przypadek w Wielkiej Brytanii. Indepedent przypomina, że ostatnio Komisja zbadała również kwestię niedozwolonego sterowania kursem Liboru i cen gazu. Gazeta dodaje, że

działania KE wzmogły kampanię, która w ostatnich miesiącach nabrała rozpędu po tym, jak zeszłego lata opublikowano raport dla grupy G-20, w którym podkreśla się, że rynek podatny jest na „manipulacje i wypaczenia”.

„W roku ubiegłym włoski rynek mieszkaniowy przeżył największe załamanie od 28 lat. W porównaniu z 2011 r. zawarto aż o 150 000 transakcji mniej.

Paradoks, zauważa Corriere della Sera, polega na tym, że „chociaż domy są teraz mniej warte, ich zakup kosztuje więcej”, gdyż dotknięte kryzysem banki udzielają mniej kredytów, a sprzedający zawyżają ceny.

Włochy znajdują się powyżej unijnej średniej, jeśli chodzi o odsetek właścicieli domów.

Rosnące bezrobocie podpowiada jednak, że kryzys mieszkaniowy jeszcze potrwa. Czternastego maja podpalił się mężczyzna, który chciał w ten sposób zaprotestować przeciw zlicytowaniu jego domu w związku z nieuregulowaniem na czas długu w wysokości 10 000 euro.

Przygotowany przez rząd projekt nowej ustawy przewiduje, że „młodzi Polacy [poniżej 35 roku życia) kupujący swoje pierwsze lokum na kredyt będą mogli liczyć na całkiem spore wsparcie państwa”, informuje Gazeta Wyborcza.

Władze są gotowe pokryć 10 procent ceny mieszkania osobom samotnym i bezdzietnym parom, dla rodzin z dziećmi dopłata wyniesie 15 proc.

Ustawa, którą musi jeszcze zatwierdzić Sejm, może wejść w życie w 2014 r., pisze dziennik. Według analizy Home Broker, „41,2 procent Polaków mieszka w nieruchomości, którą według standardów europejskich należałoby uznać za przeludnioną”.

Niemiecki federalny Trybunał Sprawiedliwości uznał 13 maja, że półautomatyczny system wprowadzania danych wyszukiwarki Google narusza prawa osób fizycznych i firm.

By tego dowieść, skrócone wydanie Die Welt publikuje wyniki wyszukiwania dotyczącego kanclerz Niemiec:

Angela Merkel/Angela Merkel naturyzm/ Angela Merkel twitter/ Angela Merkel CV/ Angela Merkel kostium kąpielowy/ Angela Merkel Joachim Sauer [mąż Angeli Merkel]/ Angela Merkel praca doktorska/ Angela Merkel prywatnie/ Angela Merkel kontakt/ Angela Merkel wakacje

„W tym przypadku słowa dodane przez Google’a [do nazwiska pani kanclerz] są wyważone i zabawne”, zauważa dziennik. Ale po orzeczeniu Trybunału Google będzie musiał takie dopełnienia usunąć, jeśli osoba, której dotyczą uzna, że naruszają jej prawa.

Trybunał przyznał rację przedsiębiorcy, który wniósł skargę przeciwko Google’owi za automatyczne skojarzenie słów „scjentologia” i „oszustwo” z jego nazwiskiem.

Premier Hiszpanii Mariano Rajoy zaproponował „asymetryczne rozłożenie deficytu”, apelując o „hojność”, która pozwoliłaby Katalonii utrzymać deficyt wyższy od obowiązującego obecnie wszystkie regiony pułapu 0,7% PKB. Rajoy musi jednak zmierzyć się z niezadowoleniem w szeregach własnej Partii Ludowej (PP).

Wywodzący się z tego ugrupowania liderzy trzech regionów, Estremadury, Madrytu i Aragonii, które spełniły w 2012 r. wymogi dotyczące deficytu, skrytykowali tę propozycję, tłumacząc, że jej wprowadzenie w życie oznaczałoby „preferencyjne traktowanie” Katalonii. Przeciwne propozycji premiera będą zapewne także pozostałe regiony rządzone przez PP.

Na szczycie poświęconym demografii, który odbył się 14 maja w Berlinie, Angela Merkel zaapelowała do rządu o wprowadzenie ułatwień pozwalających zwiększyć mobilność pracowników wewnątrz UE.

„Skoro w 2025 r. będziemy mieć o 6 mln pracowników mniej, musimy być otwarci na młodych, którzy chcą do nas przyjechać”, oświadczyła kanclerz.

Niemcy stwarzają dobre warunki dla imigrantów, ale mają niestety opinię kraju zbyt hermetycznego, zauważa Frankfurter Allgemeine Zeitung. Niemiecki minister spraw wewnętrznych Hans Peter Frierdrich stawia przede wszystkim na przyjazd wykwalifikowanych pracowników z krajów południowej Europy.

W dwa lata dużo może się zmienić. W 2011 r. przeprowadziliśmy wywiad z Mario Montim pod koniec konferencji State of the Union będącej częścią Festival d’Europa we Florencji (którego Presseurop jest partnerem). Jako były komisarz europejski oraz rektor Uniwersytetu Bocconi, odpowiadał wtedy spontanicznie na nasze pytania w czasie przerwy na kawę. W tym roku to już jako były premier, w obstawie ochroniarzy i z harmonogramem ustalonym co do minuty uczestniczył w edycji 2013 State of the Union. Ale po krótkiej konferencji prasowej dla licznych włoskich dziennikarzy, którzy dociekliwie dopytywali się o jego prognozy dla nowego rządu jego następcy Enrici Letty, Mario Monti znalazł dwie minuty, aby odpowiedzieć po francusku na nasze pytania.

Dwa lata temu podzielił się z nami swoimi odczuciami odnośnie zagrożeń dla jednolitego rynku i wspólnej waluty wynikających z kryzysu. Przyszłość tych dwóch filarów Unii wydaje się teraz zapewniona, ale pozostają niepewności co do skuteczności działań UE i państw członkowskich w walce z kryzysem. Czy Mario Monti uważa, iż jest teraz lepsza atmosfera, aby rozwiązać problem kryzysu niż w 2011 r. ?

Wydaje mi się, że tak. Dokonaliśmy wielu konkretnych postępów w tej sprawie. Zorientowaliśmy również rozmaite działy polityki europejskiej na bardziej przyszłościowe tory i zarysowaliśmy plan, który powoli dopinamy, utworzenia prawdziwej zacieśnionej unii gospodarczej i walutowej, pod egidą zespołu, któremu przewodniczy pan Van Rompuy [przewodniczący Rady Europejskiej]. I myślę też, że wreszcie prezydenci i premierzy zaczynają bardziej poważnie brać pod uwagę aspekty polityczne i psychologiczne, takie jak nacjonalizm i populizm. Niekoniecznie zmieni to politykę gospodarczą. Myślę w każdym razie, że powinna się ona zmienić, ale nie pod wpływem nacjonalizmu i populizmu. Jednak jeżeli chcemy przeprowadzać pewne reformy, gdy zagrożenia związane z tymi radykalnymi ideologiami są jak najbardziej realne, należy podjąć pewne środki zapobiegawcze.

Przez całą swoją kadencję prezesa Rady Ministrów, a w szczególności na wiosnę 2012 r., Mario Monti usiłował, z pomocą Francuza François Hollande’a i premiera Hiszpanii Mariano Rajoya, przywrócić równowagę między państwami członkowskimi i wynegocjować bardziej ugodowe podejście Niemiec. Czy myśli, że różne punkty widzenia Francji i Niemiec są trwałym zjawiskiem utrudniającym rozwiązanie problemu kryzysu i ciągłość integracji europejskiej?

Pozostaję w przekonaniu, że dobre stosunki francusko-niemieckie są niezbędnym warunkiem rozwoju Europy. Niezbędnym, ale niewystarczającym. Jest więc też bardzo ważne, aby francusko-niemiecki silnik integracji nie stwarzał wrażenia, że tylko te dwa kraje podejmują decyzje w UE, a pozostałe państwa członkowskie są dyskryminowane. W moim odczuciu było tak trochę za czasów pani Merkel i pana Sarkozy’ego, ale znacznie mniej za czasów, gdy u sterów władzy byłem ja, pani Merkel, pan Hollande i jeszcze kilku przywódców.

„Kryzys w strefie euro się zakończył, teraz trzeba załatwić sprawę banków”, głosi tytuł na pierwszej stronie NRC Handelsblad. Dwa dni wcześniej, 11 maja, prezes Europejskiego Banku Centralnego (EBC), Mario Draghi, ogłosił, że „EBC zbada możliwości wykupu bankowych kredytów hipotecznych”. Ta wiadomość, jak uważa dziennik, świadczy o tym, że Bruksela i Frankfurt, są zdania, iż „najgorsza faza kryzysu jest już za nami”.

„Teraz – zauważa dziennik – zaczynamy widzieć problem leżący u źródła tego, co się stało – wiele banków nie zostało jeszcze całkowicie oczyszczonych”. I choć kryzys w strefie euro był wynikiem kryzysu bankowego z 2007 – kiedy to państwa zadłużyły się, aby ratować banki krajowe i uchronić je przed bankructwem – wciąż zbyt wiele z nich ugina się pod ciężarem toksycznych aktywów. Ze względu na te banki zombie „ani martwe, ani żywe” – wyjaśnia NRC – europejska gospodarka jest jak „ryba wyciągnięta z wody”, ponieważ te instytucje finansowe niechętnie pożyczają, a konsumenci niechętnie wydają.

W przeciwieństwie do Stanów Zjednoczonych lub Szwajcarii, gdzie kroki zmierzające do rozwiązania kryzysu bankowego okazały się bardziej skuteczne, jednym z problemów w strefie euro jest to, że organy nadzoru banków „splatają się z układami politycznymi”, stwierdza gazeta i dodaje:

Ich zadaniem nie jest uprzątnięcie europejskiej gospodarki, czy też nawet zamknięcie własnych banków. Nie, ich zadaniem jest utrzymanie krajowych potentatów. W krajobrazie wypełnionym bankami ogólnoeuropejskimi, nadzorcy kryją się za barierami swoich państw. Rzadko wymieniają informacje, czasami fałszywe.

Unia bankowa mogłaby rozwiązać ten problem, ale nie da się tego zrobić bez zmiany traktatów europejskich, twierdzi NRC, powołując się na wywiad z Wolfgangiem Schäuble w Financial Times, w którym niemiecki minister finansów powiedział, że EBC nie może wykupić kredytów hipotecznych, ponieważ byłoby to „finansowanie monetarne”.

„Nowy chory człowiek Europy: Unia Europejska”. W ten sposób Pew Research Center – amerykański instytut prowadzący badania ankietowe i porównujący każdego roku poglądy ludzi czterdziestu krajów – zatytułował analizę, przeprowadzonego w marcu, sondażuw którym uczestniczyło ponad 7600 osób z ośmiu krajów UE (Francji, Niemiec, Wielkiej Brytanii, Polski, Republiki Czeskiej, Hiszpanii, Włoch, Grecji). .

Wyniki, według komentatora dziennika Liberation, ukazują „historię upadłej miłości” między Europą a jej obywatelami. Pisze on: „Od 2012 do 2013 r. poparcie dla UE spadło ze średniej na poziomie 60% do 45%”. To jest zapaść, która prowadzi do wniosku, że „poparcie dla Unii Europejskiej jest obecnie w wielu krajach [...] na najniższym z dotychczasowych poziomie”.

„Ale, jak uspakaja redaktor dziennika, „spoza fatalnych wyników [...] wyłania się kilka powodów do zachowania wiary w stabilność tej konstrukcji”. Bo okazuje się, że

Europejczycy są paradoksalnie powiązani do euro. [...] Około 63% francuskich respondentów chce utrzymać europejską walutę, tego pragnie również 69% Greków, 67% Hiszpanów, 64% Włochów i 66% Niemców.

„Niemcy wyróżniają się siłą swojej europejskiej wiary”, wyjaśnia Liberation, 60% ludności tego kraju jest przychylna Unii Europejskiej. Ich postawa bardzo odbiega od francuskiej goryczy – tylko 41% mieszkańców Piątej Republiki jest pozytywnie nastawionych do UE. „Po raz pierwszy Francuzi wyrażają w tym względzie podobne opinie jak Grecy”, powiedział Bruce Stokes, jeden z autorów badania.

W Niemczech Die Welt konstatuje, że w szczególności między Francją i Niemcami różnica opinii w sprawie stosunku do UE jest coraz większa”. Ponadto, dodaje gazeta:

Francuzi mniej ufają instytucjom Unii Europejskiej, aniżeli Włosi i Hiszpanie. [...] Zaufanie do własnego rządu spadło we Francji i w południowoeuropejskich pogrążonych w kryzysie. Natomiast kanclerz Angela Merkel cieszy się pozytywnym wizerunkiem w oczach jej współobywateli. W przeciwieństwie do zjadliwej krytyki wielu państw UE wobec jej planu oszczędnościowego, 74% ankietowanych Niemców uważa, że umiejętnie zarządza kryzysem.

„Unia Europejska przygotowuje cały arsenału środków do walki z bezrobociem wśród młodzieży”, informuje dziennik finansowy w czasie, gdy rządy Francji i Niemiec przygotowują się do upublicznienia, 28 maja, opiewającego 60 mld euro planu określanego mianem „New Deal (Nowego Ładu) dla Europy”.

Gazeta dodaje, że siedmioletni program zakłada stworzenie miejsc pracy dla osób w wieku poniżej 25 lat. Bruksela zwróci się także do krajów europejskich, gdzie odnotowuje się wysokie bezrobocie, aby jeszcze bardziej pogłębiły reformę rynków pracy.

Laszlo Andor, komisarz UE ds. zatrudnienia, spraw społecznych i integracji, wezwał 13 maja Hiszpanię do przyjęcia „jednolitej umowy na czas nieokreślony”, w celu zwalczania bezrobocia wśród młodzieży, jednakże hiszpański premier Mariano Rajoy nie chce wprowadzać dalszych zmian na rynku pracy.

„Amerykańskie i brytyjskie fundusze grają na uzdrowienie banków w Grecji” zauważa Der Standard i dodaje, że:

Fundusze hedgingowe znów inwestują w akcje banków i obligacje firm, korzystając z wysokiej stopy zwrotu.

Od czerwca 2012 r. fundusze zarobiły na obligacjach skarbowych setki milionów euro, zwraca uwagę dziennik.

Mediolańska prokuratura ogłosiła 13 maja, że domaga się sześciu lat pozbawienia wolności i dożywotniego zakazu pełnienia funkcji publicznych dla byłego premiera, Silvio Berlusconiego, oskarżonego o korupcję i korzystanie z usług nieletnich prostytutek.

Według prokuratury „nie ma wątpliwości, że Karima El Mahroug [siedemnastoletnia Marokanka, którą Berlusconi wyciągnął z aresztu twierdząc, że jest siostrzenicą byłego prezydenta Egiptu Hosniego Mubaraka] uprawiała seks z Berlusconim”.

Polityk, który w 2010 r. miał zapłacić El Mahrough ponad 4,5 miliona euro za seks, twierdzi, że zarzuty są owocem „kłamstw i nienawiści”. Sąd ogłosi wyrok najprawdopodobniej 24 czerwca.

Zwolennicy Berlusconiego zorganizowali w zeszłym tygodniu demonstrację przeciw „komunistycznym sędziom” po tym, jak polityk przegrał apelację w sprawie oszustw podatkowych, co zagroziło jedności koalicji rządowej, którą współtworzy Partia Demokratyczna.

Szwedzka firma H&M i hiszpański koncern Inditex (m.in. właściciel Zary) „podpiszą umowę w sprawie zabezpieczenia przeciwpożarowego budynków”, w których produkowane są ich wyroby w Bangladeszu”, pisze De Morgen.

Trzy tygodnie temu w Dace spalił się a następnie zawalił budynek fabryki tekstyliów, w wyniku czego zginęło 1 100 osób.

Dziennik odnotowuje, że „producenci ulegli głównie pod naciskiem konsumentów i opinii publicznej, obawiając się utraty wizerunku.”

Premier Wielkiej Brytanii David Cameron uczyni „bardzo nietypowy” krok publikując 14 maja projekt ustawy zobowiązującej rząd do przeprowadzenia, najpóźniej w 2017 r., referendum dotyczącego dalszego członkostwa Wielkiej Brytanii w Unii Europejskiej.

Decyzja zapadła pod ogromną presją konserwatywnych deputowanych, którzy domagali się, by premier ujął swoją styczniową obietnicę w formę ustawy. W zeszłotygodniowej mowie królowej o referendum nie było bowiem słowa.

Plan ogłoszono wieczorem w poniedziałek po spotkaniu Camerona z Barackiem Obamą, podczas którego amerykański prezydent poparł wysiłki premiera zmierzające do renegocjacji związku Zjednoczonego Królestwa z Unią Europejską.

Inicjatywa szefa brytyjskiego rządu poprzedza głosowanie w parlamencie zorganizowane przez konserwatywnych deputowanych krytycznych wobec faktu pominięcia sprawy referendum w przemówieniu królowej.

Ministrowie finansów strefy euro wyrazili 13 maja zgodę na wypłacenie podwójnej transzy w wysokości 7,5 mld euro”, informuje Kathimerini.

„Pierwsza transza, w wysokości 4,2 mld euro, będzie przekazana 17 maja. Druga część kwoty – w czerwcu”, zauważa dziennik i podkreśla, że wypłata będzie uzależniona od wdrożenia reformy systemu ściągania podatków, liberalizacji niektórych zawodów i reformy sektora publicznego.

Jak pisze gazeta, „Komisja Europejska ocenia, że cele związane z ograniczeniem deficytu zostaną zrealizowane w tym lub przyszłym roku. Ale żeby sprostać zadaniom wyznaczonym na lata 2015-2016, trzeba będzie podjąć dodatkowe kroki, które pozwolą zaoszczędzić 7,6 mld euro.

Eurogrupa zatwierdziła 13 maja odblokowanie transzy pomocy dla Cypru w wysokości 3 mld euro. 2 mld przekazano tego samego dnia, pozostały 1 mld w obligacjach wpłynąć ma w czerwcu. Plan pomocy przyjęty w marcu opiewa na 10 mld euro.

Ministrowie finansów strefy euro „zażądali w zamian przedstawienia przez ‘trójkę’ (UE-EBC, MFW) i Nikozję planu działania w trudnej kwestii prania brudnych pieniędzy. Domagają się również „szybkiego wdrożenia programu dostosowawczego” podpisanego przez rząd z wierzycielami.

„W Belgii w tym roku 63,17 miliardów euro wypłaconych zostanie w szarej strefie”, donosi De Morgen. Brukselski dziennik informuje, że zgodnie z badaniem przeprowadzonym w 31 europejskich krajach przez Uniwersytet Johannesa Keplera w Linzu (Austria) belgijska szara strefa stanowi 16,4 procent całkowitej aktywności gospodarczej kraju. To najniższy poziom od 10 lat, ale wciąż najwyższy ze wszystkich krajów Europy Zachodniej. W Niemczech wynosi 13 procent, 9,9 procent we Francji i 9,1% w Holandii.

Średnia wielkość gospodarki w szarej strefie wynosi 18,5 procent PKB, tak więc, jak zauważa De Morgen, zmniejszyła się z 22,3 procent w 2003 r. Dziennik dodaje, że Europa Wschodnia to obszar najgorszych wskaźników Europie.

Pomimo silnego wzrostu gospodarki, spora jej część prowadzona jest na czarno, w Bułgarii sięga to 30 procent. Tym niemniej można zauważyć pewną poprawę. Nie dotyczy to jednak południowej Europy, gdzie szara strefy utrzymuje się na dotychczasowym poziomie. W takich krajach jak Portugalia, Hiszpania i Włochy stanowi ona około 20 procent oficjalnej gospodarki. W Grecji, ten wskaźnik sięga 25,4 proc. W całej Unii Europejskiej szara strefa jest szacowana na 2,1 biliona euro.

Jednym z rozwiązań byłoby „zniechęcenie do korzystania z gotówki”. Gazeta informuje, że

dokonywanie transakcji na rynku nieruchomości – nawet wpłacanie zaliczki – w formie gotówkowej będzie wkrótce zakazane. Byłoby rzeczą logiczną, aby dotyczyło to również takich obszarów jak handel dziełami sztuki czy też kupno/sprzedaż używanych samochodów i biżuterii.

Dwunastego maja, dwa lata po narodzinach 15 maja 2011 ruchu „oburzonych”, odbyły się demonstracje w dwudziestu miastach w Hiszpanii, aby przypomnieć „pierwszą odpowiedź ulicy na kryzys” i pierwsze środki oszczędnościowe przyjęte przez ówczesny rząd socjalistyczny pisze El Periódico de Catalunya.

Rocznica jest okazją do podsumowania działalności ruchu 15-M, zauważa dziennik i dodaje, że nie może napawać jego zwolenników zbytnim optymizmem.

Ruch obumierał, aż zniknął z mediów. Brakowało mu konkretnych celów protestu, brakowało przywództwa, rzeczników, nawet jeśli jest nadal obecny w sieciach społecznościowych.

Ale jak konstatuje El Periódico pozostaje coś „znacznie ważniejszego” ‒

ziarno protestu społecznego, z którego wykiełkowały potężne ruchy społeczne manifestujące na ulicach przez te ostatnie miesiące. [15-M] stał się zarodkiem siły uzyskanej przez Platformę Ofiar Hipotek (PAH) i sprzeciwu, który ujawnił się masowo we wszystkich odcieniach politycznego spektrum i był skierowany przeciwko cięciom w służbie zdrowia, edukacji oraz w innych sektorach odczuwających osłabienie państwa opiekuńczego. Przekształcenie oburzenia w bunt bardzo dobrze wyraża najczęstszy slogan wydarzeń rocznicowych: Krach [„escrache”] systemowi!

„W Bellinzonie, małym szwajcarskim mieście na granicy z Włochami, rozpoczyna się proces, który może mieć historyczne znaczenie zarówno dla Republiki Czeskiej jak i dla Szwajcarii”, pisze dziennik Hospodářské Noviny.

Czterech menadżerów (trzech z Czech, jeden z Belgii) MUS, czeskiej spółki górniczej, jest oskarżonych o korupcję i pranie brudnych pieniędzy. W latach 1997 – 2003 mieli zdefraudować aktywa i zakupić z pieniędzy uzyskanych z ich sprzedaży 97% udziałów w spółce.

Proces, który, jak informuje gospodarczy dziennik, ma trwać około dwóch miesięcy, zaczyna się w czasie, gdy Szwajcaria stara się zerwać z wizerunkiem kraju zazdrośnie strzegącego tajemnicy bankowej.

Kilka dni po decyzji o zaprzestaniu poszukiwań gazu łupkowego w Polsce przez dwa wielkie koncerny północnoamerykańskie (Marathon Oil i Talisman) Rzeczpospolita donosi o wypowiedziach głównego geologa kraju, a zarazem wiceministra środowiska, Piotra Woźniaka, który ponoć „nie chce, by Amerykanie inwestowali u nas w gaz”.

Dziennik dotarł do poufnej notatki pracownika ambasady kraju „zainteresowanego wydobywaniem gazu łupkowego w Polsce” z zamkniętego dla mediów spotkania z udziałem ponad 130 inwestorów, biznesmenów i dyplomatów, jakie odbyło się ósmego marca br. w Warszawie.

Rzeczpospolita cytuje jednego z jego uczestników, który miał stwierdzić, że

Ludzie odpowiedzialni za energetykę forsują pomysł, by ta pozostała w polskich rękach.

W przedterminowych wyborach parlamentarnych z 12 maja, konserwatywna partia GERB ustępującego premiera Bojko Borysowa uzyskała 30,1% głosów i 98 (z 240) mandatów w parlamencie. Opozycyjni socjaliści Siergieja Staniszewa zdobyli 26,1% głosów i 86 mandatów. Czteroprocentowy próg wyborczy przekroczyły jeszcze dwie partie: reprezentujący muzułmańską mniejszość Ruch na rzecz Praw i Wolności(33 mandaty) i skrajnie nacjonalistyczna Ataka (23 mandaty).

Zaledwie trzy miesiące po tym, jak upadł rząd, do czego doszło na fali demonstracji przeciwko biedzie, kraj znalazł się ponownie w politycznym impasie, podkreśla Standart, według którego utworzenie nowego gabinetu będzie trudną układanką, albowiem

żadna z partii nie uzyskała dostatecznej liczby głosów, by rządzić samodzielnie, wszystkie partie wykluczyły sojusz z GERB

Dziennik Troud wyobraża sobie scenariusz „Wszyscy przeciwko GERB”. Socjaliści już rozważają taką możliwość, pod warunkiem, że będą mogli utworzyć koalicję z Ruchem na rzecz Praw i Wolności oraz z Ataką.

Minister edukacji Michael Gove i sekretarz obrony Philip Hammond publicznie stwierdzili, że gdyby referendum odbyło się dziś, głosowaliby za opuszczeniem UE. Wypowiedzi te to miażdżący cios dla premiera Davida Camerona.

Tym bardziej, że podobne głosy słychać było również w zeszłym tygodniu, kiedy to prominentny działacz partyjny [były kanclerz Nigel Lawson] apelował o to, by Wielka Brytania opuściła Wspólnotę, a tym samym przeciwstawił się koncepcji premiera.

Jak donosi The Guardian, „kilkudziesięciu konserwatywnych deputowanych” przygotowuje się do przegłosowania w parlamencie rezolucji, wyrażającej sprzeciw wobec faktu, że w przemówieniu królowej wygłoszonym ósmego maja, a przedstawiającym rządowe plany reform, zabrakło wyraźnego zobowiązania do przeprowadzenia referendum w sprawie członkostwa Wielkiej Brytanii w UE.

„Ludność Niemiec kurczy się i starzeje”, stwierdza Handelsblatt w przededniu demograficznego szczytu zorganizowanego przez kanclerz Angelę Merkel.

Dziennik przypomina, że Niemcy, które liczyły w 2003 r. 82,5 mln mieszkańców, w 2011 r. miały ich już tylko 81,7 mln, a według prognoz w 2060 r. liczba ta spadnie do około 65 mln.

Jeśli kraj jakoś na to nie zareaguje, grupa niemieckich obywateli czynnych zawodowo zmniejszy się do 2030 r. z obecnych 50 mln do 42 mln. W obliczu tego problemu „minister gospodarki Philipp Rösler stawia na imigrację”, a Angela Merkel zamierza zaapelować do firm o dalsze kształcenie starszych pracowników.

W wywiadzie udzielonym dziennikowi europoseł z partii Zielonych Rui Tavares, autor raportu o stanie praw podstawowych i demokracji na Węgrzech przedstawionego 2 maja, proponuje ustanowienie mechanizmów kontrolnych i systemu ostrzegania.

Jak podkreśla dziennik, chodzi o uniknięcie potrzeby użycia „broni atomowej” z artykułu siódmego traktatu lizbońskiego, jaką jest zawieszenie prawa głosu państwa członkowskiego w przypadku poważnego naruszenia wartości europejskich.

Rui Tavares odrzuca oskarżenia o stronniczość i zaznacza, że jest „otwarty” na dyskusję o raporcie, ostro krytykowanym przez rząd Viktora Orbána i konserwatywną prasę węgierską.

Ministrowie finansów strefy euro mają odblokować na spotkaniu 13 maja w Brukseli pierwszą transzę pomocy dla Cypru w wysokości 3 mld euro. „Dwa miliardy będą przekazane w połowie maja, trzeci w końcu czerwca”, zaznacza Politis.

Gazeta przypomina, że z dziesięciu zaplanowanych miliardów pomocy „dziewięć pochodzi z Europejskiego Mechanizmu Stabilności, a jeden z Międzynarodowego Funduszu Walutowego”. MFW „ma omawiać i zatwierdzić swój wkład do programu pomocy 15 maja.”

Na początku spotkania „eurogrupa zajmie się raportem w sprawie prania pieniędzy na Cyprze”, zauważa gazeta, według której

Finlandia i Słowacja domagają się, żeby przekazanie transzy uzależnić od spełnienia dodatkowych warunków dotyczących właśnie prania pieniędzy przez cypryjskie banki.

„Trzy czwarte rodzin, które chcą adoptować dziecko, z góry wyklucza dziecko romskiego pochodzenia”, ubolewa România Liberă, podając dane na rok 2012 opublikowane przez Państwowy Urząd Adopcji.

Rumunów, którzy „przełamują stereotypy”, jak na przykład pewna nauczycielka, która pozuje do zdjęcia na okładce dziennika w towarzystwie córki „o ciemnej karnacji”, jest bardzo mało. „Rumuni są rasistami”, przyznaje otwarcie pastor, który adoptował dwójkę romskich dzieci.

Te utrwalające się uprzedzenia wynikają z „braków edukacyjnych”, wyjaśnia gazecie Cristina Neacşu, psycholożka z Rumuńskiego Urzędu Adopcji:

[wszystkie pary zdecydowane na adopcję] są uprzedzone. Tłumaczymy im, że nie ma czegoś takiego, jak gen przestępczości lub agresywności. Inni obawiają się, że to dziecko będzie stygmatyzowane.

W 2012 r. na 1222 rodzin, które uzyskały pozytywną opinię, 875 pisemnie oświadczyło, że w grę wchodzi tylko adopcja „rumuńskich dzieci i że każda inna grupa etniczna jest wykluczona”.

„Statystyki pokazują, że Rumuni wolą czekać latami na to, żeby państwo im znalazło odpowiednie dziecko, niż adoptować dziecko romskie”, zauważa România Liberă.

Jak stwierdza El Mundo, 8 maja hiszpański trybunał narodowy, w „postanowieniu bardzo ostro przeciwstawiającemu się Szwajcarii i bankowi HSBC”, oddalił wniosek o ekstradycję Hervé Falcianiego złożony przez Berno. Trybunał wyraził opinię, że „nic z tego, o co oskarżają go władze szwajcarskie, nie stanowi przestępstwa w Hiszpanii”, w szczególności – jak wyjaśnia dziennik – naruszenie tajemnicy bankowej czy też szpiegostwo gospodarcze. W tej kwestii,

informator, który powiadomił o oszustach podatkowych będzie nadal mógł odwiedzać kraje zainteresowane ogromną ilością danych, które zebrał, pracując przez wiele lat na stanowisku informatyka w banku HSBC w Genewie.

El Mundo dochodzi do wniosku, że

Falciani już może swobodnie podróżować do Stanów Zjednoczonych, gdzie oczekiwany jest z otwartymi ramionami.

„W ten sposób Hiszpania surowo zbeształa Szwajcarię”, pisze Libération, przypominając przy tym, że Falciani przekazał francuskiemu wymiarowi sprawiedliwości 130 000 plików HSBC, która to sprawia zatruła stosunki dyplomatyczne między Francją i Szwajcarią.

Strona aktualności Mediapart zauważa, że obrońca Falcianiego „liczy na to, iż hiszpańska decyzja skłoni Unię Europejską do przyjęcia odpowiedzialności”. Adwokat Bourdon sądzi, że

jest to decyzja wytyczająca przyszłość, wskazuje, w jakim kierunku powinno zmierzać wspólne europejskie prawo, to znaczy, aby zachęcało i chroniło osoby, które łamiąc tajemnicę służą interesowi publicznemu, gdyż ograniczają możliwości banków oferowania usług oszustom podatkowym i pełnienia przez nie roli pralni brudnych pieniędzy.

Nauczyciele szkół publicznych strajkowali 9 maja w proteście przeciwko reformom proponowanym przez ministra edukacji, José Ignacio Werta. Miały one być przedstawione na cotygodniowym, piątkowym posiedzeniu Rady Ministrów, ale sprawę odłożono.

Organizatorzy manifestacji twierdzą, że uczestniczyło w niej 72% nauczycieli i 90% uczniów, rząd ocenia, ze było ich tylko 20%.

El País pisze w komentarzu, że nie było konsensusu i że „nie powinno się wprowadzać na siłę tak stanowczo odrzuconej reformy”. Reforma wymagałaby cięć budżetowych szacowanych na 6,7 mld euro.

Departament dochodów i podatków brytyjskiego rządu podjął działania po ujawnieniu danych, z których wynika, że wiele bardzo zamożnych osób ukrywa miliardy funtów na tajnych rachunkach zagranicznych banków.

Kanclerz skarbu George Osborne wysłał dosadne pismo adresowane do oszustów podatkowych oraz 200 księgowych i doradców pracujących w ich imieniu, w którym napisał, że „Przesłanie jest proste: Jeśli unikacie płacenia podatków, to my wam tego nie darujemy”. Jak ostrzegł ponadto wydział skarbowy „postępowanie sądowe lub znaczne kary” dosięgną tych, którzy nie ujawnią dobrowolnie swoich nieprawidłowości podatkowych.

Dziennik The Guardian wyjaśnia, że dane departamentu o bogatych oszustach podatkowych są tymi samymi, jakie gazeta uzyskała podczas swojego dochodzenia w sprawie zagranicznych transferów do rajów podatkowych. Jego wyniki zostały opublikowane w marcu.

Sąd apelacyjny w Mediolanie podtrzymał wyrok skazujący Silvio Berlusconiego na cztery lata więzienia i pięć lat zakazu pełnienia funkcji publicznych za to, że manipulował przy opłatach telewizyjnych, by uniknąć płacenia podatków.

Ta decyzja, potępiona przez partię Berlusconiego – „Lud Wolności” (PDL) – jako kolejny objaw „wieloletnich prześladowań” byłego premiera, najprawdopodobniej nie będzie miała żadnych realnych konsekwencji, ponieważ przestępstwo przedawnia się w 2014 r., a sprawa musi być jeszcze rozpatrzona na kolejnym poziomie wymiaru sprawiedliwości.

Tym niemniej partia PDL wezwała do demonstracji przeciwko „lewackim sędziom”, która ma mieć miejsce w sobotę, 11 maja w Brescii. Orzeczenie sądu, wraz z rozpoczynającym się w najbliższych tygodniach innym procesem, w którym Berlusconi jest oskarżony o nakłanianie do prostytucji nieletnich, zagraża również nowemu rządowi koalicyjnemu PDL i Partii Demokratycznej.

Według informacji gazety służby podatkowe otrzymały w okresie styczeń–luty 1715 deklaracji korygujących dotyczących kwot, które do tej pory wymykały się skarbówce.

Wpłaty niezadeklarowanych wcześniej przez podatników pieniędzy należy prawdopodobnie tłumaczyć, zdaniem dziennika, „zapowiedzianą przez rząd rychłą kolejną amnestią podatkową. Operacja, do której może dojść w lipcu, „jest przede wszystkim zapowiedzią podwyższenia opłat za korektę zeznań podatkowych”.

Jak pisze gazeta,

wiele „tajemniczych” osób wykorzystuje stały mechanizm korygowania zeznań obowiązujący od 2006 r. do wyprowadzenia pieniędzy z szarej strefy.

Komisja Europejska może odstąpić od procedury w sprawie nadmiernego deficytu wszczętej wobec Węgier, „pod warunkiem, że nie zejdą one z drogi konsolidacji budżetu”.

Trzeciego maja Bruksela przyznała, że węgierski deficyt kształtował się w 2012 r. znacznie poniżej progu 3% PKB, z tym, że ma on ponownie nieco przekroczyć ten próg w 2013 i w 2014 r.

Rząd premiera Orbána ogłosił, że podejmie kroki „zgodne z polityką gospodarczą i społeczną kraju”, czyli że odrzuci

posunięcia postulowane przez inne kraje, a więc Unię, nie będzie podwyżki podatków od osób fizycznych czy od małych i średnich przedsiębiorstw ani ograniczenia wydatków na cele społeczne.

„Powrót do formy Wall Street zaczyna się rozprzestrzeniać również w Europie, ubogim krewnym gospodarczego wzrostu”, piszą Les Echos.

I tak na giełdzie we Frankfurcie indeks DAX „zyskuje na wartości, odnotowując od marca 2009 r. wzrost o 124%”, a w Londynie „osiąga najwyższy poziom od 1 listopada 2007 r.”.

Zdaniem dziennika „sytuacja na rynkach jest wynikiem wielu korzystnych czynników”, zwłaszcza pozytywnych informacji na temat produkcji przemysłowej w Wielkiej Brytanii i w Niemczech, dobrych wyników firm czy też złagodzenia napięć mających za tło długi publiczne.

Stabilizacja kryzysu zadłużeniowego

uspokaja inwestorów, którzy nie przestraszyli się powrotu na rynki finansowe Portugalii [w sytuacji, gdy Grecja też ma na to do 2014 r. nadzieję.]

Premier Alenka Bratušek ogłosiła 9 maja szeroki program prywatyzacji i podwyższenie podatku VAT, który wzrośnie 1 lipca z 20% do 22%. Oczekiwane od kilku dni posunięcia mają zapobiec groźbie kryzysu bankowego bez uciekania się do pomocy międzynarodowej.

Rząd zrezygnował z „podatku kryzysowego”, ale nie wyklucza jego wprowadzenia, jeśli zapowiedziane kroki nie przyniosą spodziewanych efektów, pisze Delo, i dodaje, że celem jest ograniczenie w 2014 r. deficytu budżetowego do 3,3% PKB. W 2013 r. deficyt ma osiągnąć 7,8% wobec 4% w 2012 r. Rząd negocjuje również ze związkami zawodowymi obniżkę płac w sektorze publicznym.

Piętnaście państwowych firm zostanie sprywatyzowanych, w tym drugi co do wielkości bank w kraju, Nova KBM Bank, główny operator telekomunikacyjny, Telecom Slovenia, linie lotnicze Adria Airways i operator lotniska w Lublanie.

Czy są jeszcze jakieś powody do radości 9 maja, w dniu święta Europy i rocznicy deklaracji Schumana, uważanej za akt założycielski Unii? Nie bardzo, powiecie pewnie.

Europa ma się rzeczywiście coraz gorzej. Przeżywa najpoważniejszy kryzys gospodarczy i instytucjonalny po II wojnie światowej; jest podzielona na zacną Północ, której poczucie solidarności powoli się wyczerpuje, i zapóźnione Południe; jest zablokowana w działaniach integracyjnych poprzez ciągłe weta krajów strzegących zazdrośnie swojej suwerenności; miota się we wszystkie strony, bo jedni chcieliby się zamknąć w sobie, drudzy odczuwają pokusę konfrontacji; cierpi z powodu utraty zaufania w oczach swoich obywateli, i tak dalej, i tak dalej.

Krótko mówiąc – uważają najzagorzalsi przeciwnicy Unii – jej rozpad jest już tylko kwestią czasu. Istnieją jednak powody, by sądzić, że Europa, która sięgnęła już dna, zaczyna się powoli od tego dna odbijać. To prawda, że oznaki są na razie ledwie widoczne – by je dostrzec, musimy się uzbroić w mocną lupę i pewną dozę optymizmu. Ale mimo wszystko są.

Unia bankowa, bez której nie da się uniknąć kolejnego kryzysu zadłużeniowego, wydaje się perspektywą bliższą, niż sądzono, po tym jak Niemcy uznały ją 7 maja za „projekt priorytetowy” i opowiedziały się za „szybkim” jej ustanowieniem.

Euro, co do którego nikt już nie miał pół roku temu większych złudzeń, ma się lepiej, i chyba dla wszystkich stało się już jasne, że nikt w Europie, zaczynając od Berlina, nie chce jego zniknięcia. Kraje, gdzie ta waluta obowiązuje, też już chyba zrozumiały, że nie da rady jej utrzymać bez koordynacji polityki gospodarczej.

Co do ożywienia gospodarczego, Berlin – znowu Berlin – chyba sobie uświadomił, że nie ma żadnego interesu w tym, by jego partnerzy byli może i gorliwi, ale za to osłabieni, i zaczyna, idąc za przykładem Brukseli, łagodzić swoje stanowisko w sprawie polityki rygorów budżetowych. Naciski Paryża, Madrytu i nowego rządu włoskiego nie były tu bez znaczenia.

Oczywiście nie wyszliśmy jeszcze z tunelu, ale na jego końcu widać już światełko. I nie jest to światło pędzącego na nas pociągu.

„UE bije na alarm w sprawie rosnącej liczby młodych ludzi, którzy udają się do Syrii, by walczyć”, pisze El Mundo, cytując wypowiedzi urzędników Europejskiego Urzędu do Walki z Terroryzmem, agendy podległej Radzie UE.

Wobec braku wspólnych statystyk dla całej UE, odnieśli się oni do danych Międzynarodowego Ośrodka Badań nad Radykalizacją i Przemocą Polityczną (ICSR) w Kings College w Londynie, według którego od siedmiu do jedenastu procent zagranicznych bojowników walczących w szeregach syryjskich rebeliantów przeciwko reżimowi Baszara al-Assada pochodzi z Unii Europejskiej:

To prawie 500 młodych ludzi, którzy zostali zwerbowani przez komórki dżihadystów w kilku europejskich krajach, zwłaszcza we Francji, w Belgii, Holandii i Wielkiej Brytanii.

„Nabór nasilił się w ostatnich miesiącach”, a w Holandii ogłoszono stan alarmowy w związku z możliwością ataku terrorystycznego, stwierdza El Mundo, podkreślając, że tematem zajęli się ósmego maja ministrowie spraw wewnętrznych UE. Podczas spotkania mieli oni uzgodnić środki, jakich mogą użyć państwa członkowskie, by zmniejszyć to zagrożenie.

W 2012 r. 1,08 miliona osób, w tym 966 tysięcy cudzoziemców, przybyło do Niemiec. Jest to najwyższa liczba od 1995 r., informuje Frankfurter Allgemeine Zeitung w artykule pod tytułem: „Imigracja do Niemiec w 2012 r. bije rekordy”.

Według Federalnego Urzędu Statystycznego, w porównaniu z 2011 r. imigracja wzrosła o 13%. Większość przybyszy to Polacy, Rumuni i Bułgarzy.

Ten napływ cieszy władze. „Oferuje wielką szansę wszystkim zainteresowanym, gdyż ci nowi imigranci są, ogólnie rzecz biorąc, młodsi i lepiej wykształceni”, powiedziała minister pracy Ursula von der Leyen.

A jednak dziesiątki tysięcy stanowisk wciąż czeka na pracowników, szczególnie w sektorze opieki zdrowotnej. Temu niedoborowi zaradzić ma „nowe rozporządzenie w sprawie zatrudnienia, które ma wejść w życie z dniem 1 lipca [otworzy ono rynek pracy także dla obywateli z krajów nienależących do UE] i ma ułatwić imigrację wykwalifikowanych pracowników”, wyjaśnia Frankfurter Allgemeine Zeitung.

To przede wszystkim z krajów Europy Środkowej i Wschodniej, a także z dotkniętych kryzysem państw południa kontynentu pochodzą imigranci uzupełniający siłę roboczą w Niemczech. El País zauważa, że

Obecnie większość imigrantów pochodzi z Europy Wschodniej. Jednak największa dynamika wzrostu nowo przybyłych charakteryzuje kraje dotknięte kryzysem euro, takie jak Hiszpania (49 993 pracowników w 2012), Grecja (34 109) i Portugalia (11 762). […] Najwięcej imigrantów z UE pochodzi z Polski (176 000), a następnie Rumunii (116 000) i Bułgarii (59 000).

Włochy nie pozostają daleko w tyle, ponad 42 000 Włochów wyemigrowało do Niemiec w zeszłym roku, zauważa Il Manifesto, który na pierwszej stronie porównuje ten kraj do „Lameriki”, czyli wyidealizowanej Ameryki imigrantów z końca XIX wieku. Jednak według tego komunistycznego dziennika,

dla Niemiec jest to korzystne: populacja tego kraju maleje i potrzebuje on świeżej siły roboczej. Ale dla krajów Południa jest to strata, gdyż wydają pieniądze, aby edukować tych młodych absolwentów, którzy stanowią większość imigrantów.

Powodem tego sukcesu jest w dużej mierze skuteczność niemieckiej agencji zatrudnienia, wyjaśnia Mediapart :

Bundesagentur für Arbeit, nie tylko publikuje na swojej stronie internetowej setki tysięcy ofert pracy dostępnych w kilku językach. Penetruje też ogołocone z ofert zagraniczne rynki pracy i służy pomocą przy przenosinach.

Tym niemniej, jak zauważa francuska witryna informacyjna,

Dostęp do nowego eldorado wymaga pewnych wysiłków [...] Oprócz umiejętności językowych niezbędnych do uzyskania pracy w wyuczonym zawodzie są jeszcze inne przeszkody, które utrudniają przesiedlenie [...], takie jak nieuznawanie pewnych kwalifikacji, zadawniona niechęć wielu pracodawców, zwłaszcza prowadzących małe i średnie przedsiębiorstwa, do zatrudniania cudzoziemców oraz bariery administracyjne dla gorzej przygotowanych pracowników. Rzeczywistość może być nawet zwodnicza, wielu absolwentów uczelni krajów Południa musi się zadowolić stanowiskami niezapewniającymi ani ciągłości, ani pełnego wymiaru czasu pracy i nieodpowiadającymi ich kwalifikacjom.

„Jakość ziemi, atrakcyjne ceny i możliwość otrzymania dotacji przyciągają zagranicznych inwestorów”, podkreśla Jurnalul Naţional, przytaczając stwierdzenia wielu europejskich gazet, które nazywają Rumunię „nowym eldorado” rolnym.

W myśl traktatu akcesyjnego z UE rynek ziemi będzie od 1 stycznia 2014 r. zliberalizowany, co pozwoli cudzoziemcom na nieograniczony zakup gruntów. Zresztą najbardziej przedsiębiorcze osoby zdołały już, mimo dotychczasowych ograniczeń, kupić 10% całkowitej powierzchni gruntów rolnych.

W Rumunii jest 11 mln hektarów ziemi ornej, z czego uprawianych jest oficjalnie zaledwie 10 mln. W istocie około 40% ziem leży obecnie odłogiem.

Jurnalul Naţional obawia się, że międzynarodowe koncerny rolno-spożywcze, stosujące monokultury, mogą rumuńskich drobnych rolników pozbawić ziemi. To zresztą dlatego minister rolnictwa, Daniel Constantin, wynegocjował z bankami ułatwienia kredytowe dla takich właśnie gospodarzy, zwłaszcza możliwość pożyczki pod zastaw zakupionego gruntu, co do tej pory nie było możliwe.

Komisja Europejska chce walczyć z opłatami bankowymi, które uważa za „niedostatecznie przejrzyste”. W tym celu, pisze Der Standard, zamierza wprowadzić standardową kartę informacyjną obowiązującą we wszystkich krajach UE. Dzięki niej klienci będą regularnie informowani o opłatach związanych z obsługą kont bieżących.

Projekt, który przewiduje również szybszy dostęp do głównego rachunku bankowego i uproszczoną procedurę przenoszenia się z banku do banku, ma zostać przedstawiony 8 maja przez komisarza ds. rynku wewnętrznego, Michela Barniera, oraz komisarza ds. zdrowia i polityki konsumenckiej, Tonio Borga.

Czterdzieści dwa procent respondentów sondażu YouGov zleconego przez dziennik The Times chce, aby związek z Europą oparty był na wolnym handlu, zaś 21 procent pragnie całkowitego wyjścia kraju z UE.

Wyniki ankiety są ostatnim sygnałem trudności, jakie premier Wielkiej Brytanii David Cameron napotyka w pozyskiwaniu wsparcia dla dalszego uczestnictwa Wielkiej Brytanii we Wspólnocie.

Referendum w sprawie dalszych związków królestwa z Brukselą ma się odbyć przed 2017 r. Premier już obiecał wynegocjować nowy traktat z Europą.

Czterdzieści sześć procent ankietowanych stwierdziło, że gdyby referendum odbyło się dziś, głosowaliby za opuszczeniem UE, a 35 procent opowiedziałoby się za dalszym członkowstwem.

Według dziennika –

posłowie ostrzegli Camerona, że jeśli nie zdoła wynegocjować nowego układu z Brukselą, opartego przede wszystkim na zasadach wspólnego rynku, to znacząca część jego klubu parlamentarnego głosować będzie wbrew jego woli w planowanym referendum.

Było krótko po godzinie 23.00 siódmego maja, gdy opuszczający port w Genui kontenerowiec Jolly Nero zderzył się z wieżą kontrolną. Ta zawaliła się na inny budynek.

Ciała czterech osób, w tym dwóch funkcjonariuszy straży przybrzeżnej i pilota portowego, zostały już wydobyte z wraku, co najmniej sześć innych osób uznano za zaginione.

Burmistrz Marco Doria ogłosił dzień żałoby. Przyczyna wypadku nie jest jeszcze znana, ale niektórzy sugerują, że zablokować się mogły silniki czterdziestotysięcznika, co spowodowało utratę kontroli nad statkiem.

Na konferencji prasowej zorganizowanej w La Vallette 7 maja europosłowie José Bové i Bart Staes przedstawili raport Komitetu Nadzoru Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) dotyczący śledztwa prowadzonego w sprawie byłego komisarza europejskiego ds. zdrowia, Johna Dallego, podejrzanego o korupcję. W październiku ubiegłego roku przewodniczący Komisji José Manuel Barroso zmusił go do dymisji.

Zdaniem Bové i Staesa „to Barroso powinien być pociągnięty do odpowiedzialności, ponieważ zmuszając Dallego do dymisji bez sprawdzenia, czy śledztwo OLAF zostało przeprowadzone poprawnie, zaszkodził wizerunkowi Malty i reputacji samego Dallego”.

Dwaj europosłowie, donosi The Malta Independent , oświadczyli również, że przewodniczący Komisji

nie wziął pod uwagę tego, że OLAF został natychmiast poinformowany o sprawie i pozwolił na to, by raport [OLAF] został przekazany władzom [maltańskim] bez uwzględnienia pięciodniowego terminu przysługującego Komitetowi na sprawdzenie, czy postępowanie toczyło się właściwie. […] Tymczasem, według raportu, OLAF przekroczył swoje uprawnienia i prawdopodobnie naruszył prawo, jeśli chodzi o sposób uzyskiwania informacji o śledztwie w sprawie „Dalligate”.

Sąd w Palma de Mallorca chwilowo odwołał przesłuchanie księżniczki Krystyny podejrzewanej o współudział w sprawie, w której jej mąż, Iñaki Urdangarin, jest sądzony za korupcję.

Dwór królewski uważa argumenty prokuratora są „niewystarczające”, niemniej prosi go o kontynuowanie śledztwa, by rozwiać wszelkie „wątpliwości i zastrzeżenia” dotyczące rzekomego prania brudnych pieniędzy przez firmę Aizoon. Jest ona wspólną własnością księżniczki i jej męża.

Europejskie władze, które właśnie przyznały Francji dodatkowe dwa lata na zduszenie deficytu, ponaglają jednak kraj do reform, pisze Le Figaro.

I tak 7 maja, kiedy to w Berlinie spotykali się ministrowie gospodarki Francji i Niemiec – Pierre Moscovici i Wolfgang Schäuble – Komisja Europejska wezwała Francję do „śmiałych” reform w celu poprawy jej konkurencyjności. Przewodniczący Rady Europejskiej, Herman Van Rompuy, także zaapelował do Paryża o „głębokie” zmiany.

Tymczasem, zdaniem konserwatywnego dziennika,

Francja, przygnieciona nadmiernie rozbudowanym sektorem publicznym i prowadzącym do ruiny modelem społecznym, nie podjęła dotąd radykalnych reform, których domagają się od niej głośno Europejczycy.

Rumunia robi „ostrożnie” pierwszy krok w kierunku wydobycia gazu łupkowego, zapowiada Jurnalul naţional. Ministerstwo środowiska dało 29 kwietnia zielone światło dla poszukiwań ewentualnych złóż w regionie Dobrogea (południowy wschód kraju) prowadzonych przez zagraniczne firmy, w tym przez amerykańskiego Chevrona.

Decyzja „zaskoczyła społeczeństwo obywatelskie, które spodziewało się, że poprzedzi ją debata publiczna, ale przede wszystkim, że przedstawione zostaną wyniki badań na temat skutków tego rodzaju przedsięwzięć dla środowiska”, pisze dziennik i cytuje słowa minister Rovany Plumb:

Wszystkim krajom UE potrzebna jest niezależność energetyczna, a wydobycie gazu łupkowego jest jednym ze sposobów, które do tego prowadzą.

Minister zaznaczyła, że „na etapie eksploracji nie ma zagrożenia dla środowiska, ponieważ technologia szczelinowania hydraulicznego nie jest stosowana” do wykrywania zasobów tego niekonwencjonalnego paliwa położonego tysiące metrów pod ziemią.

Po ogłoszeniu tej informacji stowarzyszenie Vama Verde zorganizowało w Vama Veche, w regionie Dobrogea, manifestację protestacyjną, kolejne manifestacje zapowiadane są na koniec miesiąca.

Rumunia idzie za przykładem Polski i Wielkiej Brytanii, które najbardziej ze wszystkich krajów europejskich zaangażowały się w poszukiwania i wydobycie gazu łupkowego. Inne kraje, takie jak Francja, ogłosiły w tej sprawie moratorium.

Trzy czwarte Europejczyków uważa, że „najgorsze jest jeszcze przed nami”. W ten sposób dziennik El País reasumuje wyniki sondażu opublikowane 7 maja przez kilka europejskich gazet. To badanie ankietowe przeprowadzone w kwietniu w sześciu państwach (Niemczech, Hiszpanii, Francji, Polsce i Wielkiej Brytanii), zawiera, jak zauważa dziennik kilka niespodzianek.

Paradoksalnie Hiszpanie są najbardziej optymistyczni. 40% respondentów uważa, że sytuacja poprawi się przez rok, wobec 60%, którzy są przeciwnego zdania. [...] Obstawanie przy opinii, że najgorsze już minęło, można prawdopodobnie złożyć na karb przekonania, iż poniesiono już zbyt wiele wyrzeczeń, by sytuacja mogła jeszcze bardziej się pogorszyć.

„Te 40% jest jedynym zachęcającym wskaźnikiem dotyczącym Hiszpanii”, stwierdza El País, albowiem Hiszpanie „są najbardziej nieufni” wobec programu reform i oszczędności; 76% z nich uważa, że wywrze on negatywny wpływ na gospodarkę i społeczeństwo. Blisko za nimi podążają Włosi, którzy w 71% wyrażają sprzeciw wobec tej polityki.

Ogólnie rzecz biorąc, więcej niż połowa Europejczyków zgadza się z opinią, która stawia pod znakiem zapytania przyszłe korzyści wynikające z planowanych zmian. Tylko Polacy w zdecydowanej większości – 76% – wspierają proponowane rygory budżetowe.

Ale jak podkreśla Le Monde palma pierwszeństwa w pesymizmie należy się Francji.

Średnio 92% Europejczyków ma negatywne uczucia na temat przyszłości ich kraju i losu współobywateli. We Francji, 97% gospodarstw domowych widzi rzeczywistość w czarnych barwach. [...] Aż 85% Francuzów uważa, że będzie jeszcze gorzej w przyszłym roku, wobec 75% Europejczyków.

Dziennik zauważa, że „ten pesymizm wzmacnia odczuwana przez Francuzów bliskość krajów śródziemnomorskich”.

Nie towarzyszy mu radykalne odrzucenie Europy: Członkostwo w UE jest atutem według 55% Francuzów, podczas gdy 57% Niemców uważa, że stanowi obciążenie.

Nawet jeśli „obawa przed katastrofą, podsycana przez dominujący ton debat, wynika wciąż z fantazji [...] odzwierciedla ona strach, który wykracza poza niepokój spowodowany zwykłym pogorszeniem koniunktury. [...] Trwoga 'numer jeden' nie dotyczy utraty pracy, ale tego, że nie będzie można starzeć się z godnością (47%), albo że dobra opieka medyczna będzie poza zasięgiem możliwości (25%)”.

Sześćdziesiąt osób ubiegających się o azyl z zakładu karnego w Rotterdamie odmawia od 6 maja jedzenia i picia w proteście przeciwko „nieludzkim warunkom więzienia uchodźców”.

Tydzień temu dwudziestu azylantów przetrzymywanych w ośrodku w Schipol też rozpoczęło strajk głodowy. Dziesięciu z nich wciąż odmawia pokarmu.

Główną przyczyną protestu są różnice w traktowaniu osób występujących o azyl. Te, które przyleciały samolotem są więzione, natomiast te, które dotarły do Holandii lądem – nie.

UNHCR i organizacja obrony uchodźców VluchtelingenWerk krytykują warunki przetrzymywania i sposób traktowania uchodźców w Schipol, uznając je za zbyt surowe w świetle międzynarodowego prawa.

W raporcie zatytułowanym „SOS dla Brukseli”, Le Soir wyraża zaniepokojenie faktem, że [belgijska stolica] jest miastem „skrajnie wielorasowym, które nie potrafi zarządzać tą różnorodnością”. 75,6% ludności belgijskie stolicy ma imigranckie korzenie, to trzy razy więcej niż w Walonii i pięć razy więcej niże we Flandrii, zauważa dziennik. Wskaźnik ten ma wzrosnąć w 2023 r. do 83%.

Cytowana przez dziennik socjolożka Corinne Torrekens tak podsumowuje sytuację:

Bruksela jest miastem coraz bardziej kosmopolitycznym i wielokulturowym. Rzeczywistość ta nie zawsze jest traktowana jako bogactwo, częściej jako problem. Bruksela jest wciąż miastem, w którym występuje etniczna segregacja. Istnieją ogromne różnice między jakością życia w dzielnicach zamieszkanych przez cudzoziemców czy urzędników europejskich a dzielnicami, w których większość mieszkańców to imigranci.

Unia Europejska planuje nałożyć cła importowe na panele słoneczne wyprodukowane w Chinach, co może wywołać „największą wojnę handlową ostatnich dziesięcioleci”, pisze dziennik gospodarczy.

Taryfy, które będą obejmować panele słoneczne oraz ich podstawowe komponenty, czyli ogniwa fotowoltaiczne i wafle krzemowe mają, według źródeł gazety, wynieść średnio 46 procent i zapewnić ochronę europejskim firmom wytwarzającym baterie do pozyskiwania energii słonecznej. Nowe stawki mogą wejść w życie już 5 czerwca.

Od kiedy Chiny sześć lat temu włączyły się do konkurencji na rynku paneli słonecznych, kilkanaście europejskich przedsiębiorstw musiało zakończyć działalność. Europejscy producenci twierdzą, że ich chińscy konkurenci otrzymują nielegalne wsparcie ze strony państwa.

Europa jest największym na świecie rynkiem paneli słonecznych w 80 procentach kontrolowanym przez Chiny (dane za 2011 r.). Jak szacuje dziennik, udział ten wart jest około 21 mld euro, czyli prawie 7 procent wartości całego chińskiego eksportu do Europy.

Słoweński rząd ma przedstawić do końca tygodnia – taki jest termin wyznaczony przez Komisję Europejską – plan reform gospodarczych i systemu bankowego.

Partie centrolewicowej koalicji rządzącej zebrały się 6 maja na posiedzeniu poświęconym opracowaniu tego programu.

Zdaniem gazety głównym posunięciem rządu Alenki Bratušek będzie wprowadzenie w lipcu podatku od dochodów osób fizycznych przekraczających 600 euro, które ma przynieść budżetowi 300 mln rocznie.

Pod koniec roku ma być przedstawiony kolejny program cięć wydatków państwa. Słowenia jest w trudnej sytuacji gospodarczej, przede wszystkim z powodu kryzysu sektora bankowego.

Ledwie rozpoczęty 6 maja w Monachium proces pięciorga członków neonazistowskiej grupy terrorystycznej NSU został odłożony. Adwokaci głównej oskarżonej poprosili o wyłączenie ze sprawy sędziego, który nakazał przeszukanie przedstawicieli obrony przy wejściu na salę posiedzeń. Rozprawa zostanie wznowiona 14 maja.

„Domniemana neonazistowska terrorystka Beate Zschäpe niczego nie powiedziała” na posiedzeniu otwierającym proces. Tageszeitung donosi:

Żuje gumę i patrzy na rodziny ofiar bez żadnych emocji […] Ale kiedy na sali panuje cisza, trzeba interpretować niewerbalne znaki. Pierwsze wrażenie – blisko czterdziestoletnia kobieta w granatowym żakiecie i białej bluzce […], z założonymi rękami, fizycznie niezwykle spięta […], poważna, powściągliwa, przestrzegająca konwenansów, […] zadbana. Zschäpe potrafi grać rolę pozornie normalnej kobiety.

Senator (sprawował tę funkcję dożywotnio) Giulio Andreotti zmarł 6 maja w Rzymie w wieku 94 lat. Był posłem Chrześcijańskiej Demokracji wszechwładnej w latach 1946-1991, siedmiokrotnym szefem rządu, 21 razy ministrem, najbardziej znaczącą postacią włoskiej polityki drugiej połowy XX wieku.

Swoją polityczną zręcznością, ironią, zdolnością do wychodzenia bez szwanku ze skandali zyskał sobie wiele przydomków, takich jak „Belzebub”, „Boski”, czy „Lis”, przypomina Corriere della Sera –

Nie złamały go ani procesy o związki z mafią – w których został uniewinniony, za niektóre przestępstwa wyłącznie na mocy przedawnienia – ani władza, w której opierał się na zasadach, odniesieniach i ludziach, od których dzieliły go lata świetlne. Dopóki świat był podzielony na Zachód i komunizm wydawał się wieczny. To był „jego” świat, w którym poruszał się z klasą i cynizmem człowieka, znającego jego scenę równie dobrze jak kulisy.

Premierzy Hiszpanii i Włoch, Mariano Rajoy i Enrico Letta, którzy spotkali się 6 maja w Madrycie, uzgodnili, że będą „naciskać” na UE, aby zatwierdziła na czerwcowym posiedzeniu Rady Europejskiej plan dla młodych.

Obaj przywódcy podkreślili również konieczność podjęcia nowej polityki zwalczania populizmu i postaw antyeuropejskich, które nasilają się we wszystkich krajach UE.

La Vanguardia zauważa, że „front włosko-hiszpański wciąż dobrze się trzyma” i zamierza naciskać na kraje Północy oraz kanclerz Merkel w sprawie realizacji planów przyjętych w czerwcu 2012 r. na szczycie w Rzymie, w tym utworzenia unii bankowej i budżetowej.

Kupowanie używanej odzieży, międzysąsiedzka wymiana usług czy też grupowe spędzanie wakacji. Oto niektóre nowe nawyki „mieszkańców Słowacji, którzy – jak powiadamia dziennik Pravda – nie zostali złamani przez kryzys, ale raczej nauczyli się z nim żyć”. Gazeta rozpatruje zmiany zachowań spowodowane przez przeciągający się kryzys gospodarczy w kraju, gdzie oszczędzanie przywołuje wspomnienia biedy z czasów socjalistycznych. Tak więc, zauważa Pravda,

Niektórzy ludzie nadal kupują towary markowe, gdyż mają potrzebę okazywania, że mogą sobie na to pozwolić. Ale coraz więcej osób myśli inaczej: [...] „konsumpcja alternatywna” jest coraz bardziej powszechna, ale, według opinii socjologa, ten trend jest wciąż znacznie mniej widoczny na Słowacji niż w bogatszych krajach Europy Zachodniej.

Preferowanym narzędziem bardziej oszczędnych Słowaków jest Internet, który pozwala im na porównywanie cen i oferuje rozmaite rabaty. Czyli – zgodnie z wyjaśnieniami jednej z konsumentek –

udajemy się do fryzjera, kosmetyczki lub w podróż tylko wówczas, gdy jesteśmy zaopatrzeni w kupony zapewniające zniżki. Kupujemy opony, remontujemy mieszkania albo myjemy okna za pośrednictwem witryn oferujących upusty. Pozwala nam to zaoszczędzić kilkaset euro rocznie.

Pomysł, by uczynić Komisję Europejską „policjantem demokracji” jest „bezczelnością”. Taką opinię wyraża w De Volkskrant holenderski politolog Alfred Pijpers.

Na początku marca Niemcy, Dania, Finlandia i Holandia zaproponowały, aby dać UE nowe uprawnienia do walki z uchybieniami wobec zasad demokracji, takimi, na przykład, jakich dopuściły się Węgry. Stosowny wniosek rozpatrywany 22 kwietnia w Luksemburgu przez radę ministrów spraw zagranicznych 27 państw członkowskich, uzyskał poparcie większości. „Z wyjątkiem czeskiego ministra, który wyraził swoje obawy, wszyscy pozostali szefowie resortów spraw zagranicznych wezwali Komisję Europejską do szybkiego opracowania odpowiednich rozwiązań” odnotował dziennik 24 kwietnia.

Obecne instrumenty służące naprawie wadliwej demokracji są niewystarczające, wyjaśnia De Volkskrant, gdy pisze:

Jedyną bronią, jaką obecnie dysponuje Komisja Europejska, jest broń ostateczna – zawieszenie prawa głosu [w Radzie] i zawieszenie subsydiów wypłacanych dla danego państwa. Jako że ta „opcja nuklearna” neguje całą Unię, [kraje członkowskie] pragną bardziej stonowanych środków, [takich jak] zalecenia pod groźbą sankcji w formie coraz surowszych kar pieniężnych.

Politolog uważa, że kryzys w strefie euro jest niewłaściwie wykorzystywany do przenoszenia coraz większego zakresu kompetencji na poziom europejski i że należałoby rozważyć lepsze sposoby nakłaniania państw członkowskich do przestrzegania reguł demokracji.

Kryzys w strefie euro jest zbyt gorliwie używany przez przywódców politycznych i komisarzy europejskich starających się zapewnić nadzór Brukseli nad wszelkimi rodzajami organizacji krajowych, jak na przykład nad wydatkami budżetowymi poszczególnych państw [...] Zamiast wprowadzać ogólny nadzór byłoby lepiej wyprosić ze Wspólnoty kraj nieprzestrzegający zasad, w razie potrzeby poprzez zmianę traktatu [europejskiego].

Po zeszłotygodniowych wyborach lokalnych na Wyspach pojawiła się nowa siła, UKIP, czyli Partia Niepodległości Zjednoczonego Królestwa.

Jej główny cel to opuścić Unię Europejską. Stronnictwo Nigela Farage’a było w stanie zgarnąć około jednej czwartej wszystkich oddanych głosów. To największy w powojennej historii kraju przypływ popularności dla stronnictwa spoza trójki Konserwatyści, Labourzyści i Liberałowie.

Co na to komentatorzy? Dobór określeń nie pozostawia wątpliwości – „Dramatyczna zmiana”, „Trzęsienie ziemi”.

Tymczasem Andrew Rawnsley, komentator tygodnika The Observer, nie podziela tego zaaferowania.

Sugeruje raczej publicystom, by „wzięli chłodny prysznic i się uspokoili”.

Rawnsley przyznaje, że wynik UKIP jest, „rzecz jasna, wart odnotowania”. W końcu jeszcze niedawno David Cameron lekceważąco określał to stronnictwo mianem „świrusów i kanapowych rasistów”. Mimo to, jak przekonuje Rawnsley, „jest jeszcze o wiele za wcześnie, by opowiadać o historycznym zwrocie”.

Komentator przyznaje, że takie, a nie inne wyniki wyborów pokazują zniechęcenie mieszkańców Wysp do Brukseli. W wielu przypadkach stanowią też one dowód zmęczenia całym systemem politycznym.

Stare partie stoją teraz przed takim samym wyzwaniem, jak poradzić sobie z nastrojem „antypolitycznośći”, jakim żywi się Partia Niepodległości. Wielu Brytyjczyków ma bowiem poczucie, że Wielką Brytanią zarządzają dziś niemal niemożliwi do odróżnienia od siebie członkowie wielkomiejskiej elity. Elita ta zainteresowana jest tylko sobą i swoimi przyjaciółmi, a w dodatku przyłożyła ręki do obecnego gospodarczego bałaganu. To prawda – UKIP może być pełna ekscentryków czy nieprzyjemnych (a czasem i gorzej) osobników. Ale w pewnym sensie stronnictwa głównego nurtu powinny być wdzięczne, że i tym razem angielska opinia publiczna protestuje w typowy dla siebie sposób. Przecież w całej Europie polityka cięć budżetowych powoduje rewoltę przeciwko politycznemu establishmentowi. Manifestuje się ona w rosnącym poparciu dla twardej lewicy albo skrajnej prawicy. Dość wymienić takie partie jak Front Narodowy Marie Le Pen czy faszystowską Złotą Jutrzenkę. Jeżeli najgorszym losem miałoby być życie z UKIP, będzie to oznaczało, że nie jest u nas tak źle.

Dokładnie rok od wyboru na prezydenta socjalista François Hollande ma najgorsze notowania w sondażach, zaledwie 24% pozytywnych opinii, spośród wszystkich przywódców V Republiki.

Lewica, która wcześniej popierała wybór Hollande’a, zgromadziła na manifestacji w Paryżu 30 000 – 180 000 osób krytykujących „porażkę” rządu utworzonego przez Socjalistów i Zielonych, a kierowanego przez Jean-Marca Ayraulta.

Na otwarciu czternastego zgromadzenia ogólnego Światowego Kongresu Żydów WJC 5 maja w Budapeszcie, premier Viktor Orbán ogłosił program „zero tolerancji” dla antysemityzmu. W ostatnich miesiącach doszło na Węgrzech do kilku antyżydowskich incydentów.

Izraelski minister ds. energii, Silvan Shalom, uznał wystąpienie Orbána za „mocny i jasny sygnał dla węgierskiej wspólnoty żydowskiej oraz ekstremistów”, jednak WJC ocenił je bardziej krytycznie, wyrażając ubolewanie, że premier „nie nawiązał w żaden sposób do antysemickich czy rasistowskich wybryków i nie odciął się wyraźnie jako szef rządu od skrajnej prawicy.”

Dzień wcześniej ekstremistyczna partia Jobbik zgromadziła na manifestacji w Budapeszcie 500 osób, które złożyły hołd „ofiarom syjonizmu i bolszewizmu”, potępiając jednocześnie „izraelski spisek przeciwko Węgrom”.

Jedna osoba zginęła, a 49 uległo zatruciu, to tragiczny bilans sobotniego wypadku w Wetteren w północno-zachodniej Belgii. Pociąg wiozący chemikalia wykoleił się, a po chwili stanął w ogniu. Niemało ludzi nawdychało się toksycznych gazów.

Na razie nie wiadomo, jakie dokładnie były przyczyny katastrofy, choć kierujący pociągiem przyznał już, że przekroczył dozwoloną prędkość.

Dwieście pięćdziesiąt osób mieszkających w promieniu pół kilometra od miejsca katastrofy zostało ewakuowanych. Innym z okolicznych wiosek polecono nie wychodzić z domów.

Tyle że część poszkodowanych, w tym ofiara śmiertelna, żyła poza strefą bezpieczeństwa. Osoby te zachorowały prawdopodobnie po wypiciu wody skażonej chemikaliami, które spłynęły do wodociągów wraz z wodą używaną do gaszenia pożaru. Sytuacja ta wywołała spory pomiędzy służbami zarządzającymi kryzysem.

Unia Europejska pracuje nad prawem, które skłonić ma wszystkie państwa członkowskie, by wymieniały się ze sobą informacjami na temat zysków inwestycyjnych i kapitałowych.

W rozmowie z Financial Times unijny komisarz Algirdas Semeta, który zajmuje się kwestiami podatkowymi, oświadczył, że nowe rozwiązania ogłoszone zostaną w następnych kilku miesięcach.

Gdy nowe prawo ujrzy światło dzienne, urzędy podatkowe poszczególnych państw będą musiały na większą skalę niż dotychczas dzielić się informacjami o sytuacji finansowej swoich obywateli, partnerów kapitałowych czy funduszy hedgingowych.

To nie pierwszy taki pomysł. W zeszłym miesiącu Londyn, Paryż, Berlin, Rzym i Madryt podpisały już umowę w sprawie automatycznego dzielenia się takimi danymi. Nowe porozumienie objęłoby również Luksemburg i Irlandię, gdzie zarejestrowano największe fundusze inwestycyjne na Starym Kontynencie.

„[Mariano] Rajoy i nowy premier Włoch powalczą o europejski pakt promujący wzrost gospodarczy”, donosi dziś kataloński dziennik.

Mianowany pod koniec zeszłego miesiąca nowy szef włoskiego rządu, Enrico Letta, kontynuuje podróż po Starym Kontynencie.

Był już w Berlinie, Paryżu i Brukseli. Teraz przyszła kolej na Madryt. Jego cel? Zawiązać mocny front sprzeciwiający się dalszej polityce zaciskania pasa. Tymczasem w środę hiszpański premier Mariano Rajoy przedstawi parlamentowi najnowsze plany dotyczące cięć budżetowych.

W wywiadzie udzielonym na wyłączność dziennikowi gospodarczemu niemiecki minister finansów Wolfgang Schäuble komentuje odroczenie na dwa lata terminu zmniejszenia deficytu do 3%, przyznane Paryżowi przez Brukselę.

Przypominając, że „Francja i Niemcy mają szczególny obowiązek” w Europie, minister zauważa, że Komisja Europejska połączyła odroczenie terminu z „wyraźnymi zobowiązaniami w sprawie koniecznych reform.”

Schäuble wraca również do polemik, które rozgorzały po ujawnieniu wewnętrznego dokumentu Francuskiej Partii Socjalistycznej, w którym nazwano Angelę Merkel „kanclerzem oszczędności” –

Zamiast zająć się prawdziwymi przyczynami obecnych problemów, niektórzy politycy wolą szukać kozłów ofiarnych. Zjawisko to istnieje również u nas. Ale liczy się w ostatecznym rozrachunku to, co mówią narody i rządy. A oba rządy jasno podkreśliły wagę, jaką przywiązują do przyjaźni francusko-niemieckiej.

„W Monachium rozpoczyna się 6 maja największy proces przeciwko neonazistom w Niemczech” donosi Tageszeitung, który podaje na pierwszej stronie listę dziesięciu ofiar (dziewięciu imigrantów i jednej Niemki) skrajnie prawicowego ugrupowania neonazistowskiego NSU (Narodowosocjalistyczne Podziemie).

Pięcioro z odpowiadających przed sądem jest oskarżonych o zabójstwo. Główną oskarżoną jest trzydziestoośmioletnia Beate Zschäpe. Czy jest winna? Czy to ona zorganizowała rasistowskie zabójstwa dziewięciu osób? Czy była [tylko] przykrywką neonazistowskiej trójki [jej dwaj koledzy, Uwe Mundlos i Uwe Böhnhardt, popełnili w 2011 r. samobójstwo] i o niczym nie wiedziała?, zastanawia się gazeta.

Według dziennika,

nikt nie wpadłby na pomysł, żeby porównywać proces przeciw NSU z procesami norymberskimi przeciwko zbrodniarzom wojennym reżimu nazistowskiego czy z procesami odpowiedzialnych za Auschwitz […]: tamte miały nieporównywalnie większy wymiar. Ale jest tu jednak jakaś czerwona linia: sama nazwa Narodowosocjalistycznego Podziemia wskazuje, w jaką wpisywało się ono tradycję […] W półtora roku po rozbiciu NSU trudno zrozumieć, dlaczego nazistowskie ugrupowanie terrorystyczne mogło przez ponad dziesięć lat, na dodatek w kraju nazistowskich zbrodniarzy, dopuszczać się kradzieży, podkładać bomby i zamordować dziesięć osób i jakoś nikt mu w tym nie przeszkadzał.

Chorwacja, która znajdzie się w UE 1 lipca, chciałaby, aby 2015 r. był datą jej przystąpienia do strefy Schengen, odnotowuje Der Standard. Ale, jak zauważa dziennik, wejście do obszaru swobodnego przepływu [osób, towarów, usług i kapitału], którego kraj ten nadzorowałby zewnętrzne granice,

to duże wyzwanie dla Chorwacji pod względem sprzętu i personelu, według gazety Novi List powinno być do tego zatrudnionych 750 dodatkowych funkcjonariuszy. Brak też śmigłowców i specjalnych pojazdów używanych do ochrony granic na ziemi i na morzu oraz kamer termicznych.

Kontrole wzdłuż granic z Włochami, Słowenią i Węgrami nie będą automatycznie zniesione po akcesji, ale Zagrzeb chce się już teraz przygotować do spełnienia kryteriów przystąpienia do strefy Schengen, pisze dalej Der Standard. Kraj prowadzi już rozmowy w sprawie warunków wspólnych kontroli na granicach ze Słowenią i z Węgrami, co ma ułatwić dostęp turystów do Chorwacji.

Kontrole obywateli Unii na granicach z krajami UE, z Bośnią i Hercegowiną, z Serbią oraz Czarnogórą w portach i na lotniskach nie powinny stwarzać większych kłopotów, wyjaśnia Der Standard, przypominając, że na granicy z Bośnią i Hercegowiną czynne są od końca kwietnia dwa posterunki. UE wskazała to jako warunek akcesji Chorwacji.

Prezydent Irlandii Michael Higgins znalazł się w ogniu krytyki z powodu wywiadu, którego udzielił dziennikowi Financial Times. Powiedział w nim, że UE jest „hegemoniczna” i stoi w obliczu nie tylko kryzysu gospodarczego, ale też i „moralnego”. Wezwał również Europejski Bank Centralny do zreformowania swojego funkcjonowania, gdyż w przeciwnym wypadku może wywołać niepokoje społeczne i utracić prawomocność w oczach obywateli.

Tym samym wywołał gniew swoich krytyków, którzy twierdzą, że przekroczył konstytucyjne kompetencje, jakie daje mu jego urząd. Nie powinno to jednak skłonić irlandzkiego premiera Enda Kenny do tego, by sięgnął „po ołówek cenzora”, pisze Irish Times:

Być może prezydent, wyrażając swoje poparcie dla Europy socjalnej i odrzucając ortodoksyjny neoliberalizm, w swój niepowtarzalny sposób wychodzi poza ideologiczny horyzont rządu. [...] Pan Higgins, przekraczając granice i wzywając do opracowania nowej wizji UE i naszego w niej miejsca, odgrywa istotną rolę w stymulowaniu -bez podejmowania decyzji- debaty, która jest niezbędna i wielce spóźniona.

Kwestię konstytucyjności komentarzy Higginsa należy pozostawić społeczeństwu Irlandii, zauważa Financial Times. Ale „sprawy, na które zwrócił uwagę są dokładnie tymi, którymi naszym zdaniem powinni w publicznej debacie zająć się nasi polityczni reprezentanci”. Następnie dziennik gospodarczy dodaje –

Higgins może myśleć, że argumenty moralne przeważają nad racjami za polityką budżetowych oszczędności. Ale to też ma znaczenie moralnie, czy dzisiejsze pożyczki obciążą przyszłe pokolenia i czy nie są one przeznaczane na interesy uprzywilejowanych koterii. W każdym razie ma rację, że taka debata jest konieczna.

Burmistrz Aten Giorgos Kaminis zabronił drugiego maja neonazistowskiej partii Złota Jutrzenka dystrybucji żywności przeznaczonej wyłącznie dla Greków.

Jak pisze dziennik, jeden z posłów tejże partii, Yorgos Germenis, „wycelował w burmistrza broń” i, próbując go ugodzić, zranił dziecko. Policja użyła gazów łzawiących do rozpędzenia neonazistowskich działaczy.

Po raz pierwszy władze sprzeciwiły się wydawaniu „miski zupy przesączonej nienawiścią”. Dziennik zastanawia się, czy jest to zasadnicza zmiana postawy władz publicznych, czy też początek pojedynku ze Złotą Jutrzenką przed wyborami samorządowymi w 2014 r.

W dwusetną rocznicę urodzin duńskiego filozofa Sørena Kierkegaarda (1813-1855) piątego maja odbędą się na całym świecie liczne uroczystości.

Z tej okazji De Groene Amsterdammer zwraca uwagę nato, że kwestie istnienia jednostki, jej samoświadomości i przyszłości ponownie rozbudziły zainteresowanie „Sokratesem z Kopenhagi”.

Jego eseje mówiące o tym, że „[jednostka] może osiągnąć ‘autentyczność przez wolność’, sprawiają, że Kierkegaard stał się znowu wyjątkowo aktualny […], mimo że misja, jaką powierza jednostce, różni się zasadniczo od zaleceń, które znaleźć dziś można w poradnikach rozwoju personalnego”.

W Światowy Dzień Wolności Prasy dziennik z Turynu opublikował wydanie specjalne, z dużym zdjęciem Domenica Quirico, korespondenta wojennego gazety, który zaginął w Syrii trzy tygodnie temu, oraz żółtą wstążką symbolizującą kampanię na rzecz jego uwolnienia.

„Wysiłek wspólnoty międzynarodowej mający na celu wywarcie presji na reżimach ograniczających wolność prasy może okazać się kluczowy”, pisze redaktor naczelny Mario Calabresi w komentarzu redakcyjnym.

Z kolei sekretarz generalny Reporterów bez Granic Christophe Deloire oddaje hołd „naszym bohaterom”, dziennikarzom ryzykującym swoją wolność i życie, aby „bronić naszego prawa do obserwowania rzeczywistości”. Jednym z nich jest Mazen Darwish, przebywający w więzieniu szef Syryjskiego Ośrodka Mediów, który otrzymał w 2012 r. nagrodę wolności prasy przyznawaną przez Reporterów bez Granic.

Prezes Bayernu Monachium powinien 25 maja oglądać zza kratek londyński finał Ligi Mistrzów, w którym jego drużyna zmierzy się z jedenastką z Dortmundu, uważa Tageszeitung.

Zeznania Hoeneßa, który przyznał się, że miał konto w Szwajcarii, nabierają coraz bardziej politycznego wymiaru w kontekście kampanii przed wrześniowymi wyborami do parlamentu.

„Hoeneß przedstawia się jako grzeszna dusza, ale czy to przejdzie przed wymiarem sprawiedliwości?”, zastanawia się gazeta i stawia jeszcze inne pytanie dotyczące dymisji prezesa, który oświadczył, że nie chce ustępować ze stanowiska przed słynnym finałem.

Z chwilą wyboru na prezydenta Francji, 6 maja 2012, François Hollande zamierzał „przeorientować politykę europejską” w kierunku złagodzenia rygorów budżetowych zalecanych przez niemiecką kanclerz Angelę Merkel.

Ale „bilans jest daleki od pierwotnych oczekiwań”, przekonuje Le Figaro. Nie tylko „sojusz, który próbował zawiązać z krajami Południa, by przeciwstawić się krajom Północy, zawiódł”, ale „nigdy dotąd stosunki z Berlinem nie były aż tak napięte”.

Konserwatywny dziennik stwierdza, że

Głos Francji coraz mniej się liczy, chociaż jej ostrzeżenia przed ryzykiem nadmiernych oszczędności są coraz częściej brane pod uwagę, nawet w Brukseli. […] Może François Hollande popełnił błąd, mając zbyt wcześnie rację.

„EBC obniżył 2 maja referencyjną stopę procentową z 0,75% do 0,5%, co jest kolejnym rekordem”, zauważa Die Presse i dodaje, że prezes Europejskiego Banku Centralnego, Mario Draghi, „nie wyklucza następnych obniżek”.

Zdaniem wiedeńskiego dziennika krok ten jest korzystny dla banków strefy euro, ponieważ „mają jeszcze możliwość pożyczania od EBC przez co najmniej rok na bardzo korzystnych warunkach tylu pieniędzy, ile chcą”.

Ale przegrają na tym klienci banków, jak ocenia gazeta:

Historyczna obniżka stóp będzie miała katastrofalne skutki. Gdy się bierze pod uwagę stopę inflacji i podatek od zysków od kapitału, na oszczędzaniu się przegrywa. W Austrii klienci banków stracili w latach 2010–2012 10 mld euro z powodu realnego ujemnego oprocentowania.

Prezes Europejskiego Banku Centralnego (EBC) Mario Draghi ogłosił 2 maja obniżkę o 0,25% referencyjnej stopy procentowej banku (z 0,75% do historycznego minimum 0,5%). Ale „to za mało, by umożliwić wzrost” gospodarczy w Hiszpanii, ocenia El Periódico.

Dziennik przyznaje, że jest to „niezbędny bodziec”, niemniej niewystarczający, aby „ułatwić dostęp do kredytów małym i średnim przedsiębiorstwom” hiszpańskim, co jest kluczem do ożywienia gospodarczego.

EBC zapowiedział również, że będzie zapewniał nieograniczone finansowanie bankom do 2014 r.

Redaktor kwartalnika New Eastern Europe Hayden Berry rozmawia z amerykańską pisarką i publicystką Anne Applebaum o tym, dlaczego pojęcie „Europa Wschodnia” straciło rację bytu.

HAYDEN BERRY: Co panią, Amerykankę, zainteresowało w Europie Środkowo-Wschodniej?

ANNE APPLEBAUM: Czytałam dużo rosyjskich książek, jak byłam nastolatką i doszłam do wniosku, że chciałabym móc je przeczytać w oryginale. Ale to było w latach 80. zeszłego wieku, w kulminacyjnym momencie „drugiej” zimnej wojny i Rosja stawała się interesująca również z innych względów – Związek Radziecki jawił się jako groźne i fascynujące miejsce. Skończyłam rusycystykę, spędziłam lato w Leningradzie i znalazłam się na Oksfordzie. Stamtąd zaczęłam podróżować po Europie Wschodniej.

A czy zawsze pani planowała napisanie „Żelaznej kurtyny” po opublikowaniu „Gułagu”?

Nie planowałam „Żelaznej kurtyny”, ale podczas pisania „Gułagu” zaczęłam się interesować tym, kim byli komuniści, dlaczego ludzie się z nimi zgadzali i dlaczego ich ideologia stała się tak atrakcyjna. Chciałam pojąć, jakie były podstawy instytucjonalne totalitaryzmu.

W „Żelaznej kurtynie” dowodzi pani, że, poza samą II wojną światową, punktem wyjścia dla Europy Wschodniej była konferencja jałtańska. Jak to spotkanie „Wielkiej Trójki” wpłynęło na ten region?

Jałta uzmysłowiła wszystkim, że ostatecznie Polska, Węgry i Czechosłowacja nie miały większego znaczenia dla zachodnich aliantów. Dla Franklina Roosevelta ważne były inne rzeczy, takie jak powstanie ONZ czy przyszłość Japonii i dlatego rozmawiał właśnie o tych sprawach ze Związkiem Radzieckim. Polska była drugorzędna. Jednak główną przyczyną tego, jak dalej potoczyły się wydarzenia, była okupacja regionu przez Armię Czerwoną. Zachód został postawiony przed faktem dokonanym, nie mógł już niczego zrobić. Z politycznego punktu widzenia rozpętanie nowego zbrojnego konfliktu, tuż po zakończeniu II wojny światowej, było nie do pomyślenia dla Wielkiej Brytanii i Stanów Zjednoczonych.

Pisze pani, że pojęcie „Europy Wschodniej” zostało wymyślone przez zachodnich polityków i intelektualistów ze względów historycznych i politycznych, ale że nie ma ono geograficznego uzasadnienia. Na ile to pojęcie przeszkodziło Zachodowi w zniesieniu tych sztucznie stworzonych barier i w zbliżeniu z kulturami tego regionu? Słowem, na ile Zachód patrzy nań stereotypowo?

To zależy od tego, o którym okresie mówimy. W latach 50. XX w. te kraje rzeczywiście miały bardzo podobne systemy polityczne, więc traktowanie ich wówczas jako monolitu było uzasadnione. W tych państwach obowiązywał stalinowski system od 1945–1946 do 1956 r. i bardziej eklektyczny poststalinowski system w kolejnych dekadach aż po koniec lat 80. W tym sensie wszystkie kraje tego regionu nadal mają coś wspólnego – łączy je historia i podobne doświadczenia.

Oczywiście tych podobieństw już nie ma. Kraje należące do tego, co kiedyś nazywaliśmy Europą Wschodnią, różnią się teraz tak bardzo jak państwa Europy Zachodniej, albo nawet bardziej. Różnice między Polską a Albanią i Rumunią a Słowacją są na pewno równie wyraźne, co te między Anglią, Włochami i Grecją. Osobną kategorię tworzą byłe republiki radzieckie, takie jak Ukraina czy Białoruś, które były częścią Związku Radzieckiego przez 70 lat, a nie tylko satelitami Moskwy przez 40 lat. Wiążą się z tym zupełnie inne doświadczenia historyczne. Podział cywilizacyjny między Rosją, Ukrainą i Białorusią a Polską i Węgrami jest głęboki.

Piętnuje pani w „Żelaznej kurtynie” falę czystek etnicznych, mających miejsce po II wojnie światowej, które położyły kres wieloetnicznemu charakterowi regionu, przez co pozostała po nim tylko nostalgia. Na ile ta nostalgia napędza nacjonalizm?

To zależy od tego, co się rozumie przez słowa „nacjonalizm” i „nostalgia”. Są formy nacjonalizmu – nazwałabym je patriotyzmem – które są przydatne i zdrowe. Są też tacy, którzy budują swoją tożsamość na wrogości do znienawidzonego narodu lub na szukaniu różnic z narodem, do którego nie należą. Owszem, dla niektórych mieszkańców tego regionu, utrata części terytorium lub pamięć o zadawnionej krzywdzie jest czynnikiem motywującym każde działanie. Nie jest tak tylko tutaj, można się z tym spotkać na całym świecie.

Nie należy zatem generalizować. Mimo że Polacy stracili znaczącą część swojego terytorium w 1939 r., nie sądzę, aby współczesna Polska była szczególnie nacjonalistyczna. Istnieje pewna nostalgia za Wilnem i Lwowem, które należały do tego kraju przed wojną, ale nie dostrzegam masowych ruchów, żeby je odzyskać. Nie ma też zbiorowej nienawiści wobec Ukraińców. Nawet w Niemczech, gdzie wypędzeni odgrywali pewną rolę w polityce po wojnie, i to przez kilka dekad, domagając się zwrotu ziem i domów, ich wpływ na decyzje polityczne był minimalny. Konkludując, czy jest dużo emocji w relacjach między narodami w tym regionie? Tak. Czy uczyniły one Niemcy lub Polskę państwami zachwalającymi faszyzm? Nie.

W wywiadzie udzielonym BBC1 powiedziała pani, że „autorytaryzm prowadzi do własnej destrukcji”. Czy mogłaby pani rozwinąć tę myśl?

Miałam konkretnie na myśli totalitaryzm w radzieckim stylu, a w szczególności dwa jego aspekty. Po pierwsze władza próbowała wszystko kontrolować i upolityczniać. Upolityczniając zwykłe działania, społeczeństwo obywatelskie i różnego rodzaju stowarzyszenia, komuniści tworzyli sobie potencjalnych wrogów.

Po drugie, jako że władze przedstawiały świat takim, jaki powinien być, a nie jakim był, powstał dziwny rozdźwięk między rzeczywistością a propagandą. W pewnym momencie nawet partie komunistyczne przestały wierzyć w propagandę. System w końcu się załamał, ponieważ był bez sensu; opierał się na nieuczciwych obietnicach.

Czy ten problem dotyczy również obecnych reżimów autorytarnych?

Każdy rząd, który nie doszedł do władzy dzięki demokratycznym wyborom, musi znaleźć dla siebie legitymację poprzez inne metody. Dotyczy to m.in. współczesnych Chin, które nie są totalitarnym państwie w sensie stalinowskim czy maoistowskim: chińskie władze nie zmuszają już ludzi do udziału w pochodach lub do skandowania sloganów, w które nie wierzą, oraz nie próbują wszystkiego kontrolować. Niemniej chiński reżim ma następującą wspólną cechę z ZSRR – czerpie legitymację z obietnicy wysokiego wzrostu gospodarczego. Ale jeżeli gospodarka dostanie zadyszki, to dlaczego ludzie mieliby nadal go wspierać? Propaganda musi się odnosić do rzeczywistości.

A jeżeli chodzi o Rosję?

Jest tam bardzo podobnie. W Rosji Władimir Putin twierdzi: „jestem gwarantem jedności. Płacę wam na czas. I daję wam wzrost”. Jednak Putin przeprowadził tylko małą część tych reform, które obiecał, a wzrost jest chwiejny. Jest rzeczą oczywistą, że rosyjski rząd ma świadomość braku swojej legitymacji i że boi się wyzwań rzucanych przez społeczeństwo. Nie musiałby się rozprawiać z dziewczynami protestującymi w cerkwiach, gdyby wcale się ich nie bał. Dla reżimów, które nie mają pewności co do tego, czy zasługują na władzę, krytyka zawsze będzie problemem.

W jednej z recenzji „Żelaznej kurtyny” jest pani oskarżana o to, że pisząc książkę kierowała się [pani] względami „nie tylko akademickimi, ale również politycznymi” i że „jako prawicowa wojowniczka zimnej wojny chce [pani] wbić kolejny gwóźdź do trumny starej europejskiej i amerykańskiej lewicy, które mają jeszcze tendencję do szukania wymówek dla sowieckiego komunizmu”. Jak pani odpiera te zarzuty?

Naprawdę nie wydaje mi się, abym miała jakiś konkretny cel polityczny, pisząc tę książkę. Czy chcę wbić gwóźdź do trumny twierdzenia, że w komunizmie było coś dobrego i że był to tylko źle zrozumiany system? Owszem. Ale nie widzę, dlaczego miałoby to być prawicowe podejście w XXI w. Już dawno minął czas, kiedy bycie antykomunistą wiązało się z byciem prawicową „wojowniczką” zimnej wojny.

Anne Applebaum jest obecnie kierownikiem katedry im. Philippe’a Romana na London School of Economics i felietonistką Washington Post. A także laureatką Nagrody Pulitzera za „Gułag” (2003). Jej najnowsza książka „Żelazna kurtyna: zmiażdżenie Europy Wschodniej 1944-1956” ukazała się w roku ubiegłym.

Hayden Berry jest redaktorem kwartalnika New Eastern Europe.

Wywiad ukazał się pierwotnie w New Eastern Europe.

To był „debiut bez żadnych kompleksów niższości”, pisze La Stampa po pierwszych wizytach Enrico Letty w europejskich stolicach. Zaprzysiężony 29 kwietnia premier Włoch spotkał się 30 kwietnia z kanclerz Niemiec Angelą Merkel i z prezydentem Francji François Hollande’em oraz 1 maja z przewodniczącym Komisji Europejskiej José Manuelem Barroso.

Musiał on „dać się poznać w Berlinie i w Paryżu, od których los Włoch bardziej zależy, niż by się niektórym mogło wydawać”. Mimo młodego wieku – ma zaledwie 46 lat – „wczuł się w rolę premiera w zaledwie kilka godzin”. Jednak równie ekspresowo nie uda mu się zyskać zaufania przywódców UE, ostrzega gazeta w artykule redakcyjnym:

Szybkie dyplomatyczne tournée Letty było „dobrym pomysłem”, ocenia Il Sole 24 Ore, nie tylko dlatego, że „pozwoliło podkreślić polityczną pozycję Włoch w Europie”, ale też dlatego, że dzięki niemu premier skonsolidował swoją własną pozycję w rządzie, w którym już dochodzi do sporów – m. in. na temat zwrotu podatku od nieruchomości, czego chciałby przewodniczący PDL Silvio Berlusconi – które wstrząsają wielką koalicją. Letta

Po niemieckiej stronie granicy Die Zeit pisze o „mądrym chłopcu”, który przejął pałeczkę po „uśmiechniętym uwodzicielu” Berlusconim i „kurtuazyjnym profesorze” Montim.

Jeżeli chodzi o pomysł zawiązania sojuszu z François Hollande’em, który miałby „mieć na celu poluzowanie zasad paktu stabilizacyjnego oraz […] rozłożenie w czasie celu obniżenia deficytu budżetowego”, Der Standard nazywa go „kompletnym nieporozumieniem.” Austriacka gazeta tłumaczy, że

Nowy premier Włoch, składając swoją pierwszą wizytę Angeli Merkel, pokazał po prostu, iż wie, kto się najbardziej liczy w UE, tak podróż Enrico Letty po Europie podsumowuje felietonista ABC Alfonso Rojo –

„Unia Europejska zawsze miała problemy z określeniem swoich docelowych granic. Teraz z tego kłopotu wybawiają ją same kraje kandydackie – większość z nich wycofuje się z marzeń o integracji”, pisze komentator Rzeczpospolitej Jędrzej Bielecki. Dziennik zauważa, że oprócz wzrostu eurosceptycyzmu w bogatszych krajach, weźmy choćby Islandię, która nie chce kontynuować negocjacji akcesyjnych, entuzjazm dla integracji słabnie także wśród biedniejszych kandydatów, takich jak na przykład Ukraina. Pomimo wszystkich zachęt ze strony Polski, nie jest w stanie zdecydować się, czy pragnie zbliżenia do UE, czy też nie.

Również opinia publiczna w Turcji zwraca się przeciwko członkostwu kraju w UE, podczas gdy Chorwacja będzie prawdopodobnie ostatnim przybyszem z Bałkanów w najbliższych latach, jako że inni kandydaci z tego regionu zdają się podzielać opinię, że akcesja do UE nie uzasadnia wyrzeczeń wynikłych z konieczności wdrożenia związanych z tym reform.

Według warszawskiego dziennika –

Taki jest efekt pięciu lat kryzysu, w trakcie których przywódcy Wspólnoty nie byli w stanie podjąć odważnych decyzji niezbędnych, aby przywrócić stabilność euro. Słabość Francji, Włoch i Hiszpanii doprowadziła przy tym do dominacji politycznej Niemiec w zjednoczonej Europie i odrodzenia historycznych resentymentów. Kryzys strefy euro wybuchł nie tylko z powodu oszustw greckich władz i nierozsądnych inwestycji hiszpańskich banków, ale także błędów, jakie przy konstruowaniu unii walutowej popełnili Niemcy i Francuzi. Jednak za porażkę euro płacą dziś tylko najsłabsze państwa Europy. To także daje do myślenia dzisiejszym krajom kandydackim.

Według orzeczenia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 30 kwietnia Julia Tymoszenko została aresztowana bezprawnie i z przyczyn politycznych.

Tymoszenko trafiła do aresztu w 2011 r. i została skazana na pięć lat więzienia za „nadużycie władzy” w związku z rolą, jaką odegrała przy podpisaniu umowy gazowej z Rosją.

Jak pisze Gazeta Wyborcza, „bezprecedensowa decyzja sędziów ze Strasburga, którzy do tej pory unikali przyjmowania tak jednoznacznego stanowiska w sporach politycznych, zostawia władzom w Kijowie niewielkie pole manewru. Pozostawienie Tymoszenko w więzieniu przekreśla nadzieje Ukrainy na podpisanie umowy stowarzyszeniowej z Unią Europejską, do którego miałoby dojść jesienią w Wilnie.

Wiek przejścia na emeryturę nie będzie już sztywno określony na 65 lat. W przyszłości może zależeć od wydolności systemu ubezpieczeń społecznych – tak stanowi projekt ustawy, który będzie dziś omawiany na posiedzeniu Rady Ministrów.

Rząd Pedro Passosa Coelho obiecał wierzycielom z „trójki” (UE-EBC-MFW), że ograniczy w latach 2014–2016 wydatki publiczne o 4,7 mld euro. Ma przyjąć pakiet radykalnych posunięć zmierzających do ograniczenia deficytu do 5,5% PKB w bieżącym roku, do 4% w 2014 r. i do 2,5% w kolejnym.

Państwo zamierza zlikwidować w najbliższych trzech latach 20 000 miejsc pracy w służbie publicznej. W 2014 r. powinno zaoszczędzić 1,3 mld euro dzięki cięciom wydatków na świadczenia publiczne i emerytury.

Nie będzie oddania hołdu niemieckim żołnierzom w Holandii 4 maja, w dniu upamiętniającym wszystkich obywateli holenderskich poległych podczas II wojny światowej i na misjach pokojowych od 1945 r.

Narodowy komitet obchodów wyjaśnił podjętą decyzję tym, że chce uniknąć zamieszania, do jakiego doszło po protestach związanych z ubiegłorocznymi uroczystościami. Piętnastoletni chłopiec miał wtedy recytować wiersz o swoim ciotecznym wuju, członku nazistowskiej SS. Po licznych dyskusjach komitet zabronił recytacji wiersza, przypomina Trouw.

Dziennik poświęca również swoją pierwszą stronę otwarciu 1 maja po remoncie Muzeum Van Gogha.

Według najnowszych danych Eurostatu bezrobocie wśród młodych w Belgii wciąż rośnie – 22,4% osób poniżej 25 lat nie ma pracy.

„Uderzające” jest to, zauważa De Morgen, że „największy wzrost bezrobocia występuje wśród absolwentów szkół średnich i wyższych uczelni. Wykształcenie wyższe nie jest już więc gwarancją zatrudnienia”.

We Flandrii średni wzrost stopy bezrobocia wynosi 8%, ale wśród osób z dyplomami wyższych uczelni 12%.

Naciski ze strony eurosceptycznej Partii Niepodległości Zjednoczonego Królestwa mogą skłonić konserwatywnego premiera Davida Camerona do zaproponowania posłom rozpisania referendum w sprawie wyjścia z UE przed 2017 r.

Jeśli posłowie opowiedzą się za tym pomysłem, rząd będzie zobowiązany do przeprowadzenia kontrowersyjnego głosowania w sprawie przynależności Wielkiej Brytanii do Unii Europejskiej. Premier wspomniał o takiej możliwości przy okazji odbywających się właśnie wyborów samorządowych.

„Pan Cameron zawsze się wzbraniał przed poddaniem pod głosowanie w parlamencie swojej propozycji przeprowadzenia referendum przed wyborami. Doprowadziłoby to do podziału w koalicji i wywołało złość proeuropejskich konserwatystów. Fakt, że chce podtrzymać ten pomysł, wskazuje, jak silne są naciski eurosceptycznej partii Nigela Farage’a”, pisze The Times.

Rada Gubernatorów Europejskiego Banku Centralnego może obniżyć na posiedzeniu 2 maja w Bratysławie swoją główną stopę referencyjną z 0,75% do 0,5%.

Decyzja ta, już dobrze przyjęta przez rynki, „wydaje się bardzie polityczna niż zbawienna dla gospodarki strefy euro”, uważa La Tribune. Wiele ona mówi o trudnej sytuacji, w jakiej jest dziś EBC. Oto znalazł się między młotem a kowadłem – „z jednej strony imperatywy sytuacji gospodarczej, z drugiej – wymagania Niemiec”.

Niemiecka kanclerz oświadczyła 25 kwietnia, że „w Niemczech możliwe są wyższe stopy procentowe, natomiast w innych krajach powinny być niższe”.

Północnoirlandzkie zgromadzenie narodowe odrzuciło 29 kwietnia projekt ustawy o małżeństwie osób tej samej płci. Ulsterska Partia Unionistyczna zablokowała go, ulegając naciskom hierarchów Kościoła.

„Irlandia Północna to jedyny naród Zjednoczonego Królestwa, w którym gejowskie pary nie mają prawa do małżeństwa”, przypominadziennik.

Małżeństwo dla wszystkich przyjęto 5 lutego 2013 r. w Anglii i w Walii, podobne rozwiązanie już wkrótce ma przegłosować Szkocja.

Nowy rząd koalicyjny Włoch, kierowany przez Enrico Lettę (z Partii Demokratycznej), został zatwierdzony 29 kwietnia przez izbę niższą parlamentu. Za głosowało 453 a przeciw było 153 deputowanych. Oczekuje się, że 30 kwietnia nowy gabinet przyjmie także Senat.

W swoim wystąpieniu w parlamencie Letta przedstawił niektóre podstawowe założenia swojego programu: obniżenie kosztów pracy i podatku mieszkaniowego (IMU), czego domagał się koalicyjny Lud Wolności, a także zniesienie finansowania partii politycznych z budżetu państwa. Nowy premier dał sobie 18 miesięcy na wdrożenie reform.

Po głosowaniu w Senacie, Letta uda się z oficjalnymi wizytami do Brukseli, Berlina i Paryża w nadziei na uspokojenie europejskich partnerów Włoch; będzie się także starał o poluźnienie rygorów paktu stabilności dla swojego kraju.

Wizyta serbskiego wicepremiera Aleksandra Vučića w Zagrzebiu, 29 kwietnia, oznacza odwilż w stosunkach między Serbią a Chorwacją, „zamrożonych” po wyborze nacjonalisty Tomislava Nikolića na prezydenta Serbii.

Vučić oświadczył, że po akcesji Chorwacji do UE współpraca między oboma krajami się wzmocni, donosiDanas.

Minister spraw zagranicznych Chorwacji, Vesna Pusić, zapowiedziała ze swej strony, że oba kraje zamierzają przystąpić do rozmów, które mają doprowadzić do rezygnacji z wzajemnych oskarżeń o ludobójstwo podczas wojny w latach 1991-1995 i wycofania skarg z Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości.

W dniu abdykacji królowej Beatrycze i wstąpienia na tron jej syna, czterdziestosześcioletniego Wilhelma Aleksandra gazeta wymienia „siedem powodów do świętowania bez oporów”, mimo licznych głosów krytyki kierowanych pod adresem holenderskiej monarchii.

Zalicza do nich kompetencję króla, nieuleganie wpływom politycznym, „wizerunek ‘glamour’”, funkcję reprezentacyjną podczas wizyt międzynarodowych o charakterze handlowym i poczucie „narodowej jedności”, jakie budzi wśród rodaków.

Cypryjski parlament prawdopodobnie przyjmie, ale minimalną większością głosów, 30 kwietnia memorandum w sprawie współpracy z „trójką” międzynarodowych pożyczkodawców (UE, EBC, MFW) i związane z nim porozumienie dotyczące planu ratunkowego dla Wyspy, który wart jest 10 miliardów euro. Dzięki temu, „środków tych będzie się można spodziewać w najbliższych dniach”.

Jedynie Zgromadzenie Demokratyczne prezydenta Nicosa Anastasiadesa, Partia Demokratyczna i Partia Europejska, które dysponują 29-30 głosami na 56, zapowiedziały, że będą głosować za.

Propozycja Partii Komunistycznej opuszczenia strefy euro została odrzucona, tak więc „Cypr nie miał innego wyjścia”, zauważa dziennik.

„Koniec miłości. W czasach kryzysu strefy euro stosunki francusko-niemieckie ochłodziły się”, podsumowuje dziennik gospodarczy.

„Po ostrych krytykach ze strony francuskich socjalistów pod adresem pani kanclerz, oba rządy próbowały ograniczyć szkody”, pisze Handelsblatt, ale „teraz druga co do ważności osoba w gabinecie Angeli Merkel dolała oliwy do ognia” – minister gospodarki Philipp Rösler sporządził ostatnio raport, do którego dotarła gazeta. Wylicza w nim „wszystkie gospodarcze i polityczne błędy sąsiada”.

Wśród nich znalazły się „wzrost kosztów pracy i wysokie obciążenia”, „drugi od końca najkrótszy tydzień pracy w UE”, „najwyższe obciążenie podatkami i wydatkami na opiekę społeczną w strefie euro”.

Zdaniem Röslera konkurencyjność Francji spada, a przemysł, nękany podatkami, ucieka z kraju, donosi Handelsblatt.

„Francja zmierza w kierunku Południa”, ocenia minister, według którego kraj ten może przestać odgrywać rolę czynnika stabilizującego w kryzysie euro.

Premier Donald Tusk odwołał po półtora roku ministra sprawiedliwości Jarosława Gowina. „Nie mam czasu, by raz na tydzień tłumaczyć się za ministra”, stwierdził Tusk, podkreślając, że Gowin, również członek Platformy Obywatelskiej (PO), niepotrzebnie „upolitycznia” kwestie, którymi się zajmuje i wygłasza „kłopotliwe” dla rządu opinie.

Rzeczpospolita odnotowuje, że Gowin stracił stanowisko w rządzie po tym, jak oskarżył kliniki in vitro o handel zarodkami, a nawet o ich sprzedaż do Niemiec, gdzie miano dokonywać na nich eksperymentów.

Gowina zastąpi Marek Biernacki (PO), były minister spraw wewnętrznych w rządzie Jerzego Buzka.

Trzy dni po wyborach parlamentarnych, 30 kwietnia, szef państwa Őlafur Ragnar Grimsson ma wskazać osobę, której powierzy misję utworzenia nowego rządu.

Przewiduje się, że będzie nią Bjarni Benediktsson (43 lata), przewodniczący Partii Niepodległości, która zdobyła 26,7% głosów i 19 z 63 mandatów w parlamencie lub Sigmundur Davið Gunnlaugsson (38 lat), lider Partii Postępu, która uzyskała identyczną liczbę miejsc. Chociaż Gunnlaugsson zdobył tylko 24,43% głosów, domaga się teki premiera, ponieważ jego partia odnotowała ponad dwukrotny przyrost poparcia w porównaniu z wyborami z 2009 r.

Tak czy inaczej, obie partie mają stworzyć koalicję, podobną do tej, która rządziła Wyspą w latach 90. i na przełomie wieków.

Sprawa domniemanej korupcji, która spowodowała dymisję Johna Dallego, byłego europejskiego komisarza ds. zdrowia i ochrony konsumentów zwraca się teraz przeciwko Europejskiemu Urzędowi ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), która to instancja podejmowała działania śledcze w tej sprawie.

Times of Malta zauważa, że dochodzenie OLAF jest kwestionowane przez komitet nadzoru tego urzędu. Jego raport, z którym dziennik pobieżnie się zapoznał „jest przechowywany w sejfie Parlamentu Europejskiego”. Wygląda na to, że „pracownicy OLAF działali nielegalnie, kiedy przesłuchiwali Zammita” i że „OLAF przekroczył swoje uprawnienia”, na przykład „domagając się od władz Malty nagrywania rozmów podejrzanych”.

Z czego by wynikało, że akta sprawy wytoczonej przez OLAF przeciwko Dallemu „bazują na rozmowach telefonicznych”, jak to stwierdza tytuł artykułu opublikowanego 29 kwietnia na pierwszej stronie gazety, która wyjawia, że „jasne i szczegółowe dowody”, na których opierają się sformułowane przez OLAF zarzuty działalności korupcyjnej wobec Dallego mają źródło w m. in. w zapisach serii rozmów telefonicznych między nim, biznesmenem Silvio Zammitem i jego współpracownikiem Kimberleym Gayle „bezpośrednio przed, po lub tego samego dnia, kiedy odbywały się kluczowe spotkania ’na temat’ rozbieżności między tym, co Dalli powiedział śledczym a odkrytymi przez nich faktami”.

Dalli został zmuszony do dymisji w październiku ubiegłego roku, po tym, gdy OLAF odkryła, że blisko z nim związany Zammit zaproponował szwedzkiemu producentowi tytoniu, aby interweniował w jego sprawie u Komisarza UE, w zamian za dużą sumę pieniędzy.

Jednakże, według Times of Malta, raport OLAF w sprawie przeprowadzonego przez niego dochodzenia, który został wczoraj częściowo opublikowany przez Malta Today

nie zawiera jednoznacznych dowodów na to, że były komisarz UE miał świadomość, rzekomej łapówki wymaganej ponoć od lobbystów tytoniowych.

Dwa kraje walczą ze sobą od miesięcy o to, jaką strategię należy przyjąć, by wyjść z kryzysu. Ale napięcie w ich wzajemnych stosunkach jeszcze bardziej wzrosło w piątek 26 kwietnia po tym, jak przeciekł do prasy dokument Francuskiej Partii Socjalistycznej w sprawie Europy.

W projekcie pisma krytykowano istotnie „egoistyczną nieustępliwość” Angeli Merkel. Ostateczna wersja tekstu, która ma być przyjęta 30 kwietnia, jest bardziej wyważona, niemniej daleko jej do „przyjacielskiego napięcia” w stosunkach z niemiecką kanclerz, o którym wcześniej mówił francuski prezydent François Hollande.

Taką postawę krytykuje Le Figaro i w swoim komentarzu wyraża pogląd, że

trudno o bardziej nieodpowiedzialne zachowanie niż to, które czyni z Angeli Merkel i europejskiej polityki Niemiec kozła ofiarnego obarczanego winą za kłopoty spadające jeden po drugim na nasz kraj. Podtrzymywanie takiego rozumowania na najwyższym szczeblu w Paryżu ma w sobie coś z krótkowzrocznego makiawelizmu, w czym ukryta jest chęć doprowadzenia niemieckiej kanclerz do wyborczej porażki [wybory parlamentarne odbędą się 22 września] oraz do sytuacji, w której Niemcy zmuszone będą zrezygnować ze swoich wymagań w kwestii oszczędności po to, by zadowolić niezdolną do reform Europę Południową.

Według Le Monde, ta „gra jest nie tylko dziecinna, ale i wyjątkowo niebezpieczna, a to z kilku przyczyn:

Po pierwsze dlatego, że zrzucanie odpowiedzialności za polityczne i gospodarcze kłopoty Francji na Unię Europejską rodzi eurosceptycyzm. […] I również dlatego, że o ile pani Merkel udaje, że się nie przejmuje atakami osobistymi pod jej adresem na południu Europy, o tyle sprawa nabiera całkiem innego wymiaru z chwilą, gdy uderza się w nią z Paryża.

W Niemczech Der Spiegel uważa, że brak zgody na linii Francja–Niemcy stanowi przeszkodę w wychodzeniu z kryzysu.

François Hollande lokuje swoje nadzieje w nowym niemieckim rządzie, powstałym po wyborach. Od obecnego rządu niczego już nie oczekuje. Po roku prezydentury Hollande’a stosunki francusko-niemieckie są jeszcze gorsze, niż spodziewali się po obu stronach najwięksi pesymiści. Berlin i Paryż nie są w stanie się porozumieć w sprawie niemal żadnej politycznej decyzji potrzebnej do przezwyciężenia kryzysu.

Czterdziestosześcioletni Wilhelm Aleksander zasiądzie jutro na tronie Holandii jako następca swojej matki królowej Beatrix.

Dla Belgów intronizacja ta może być „czymś w rodzaju próby generalnej”, ponieważ „od kilku miesięcy krążą pogłoski na temat abdykacji Alberta II na rzecz syna Filipa”. Słychać głosy, że król jest zmęczony, a „książę chciałby jak najszybciej objąć tron”.

Tymczasem, według belgijskiego dziennika

perspektywa kataklizmu politycznego, jakim może się okazać wieczór głosowania do parlamentu 25 maja 2014 r., jeszcze bardziej komplikuje zmianę warty, która już od lat budzi pytania, na przykład w sprawie zdolności Filipa do wypełniania roli króla.

Ale rozbieżności między dwoma krajami powodują, że „porównywanie wstępowania na tron tutaj i tam wydaje się nie do końca celowe”.

Czterdziestodziewięcioletni Luigi Preiti zaczął strzelać wczoraj podczas zaprzysiężenia nowego włoskiego rządu. W ataku nieopodal drzwi wejściowych do Palazzo Chigi (gdzie na co dzień obraduje gabinet) rany odniosło dwóch policjantów (jeden z nich poważne). Z obrażeniami do szpitala trafiła też przechodząca obok kobieta.

Preiti – który właśnie stracił pracę i rozstał się z żoną – próbował uciekać, ale natychmiast wpadł w ręce policji. Powiedział funkcjonariuszom, że już od jakiegoś czasu rozważał, by „najpierw zabić polityków, a potem siebie”. Najprawdopodobniej zabrakło mu jednak amunicji.

Początkowo dwudziestu jeden członków rządu, na czele którego stanie Enrico Letta z Partii Demokratycznej, nie zostało poinformowanych o tych wydarzeniach. Zaprzysiężenie w Kwirynale odbyło się zgodnie z procedurą. Teraz nowy gabinet, cieszący się poparciem zarówno Ludu Wolności (partii Silvio Berlusconiego), jak i stronnictwa Wybór Obywatelski, na czele którego stoi niedawny premier Mario Monti, będzie musiał zdobyć wotum zaufania. Głosowanie w poniedziałek po południu.

Przed 70. rocznicą tragedii wołyńskiej duchowni wspólnot chrześcijańskich zgromadzeni w działającej na Wołyniu Radzie Kościołów piszą orędzie wzywające Polaków i Ukraińców, aby raz jeszcze powiedzieli: „Przebaczcie nam i my wam przebaczamy, a łańcuch zła, który ciągnął się tyle stuleci, przerwijmy dobrymi uczynkami”.

W tragicznych wydarzeniach z lat 1943–1944 zginęło z rąk ukraińskich nacjonalistów do 100 tys. Polaków, a w akcjach odwetowych do 20 tys. Ukraińców.

Gazeta Wyborcza zauważa, że

to orędzie jest bezprecedensowe […] i ma szansę obniżyć temperaturę lipcowych obchodów rocznicy Wołynia, które zawsze są trudną próbą dla stosunków polsko-ukraińskich

Austriaccy konserwatyści zachowali pozycję dominującej siły politycznej w landzie po wyborach regionalnych z 27 kwietnia. Chadecka Austriacka Partia Ludowa (ŐVP) uzyskała wprawdzie 39,6% głosów, niemniej jest to najgorszy wynik tego ugrupowania w Tyrolu.

Socjaldemokraci (SPŐ) uplasowali się na drugim miejscu z wynikiem 13,8% głosów. To również ich najgorszy wynik w historii.

Obie partie wyprzedzają Zielonych (12,1%) i „Naprzód Tyrol” [partię utworzoną przez dysydentów z ŐVP] (9,3%). Skrajna prawica (FPŐ) uzyskała 9,6% głosów, czyli mniej niż w poprzednich wyborach w 2008 r. (-2,8%).

Premier Mariano Rajoy „niczego nie zmieni. Ani strategii gospodarczej, ani rządu”, zauważa gazeta dzień po szczycie Irlandia (sprawująca rotacyjną prezydencję w UE) – Hiszpania w Grenadzie.

Zapowiedź ta pada kilka dni po opublikowaniu najnowszych statystyk dotyczących bezrobocia w Hiszpanii, którym dotkniętych jest obecnie ponad 6 mln osób (27,19% ludności w wieku produkcyjnym), w sytuacji, gdy wdrażana jest polityka drastycznych oszczędności gospodarczych zalecana przez władze europejskie.

Ale „’cierpliwość’ musi się zasadzać na oczekiwaniach”, ocenia surowo dziennik, tymczasem nie ma na to szans, „kiedy rezygnuje się [z przeprowadzenia] niezbędnych reform strukturalnych i podąża drogą wiodącą do katastrofy”.

Wybory parlamentarne z 27 kwietnia zakończyły się porażką socjaldemokratycznego rządu Jóhanny Sigurðardóttir i powrotem do władzy centroprawicy. Partia Niepodległości Bjarniego Benediktssona zdobyła z wynikiem 26,7% głosów 19 z 63 mandatów w parlamencie, Partia Postępu Sigmundura Davíða Gunnlaugssona (24,43% głosów).

Sojusz Socjaldemokratyczny z wynikiem 12,9% głosów uzyskał 3 mandaty, Partia Piratów (5,1%) – 3, stając się tym samym pierwszym tego rodzaju ugrupowaniem obecnym w parlamencie.

Partia Niepodległości i Partia Postępu podjęły rozmowy w sprawie utworzenia przyszłego rządu, na którego czele ma stanąć czterdziestotrzyletni Benediktsson, chociaż Gunlaugsson też domaga się stanowiska premiera, uważając, że to jego ugrupowanie odnotowało największy przyrost liczby głosów, zauważa Fréttablaðið.

Obie partie, zwraca uwagę Morgunblaðið,

odnoszą się sceptycznie do procesu integracji z Unią Europejską i ich wynik wyborczy może spowolnić akcesję Islandii do UE.

Rany się jeszcze nie zabliźniły, jeszcze do tego daleko, ale Gazeta Wyborcza trafnie podsumowała to, czego jesteśmy w tych dniach świadkami: „Koniec wojny dwudziestoczteroletniej na Bałkanach”.

Dziewiętnastego kwietnia, 15 lat po interwencji NATO i miesiącach negocjacji pod egidą UE Serbia i Kosowo podpisały porozumienie normalizujące ich stosunki. To krok słusznie określany jako historyczny, choć nie oznacza on uznania Prisztiny przez Belgrad i chociaż wprowadzenie w życie autonomii przyznanej strefom zamieszkanym przez większość serbską będzie niewątpliwie sprawą trudną.

Niespełna tydzień później symbolicznego gestu dokonał prezydent Serbii wobec bośniackich sąsiadów. Tomislav Nicolić nie pozostawi po sobie tak silnego wspomnienia jak niemiecki kanclerz Willy Brandt klęczący przed pomnikiem żydowskiego getta w Warszawie. Ale prosząc o wybaczenie „na kolanach” za „zbrodnię ze Srebrenicy”, uznaje odpowiedzialność Serbii za ludobójstwo z 1995 r. i otwiera drogę do dialogu, który też nie będzie wcale łatwy.

Te dwa wydarzenia łączy jedno: pragnienie zamknięcia rozdziału wojen w byłej Jugosławii i obrania drogi wiodącej do Unii Europejskiej. W dobie kryzysu projektu europejskiego kraje Bałkanów Zachodnich pokazują nam, że Unia zachowała jeszcze trochę swojej „soft power”, swojej siły przyciągania, która pozwala stabilizować i demokratyzować najbliższe sąsiedztwo.

Ale ta tęsknota za Europą nieskrywana przez Serbów (kto by przypuszczał, że nacjonalista Nicolić i jego premier, Ivica Dačić, były rzecznik Slobodana Milošewicza, uczynią ten podwójny krok?), Kosowian i z czasem też przez Bośniaków może stanowić dla UE zagrożenie. Rysują się tu dwa scenariusze, między którymi trzeba będzie wybrać coś pośredniego.

Udzielenie pozytywnej odpowiedzi na te dowody dobrej woli i zgoda na akcesję Serbii (najbardziej zaawansowanego z trzech krajów) w najbliższych latach grozi zbyt szybkim i źle przygotowanym rozszerzeniem. Gospodarka, struktury państwowe, wymiar sprawiedliwości i, w ogólności, praktyki polityczne nowego członka byłyby jeszcze zbyt odległe od optymalnych europejskich standardów. Spotkałoby się to w końcu z niechęcią opinii publicznej w UE i z rozczarowaniem w kraju.

Z drugiej jednak strony uwzględnienie opóźnienia Serbii w tych dziedzinach i odsunięcie w czasie jej akcesji groziłoby zahamowaniem reformatorskiego i demokratycznego rozpędu jej przywódców i całego społeczeństwa.

Innymi słowy, Serbia i jej sąsiedzi konkretyzują wysyłane w ostatnich dniach obiecujące sygnały, a UE będzie musiała zarysować jakąś perspektywę, wyznaczając pewne granice. A to ćwiczenie z geometrii politycznej, w której zawsze okazywała się niezręczna. Wystarczy sobie przypomnieć akcesję Cypru, która miała się przyczynić do uregulowania problemu okupowanej przez Turcję połowy wyspy i nieudolnych negocjacji z tymże krajem. Tym bardziej, że Bałkany zachodnie – brzmi to już prawie jak truizm – to region zapalny.

Przystąpienie Chorwacji 1 lipca nie jest dziełem przypadku. Nie ulega wątpliwości, że pozwoli ono przywódcom z Belgradu uniknąć zepchnięcia do grupy małych państw bałkańskich bez perspektyw akcesji. Ale musi ono stać się okazją do tego, jak to przypominał ostatnio politolog Jean-Sylvestre Mongrenier, by „państwo prawa znalazło się w centrum polityki rozszerzenia”. Po to, by lepiej przygotować przyjęcie do UE przyszłych członków i uniknąć rozczarowań.

Jak donosi Financial Times, niemiecka kanclerz Angela Merkel powróciła do spornej kwestii stóp procentowych, mówiąc, że Niemcy tak naprawdę potrzebują wyższych stawek aniżeli tych, które odpowiadałyby krajom południowej Europy.

„Bardzo nietypowe oświadczenie, które Angela Merkiel złożyła w czwartek, czyli na tydzień przed oczekiwanym przez wielu ekonomistów obniżeniem głównej stopy procentowej przez niezależny Europejski Bank Centralny [EBC], unaocznia jak duży jest rozdźwięk między gospodarkami zamożnych krajów Północy a oszczędzającymi państwami Południa”, pisze dziennik gospodarczy.

Uwagi pani kanclerz padły zaraz po ogłoszeniu danych o rekordowym bezrobociu w Hiszpanii, gdzie ponad 6 milionów ludzi pozostaje bez pracy, oraz we Francji, gdzie jest 3,2 miliona bezrobotnych. Pokazują one, przed jakim wyzwaniem stoi EBC, który ma ustalić stopy procentowe tak, by odpowiadały zróżnicowanym potrzebom poszczególnych krajów UE.

„Nie ma po co wygrywać czy przegrywać wyborów, jeśli utrzyma się ten nerwowy stan ducha”, oświadczył prezydent Aníbal Cavaco Silva w wystąpieniu wygłoszonym z okazji oficjalnych obchodów 39-tej rocznicy rewolucji goździków.

Prezydent powiedział, że „trwający konflikt i brak konsensusu zaszkodzą aktorom sceny politycznej”. Przyznał również, że plan ratunkowy „trójki” (UE-MFW-EBC) „miał poważne skutki” dla Portugalczyków, ale przyniósł „pozytywne efekty” dla systemu bankowego i bilansu płatniczego kraju.

Kilkaset osób wyszło na ulice, skandując hasła takie jak „Precz z MFW” i protestując przeciwko wystąpieniu prezydenta. Partie opozycyjne oskarżają go o „pobłażliwe” traktowanie rządu.

W wywiadzie udzielonym telewizji państwowej Bośni i Hercegowiny prezydent Serbii Tomislav Nikolić przeprosił za masakrę w Srebrenicy w lipcu 1995 r.

„To była straszliwa zbrodnia popełniona przez moich rodaków. Chciałbym, żeby wszyscy zostali za to ukarani”, oświadczył szef państwa, ten sam, ten sam, którego słowa z 2012 r.[wywołały polemiki](2133951]; zapewniał wtedy, że w Srebrenicy nie doszło do ludobójstwa.

Około 8 000 muzułmanów z chronionej przez „błękitne chełmy” enklawy strefy bezpieczeństwa zostało zabitych przez siły serbskie. Masakra została uznana przez ONZ za ludobójstwo.

Po raporcie z działalności komisji, która przeprowadziła kontrolę w OLAF, „mnożą się wątpliwości na temat pracy Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych”, zauważa gazeta.

W zasadzie jego praca nie powinna budzić żadnych wątpliwości. […] Ale od czasu wymuszonej dymisji europejskiego komisarza ds. zdrowia, Johna Dallego w październiku ubiegłego roku, do której OLAF walnie się przyczynił, narasta wrażenie, że stosuje się tam podejrzane metody pracy”.

Wiedeński dziennik uważa, że z raportu wyłania się obraz organizacji, która „gorączkowo czuwa nad tym, by uniknąć zewnętrznej kontroli […] To cały OLAF i jego dyrektor generalny Giovanni Kessler ponoszą za to winę”. OLAF krytykuje na swojej stronie internetowej „próby dezinformacji”, zapewniając, że „śledztwo w sprawie byłego komisarza Dallego może wywoływać fałszywe wrażenie”.

Jak wynika z danych Krajowego Instytutu Statystyki opublikowanych 25 kwietnia, w pierwszym kwartale było w Hiszpanii 6,2 mln bezrobotnych.

„To dramatyczny rekord”, bije na alarm gazeta i podkreśla, że w niektórych regionach, takich jak Estremadura czy Andaluzja, stopa bezrobocia przekracza 35% i wymaga „szczególnej uwagi i uznania za priorytet narodowy”.

Centroprawicowy rząd Mariano Rajoya ma przedstawić 26 kwietnia pakiet decyzji: podwyższyć podatki od płac, co ma zwiększyć wpływy do budżetu, ułatwić zakładanie firm i poszerzyć dostęp do środków finansowych dla małych i średnich przedsiębiorstw, jak również zreformować i zmodernizować administrację publiczną.

Liczba poszukujących pracy osiągnęła w marcu 3,224 mln, czyli 10,2% ludności w wieku produkcyjnym. Bezrobocie wzrosło przez rok o 11,5% i pobiło rekord z 1997 r.

„Rząd nie wierzy zresztą zanadto w prezydenckie zaklęcia i spadek bezrobocia”, zauważa Le Figaro. Prawicowy dziennik namawia do podjęcia „wielkich działań” na rzecz zwalczania bezrobocia […], choćby miało to uchybiać zasadom socjalistycznej przyzwoitości”: do drastycznego zmniejszenia kosztów pracy, zniesienia trzydziestopięciogodzinnego tygodnia i gruntownej reformy systemu zasiłków dla bezrobotnych.

„To wszystko […] już dawno wprowadziły silne kraje europejskie”, dodaje gazeta.

Szwajcaria postanowiła 24 kwietnia rozszerzyć na wszystkich obywateli Unii Europejskiej (z wyjątkiem Bułgarów i Rumunów, którzy już podlegają reżimowi przejściowemu), na okres jednego roku, kontyngent długoterminowych pozwoleń na pracę. Decyzja, która wejdzie w życie 1 maja, jest kolejnym tego rodzaju krokiem po wprowadzeniu w kwietniu 2012 r. kwoty krótkoterminowych pozwoleń na pracę dla obywateli UE-8 z krajów Europy Wschodniej, które przystąpiły do Unii w 2004 r.

„UE ubolewa” z powodu tej decyzji, pisze w tytule Neue Züricher Zeitung. Rozszerzając restrykcje na grupę zwaną UE-17, Berno zapewnia, że stosuje „klauzulę ochronną” zapisaną w dwustronnych porozumieniach z Unią podpisanych w 1999 r. Klauzula będzie stosowana powyżej progu 53 700 wydanych zezwoleń. Ale jak zauważa dziennik,

Rada Federalna (szwajcarski rząd) miała nadzieję, że uniknie oskarżeń o dyskryminację, stosując klauzulę w stosunku do 17 krajów europejskich, ale nie udało się jej przekonać pani Ashton. Ponieważ według niej [Szwajcaria] nadal różnicuje kraje członkowskie, co jest rzeczą niedopuszczalną.

Le Temps uważa, że ta decyzja „nie uraża UE”. Genewski dziennik nazywa ją jednak „kosmetyką migracyjną”, która uspokoi może Brukselę, ale nie szwajcarski naród.

Decyzję łatwo „sprzedać” Brukseli z trzech powodów. Szwajcaria przestrzega umowy z UE. Przepis nie wprowadza dyskryminacji wśród Europejczyków. Odnosi się wyłącznie do długoterminowych pobytów, co ogranicza jego zasięg. […] Jednak wiara w to, że uspokoi Szwajcarów, zakrawa na wielką naiwność. Szwajcarzy nie są głupi, szybko się przekonają, że napływ europejskich imigrantów w gruncie rzeczy nie osłabnie. […] Potrafią zrozumieć, i już tego dowiedli, że migracja z Europy, nie bez powodu faworyzowana w stosunku do tej z reszty świata, przyczynia się do dobrobytu kraju.

W czwartym numerze Europy, czyli wspólnego dodatku Gazety Wyborczej, Guardiana, Le Monde, El País, La Stampy i Süddeutsche Zeitung tematem przewodnim jest kryzys zaufania Europejczyków wobec Unii, który, jak pokazują ostatnie badania Eurostatu, jest bardzo głęboki. Ten eurosceptycyzm, jak pisze paryski dziennik,

rozwija się w całej Europie i przybiera bardzo różne formy od populizmu i nacjonalizmu po podejrzliwość, resentymenty i rewolty. Przez dłuższy czas był brytyjską specjalnością. Ale teraz jest też siłą napędową protestów w Grecji, chaosu politycznego we Włoszech, rozczarowania we Francji oraz frustracji w Niemczech, wobec których panuje obecnie największa niechęć w Europie.

To wrażenie podziela Mario Calabresi, redaktor naczelny La Stampy, gdy pisze:

mamy zastój, potrzebujemy jakiejś nośnej myśli przewodniej, która by nam przywróciła nadzieję oraz, zwłaszcza, jesteśmy podzieleni jak nigdy wcześniej. […] Kryzys integracji europejskiej i to, że Europejczycy koncentrują się na własnych problemach i na utrzymaniu modelu społecznego w ich własnym kraju, pokazują, że wracają egoizmy i stare animozje. Jedyna słuszna ideologia, jaką miał być liberalizm gospodarczy, nie przekonała obywateli. Wręcz przeciwnie, ostudziła serca i skłóciła europejskie narody.

Jak twierdzą w El País naukowcy Mark Leonard i José Ignacio Torreblanca, jest to spowodowane głównie tym, że

pakt budżetowy i radykalne reformy, których domaga się Europejski Bank Centralny, pokazują, iż eurokraci przekroczyli pewną linię bezpieczeństwa dotyczącą suwerenności państw członkowskich i pozwolili sobie poszerzyć swój wpływ, który znacząco wychodzi poza ramy samego bezpieczeństwa żywności: kontrolują emerytury, podatki, wynagrodzenia, rynek pracy i liczbę urzędników. A przecież te parametry dotykają samej istoty państwa opiekuńczego i tożsamości narodowej. […] W tym nowym scenariuszu rządy się zmieniają, ale reformy idą cały czas w tym samym kierunku i nikt tego raczej nie powstrzyma.

Czy ten pogląd będzie przeważał w całej Unii? „Wszyscy mamy nadzieję, że, jak tylko wrócimy na ścieżkę wzrostu, to bańka eurosceptycyzmu pęknie”, piszą Leonard i Torreblanca, którzy mimo wszystko zapowiadają, że

entuzjazm dla UE się nie odrodzi, jeżeli nie zmieni ona radykalnie swojego podejścia do państw członkowskich i obywateli.

Ten „szok demokracji”, ta opozycja Północ-Południe, jest wcieleniem Europy dwóch prędkości, o której kiedyś mówiono w kontekście polityki bezpieczeństwa, polityki zagranicznej i swobody przepływu osób, zauważa zastępczyni redaktora naczelnego hiszpańskiego dziennika, Berna González-Harbour. Jest ona

niestety rzeczywistością, w której dwie proste równoległe nie mogą współistnieć, chociaż, o ile nigdy się nie połączą, to też nigdy się nie zderzą. Podążamy w różnych kierunkach i, w najlepszym przypadku, dojdzie do nieporozumienia.

Na poczekaniu gazety, współpracujące w ramach tego wspólnego dodatku, proponują kilka rozwiązań, które miałyby pozwolić Unii wyjść z impasu, a Guardian je streścił. Od zlikwidowania jednej z dwóch siedzib Parlamentu Europejskiego [jedna znajduje się w Brukseli, a druga w Strasburgu] po utworzenie armii europejskiej, poprzez „Euro-aplikacje” na tablety i smartfony oraz „znalezienie jakiejś nośnej myśli przewodniej, która dostarczyłaby Europejczykom symboli i celów wywołujących emocje, przywiązanie i poczucie solidarności”.

Catherine Ashton, szefowa Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) zawiodła, wobec żadnego z kluczowych zagadnień międzynarodowych ostatnich lat Bruksela nie zdołała zająć jednomyślnego stanowiska. Taka jest konkluzja wstępnego raportu Komisji Spraw Zagranicznych Parlamentu Europejskiego, który zawiera ocenę działalności ESDZ, instutucji ustanowionej w grudniu 2010 r.

„Zrobiliśmy jeden krok naprzód, a oczekiwaliśmy tych kroków o wiele więcej – przyznaje w rozmowie z Rzeczpospolitą Elmar Brok, przewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych europarlamentu. Brok uważa, że ESDZ niedostatecznie wykorzystała mechanizm wzmocnionej współpracy, jaki został zapisany w traktacie lizbońskim, który

pozwala na uzgodnienie operacji przez wybraną grupę państw w ramach jednolitej polityki całej Unii. Niestety, ani razu tego rozwiązania nie wykorzystano, choć idealnie pasowało do interwencji w Libii.

Brok stwierdza, że porażka ESDZ wynika z braku jedności w kwestiach polityki zagranicznej w Radzie UE, jak i braku szerszej wizji Catherine Ashton, niezdolnej do wskazania kierunku działań krajom członkowskim. Dziennik zauważa, że w opinii europarlamentarzystów niemoc ESDZ spowodowana jest wadliwą strukturą, krzyżujące się kompetencje bardzo opóźniają, a nawet całkowicie blokują wymagające szybkiej reakcji działania.

Są jednak w raporcie europarlamentu nieliczne pozytywy. Ashton udało się wynegocjować porozumienie normalizujące stosunki między Kosowem i Serbią. Okazała się ona także dobrym negocjatorem w sprawie irańskiej broni atomowej.

„Rosyjscy wojskowi jeszcze raz zaskoczyli Szwecję”, pisze gazeta po poprzednim incydencie z końca marca.

Dziennik ujawnia, że 20 kwietnia rosyjski samolot szpiegowski, który wystartował prawdopodobnie z okręgu kaliningradzkiego, zapuścił się w wąski pas międzynarodowej przestrzeni powietrznej między położonymi na Bałtyku szwedzkimi wyspami Olandią i Gotlandią, „w chwili, gdy Szwecja przeprowadzała ważne ćwiczenia wojskowe” w ramach NATO z udziałem 1 400 żołnierzy.

25 kwietnia ma się zebrać komisja obrony i spraw zagranicznych parlamentu, która pytać będzie szefów sił zbrojnych o to, jak mogło dojść do takiego incydentu podważającego zdolność reagowania armii.

Niemiecki Trybunał Konstytucyjny postanowił 23 kwietnia nałożyć na władze obowiązek dokonania ścisłego rozdzielenia pracy policji od pracy służb informacyjnych.

Trybunał z siedzibą w Karlsruhe uważa, że wymiana danych między Federalnym Urzędem Ochrony Konstytucji, służbami informacyjnymi, kontrwywiadem wojskowym i policją stanowi „wyjątkowo poważne naruszenie praw osób, których ona dotyczy. Dlatego może być ona stosowana tylko w wyjątkowych przypadkach”.

Sędziowie zaaprobowali jednak kartotekę „antyterrorystyczną”, chociaż uznali za niezgodne z Konstytucją dane dotyczące kontaktów służb specjalnych. W założonej w 2006 r. kartotece zgromadzone są dane 18 000 potencjalnych terrorystów dostarczone przez 36 służb informacyjnych.

Czterdziestosześcioletni Enrico Letta, pełniący obowiązki szefa Partii Demokratycznej, otrzymał od prezydenta Giorgio Napolitano misję utworzenia rządu. Natychmiast rozpoczął negocjacje z centrystami z Wyboru Obywatelskiego (Scelta civica) i z Partią Lud Wolności (PDL) Silvio Berlusconiego.

Rozmowy utknęły już w kilku punktach. PDL chce obsadzić swoimi prominentnymi członkami stanowiska w resortach takich jak ministerstwo spraw wewnętrznych czy edukacji, PD stawia na ludzi z zewnątrz partii.

Newralgiczne ministerstwo gospodarki ma podobno objąć prezes Banku Włoch Fabrizio Saccomanni.

Inną przeszkodą w utworzeniu rządu jest dążenie Berlusconiego do uchylenia bardzo niepopularnego podatku gruntowego, wprowadzonego przez ustępującego premiera Mario Montiego, i do zwrotu pieniędzy tym, którzy już ten podatek zapłacili. Zdaniem PD mogłoby to doprowadzić do kolejnej sytuacji alarmowej w finansach.

Na 39 rocznicę rewolucji portugalskiej, która obaliła dyktaturę rządzącą krajem przez 41 lat, planowane są demonstracje przeciwko rządowej polityce oszczędności.

Szereg znanych osobistości ogłosiło, że będą nieobecne na tradycyjnej uroczystej sesji parlamentu ku czci tego

wydarzenia, w tym były prezydent Mário Soares i poeta Manuel Alegre, którego piosenka „Trova do Vento que passa” zainauguruje uroczystości.

Ta nieobecność jest konsekwencją faktu, że „przywództwo polityczne sprzeniewierzyło się duchowi [rewolucji] 25 kwietnia, jej ideałom i wartościom”, wyjaśnia lewicowy dziennik.

„Rząd zwiększy wydatki, uwalniając środki dzięki niskiemu oprocentowaniu”, pisze gazeta i zauważa, że minister finansów Miroslav Kalousek już dotrzymał słowa – nie są planowane żadne dodatkowe decyzje oszczędnościowe.

Premier Petr Nečas oświadczył: „Cieszymy się, że deficyt publiczny nie przekracza 3% i jesteśmy w stanie, równolegle do konsolidacji budżetowej, przygotowywać grunt pod ożywienie gospodarcze”.

„Dopóki manifestacje przeciwko eksmisjom nie są związane z przemocą, a nie są przecież, są one realizacją prawa do demonstracji”, oświadczył w jednej ze stacji radiowych Gonzalo Moliner, prezes hiszpańskiego Sądu Najwyższego, komentując manifestacje przed domami polityków.

Jest to forma protestu coraz częściej stosowana przez przeciwników eksmisji rodzin, które nie są w stanie spłacić kredytów nieruchomościowych. Środowiska prawnicze, które na ogół przeciwne eksmisjom, są podzielone w sprawie legalności takiego postępowania, które może naruszać prywatność i wolność osobistą.

Słowa sędziego wywołały „prawdziwą polityczną burzę w i tak już napiętej atmosferze”, zauważa El Mundo.

Europejski przemysł samochodowy jest w złej kondycji, a perspektywy na 2013 r. są nie najlepsze, stwierdza La Tribune.

Obroty kwartalne gałęzi samochodowej PSA (Peugeot-Citroën) spadły o 10,3%. Daimler odnotował w pierwszym kwartale spadek zysków netto o 60%, a sprzedaż produkcji Volkswagena nieco zmalała.

Trzykrotnie wzrósł deficyt amerykańskiego Forda na Starym Kontynencie – producent przez jeden kwartał odnotował 350 ml straty i spadek obrotów o 7%.

W petycji skierowanej do Komisji Europejskiej 22 kwietnia 80 reżyserów europejskich domaga się od Brukseli wyłączenia produktów audiowizualnych i filmów z negocjacji w sprawie wolnego handlu, które latem tego roku rozpoczną się między Europą a Stanami Zjednoczonymi.

Tym samym zamierzają – w pierwszej kolejności Belgowie i Francuzi – bronić „kulturowej wyjątkowości”, która umożliwi ograniczenie swobodnej wymiany produktów kultury na rynku i umożliwi krajom promowanie swoich własnych dzieł.

Jak zauważa dziennik Les Echos, Komisja „oskarżona jest przez świat filmu o to, że ma tylko ‘liberalną wizję’ kultury”. Dziennik dodaje przy tym, że dla filmowców „kultura powinna być źródłem jedności Wspólnoty, w czasie gdy Europa polityczna jest tylko źródłem ‘bólu’”.

To oskarżenie wywołało reakcję Brukseli. Europejski komisarz ds. handlu, Karel De Gucht, zapewnił w oświadczeniu, że „wyłączność kulturowa nie będzie podlegała negocjacjom”. Ale jego rzecznik wyjaśnił, że to nie wyklucza z negocjacji dotyczących produktów audiowizualnych.

Dziennik gospodarczy przypomniał, że nie jest to pierwszy raz, gdy świat filmu jednoczy się w proteście.

W 1993 r., w trakcie renegocjacji umowy GATT, poprzedniczki WTO, filmowcy nie wahali się wyczarterować samolot do Brukseli, aby przedstawić swoje stanowisko przed ofensywą amerykańską, której celem było w szczególności traktowanie produktów kultury jak każdych innych dóbr rynkowych. Dwadzieścia lat później gotowi są powtórzyć tę operację.

Nowy raport opublikowany 23 kwietnia przez brytyjskie ministerstwo skarbu państwa na temat tego, z jakiej waluty korzystaliby Szkoci, gdyby odłączyli się od reszty Wielkiej Brytanii w zbliżającym się referendum „oznacza rozpoczęcie nowej potyczki na jednym z największych pól bitwy, na których będzie toczyła się walka w przyszłorocznej historycznej konsultacji”, podaje Financial Times.

W raporcie stwierdzono, że gdyby Szkocja zdecydowała się na niezależność, musiałaby wybrać między przyjęciem euro, utworzeniem własnej waluty lub zachowaniem funta brytyjskiego. Opowiadająca się za niezależnością Narodowa Partia Szkocji wolałaby ostatnie z tych rozwiązań. FT ciągnie dalej –

szkocki rząd chce zachować obecną walutę, tłumacząc, że unia monetarna pozwoliłaby na utrzymanie stabilności, co byłoby korzystne dla firm i gospodarek po obu stronach granicy. Jednak George Osborne, minister finansów, zasugerował, że Wielka Brytania nie chce unii monetarnej w europejskim stylu, w której miałby też coś do powiedzenia inny rząd – nawet gdyby miał to być rząd Szkocji. […] Jeżeli funt będzie nadal obowiązywał w Szkocji, to [jej premier Alex] Salmond będzie miał bardzo ograniczone pole manewru w zakresie opodatkowania i wydawania publicznych pieniędzy. Bank of England [brytyjski bank centralny] będzie miał prawo się domagać wnikliwej kontroli nad sprawami fiskalnymi i dotyczącymi regulacji. Będzie to cena za to, że w razie czego będzie jego pożyczkodawcą, ostatnią deską ratunku.

Dla felietonisty The Herald, Iana Bella, „dyskusja dotycząca waluty w niezależnej Szkocji ma przede wszystkim polityczny, a nie ekonomiczny, charakter”. Parafrazuje słowa Osborne’a, z których wynika, że

jeżeli wybierzecie niezależność i macie nadzieje na formalną unię monetarną, to my w zamian domagamy się prawa wglądu dotyczącego najważniejszych elementów waszej polityki gospodarczej. Chcemy mieć więcej do powiedzenia niż Niemcy w strefie euro. […] W niektórych kręgach traktuje się tę zapowiedź jak groźbę.

Po ponownym objęciu, 20 kwietnia, stanowiska prezydenta Republiki Włoskiej Giorgio Napolitano ma już dziś zatwierdzić utworzenie nowego rządu.

Centrolewicowa Partia Demokratyczna (PD) i Lud Wolności (PDL) Sylvio Berlusconiego, które uprzednio wspierały „technokratyczny” rząd Mario Montiego zobowiązały się do wspólnego działania i obecnie negocjują, kto będzie stał na jego czele.

Po tym gdy kandydatura burmistrza Florencji i prawdopodobnego kolejnego szefa PD, trzydziestoośmioletniego Matteo Renzi, została oprotestowana przez Berlusconiego, były premier Giuliano Amato, w wieku 75 lat, został uznany za faworyta, ale rośnie teraz wsparcie dla czterdziestosześcioletniego zastępcy sekretarza PD Enrico Letta.

W każdym razie nowy gabinet powinien mieć nie więcej niż 12 ministrów, z bezpartyjnymi zajmującymi kluczowe stanowiska. Jest bardzo mało prawdopodobne, aby przetrwał dłużej niż rok, stwierdza Corriere.

„Po raz pierwszy w historii”, po wejściu w życie ustawy o przejrzystości, zostaną podane do wiadomości publicznej finanse rodziny królewskiej, pisze gazeta.

Ustawa, nad którą obecnie pracuje parlament, umożliwi poznanie źródeł i sposobu wykorzystania budżetu przyznanego królowi, członkom jego rodziny i instytucji zarządzającej jego finansami.

Do tej pory dwór królewski przedstawiał tylko podsumowanie wydatków, nie musząc uzasadniać sposobu wykorzystania pieniędzy.

Prezydent Niccolae Timofti powołał wicepremiera Iurie Leančę z Partii Liberalno-Demokratycznej (PLDM) na szefa rządu po unieważnieniu poprzedniego dnia przez Trybunał Konstytucyjny jego dekretu, w którym desygnował na to stanowisko Vlada Filata (PLDM).

Podejrzany o korupcję Filat musiał podać się do dymisji 5 marca po przegraniu głosowania w sprawie wotum nieufności. Nie mógł więc według Trybunału kierować rządem.

Kilka tysięcy członków Partii Pracy (PvdA), ale również burmistrzów i Młodych Socjalistów (JS) sprzeciwia się projektowi rządu przewidującemu dalsze karanie osób nieposiadających dokumentów.

Przeciwnicy projektu napisali w tej sprawie petycję. Domagać się będą od socjalistycznego przywódcy, Diederika Samsoma, na kongresie partii, 27 kwietnia, „wycofania projektu, zmiany kursu i przywrócenia podstawowej zasady, jaką jest ‘prawo do godnego życia’, obowiązującej dotąd w partii”.

Decyzja ta stanowi element rządowego porozumienia zawartego jesienią ubiegłego roku między PvdA a Partią Liberalną (VVD) premiera Marka Rutte, wyjaśnia dziennik. Kontrpropozycja polegała na nieodsyłaniu występujących o azyl nieletnich do kraju.

Po wielomiesięcznych burzliwych debatach Francuskie Zgromadzenie Narodowe przegłosowało ostatecznie 23 kwietnia 331 głosami przeciwko 225 ustawę zezwalającą parom homoseksualnym na zawieranie małżeństw i adopcję.

„To wielki dzień w historii demokracji”, powiedziała cytowana przez dziennik minister sprawiedliwości Christiane Toubira. Francja jest dziewiątym krajem europejskim, który wprowadził instytucję „małżeństwa dla wszystkich”.

Głosowanie to jest symbolicznym wydarzeniem, jeśli chodzi o prawa homoseksualistów w Europie, ocenia gazeta.

Słowa José Manuela Barroso, który stwierdził, że „polityka oszczędności osiągnęła swoje granice”, przyjęto z niechęcią w rządzącej w Berlinie koalicji chrześcijańskich demokratów (CDU) i liberałów (FDP).

Szef klubu CDU w Bundestagu uznał słowa przewodniczącego Komisji Europejskiej za „niedorzeczne”, a minister spraw zagranicznych Guido Westerwelle (FDP) zauważył, że „rezygnacja z polityki konsolidacji budżetu oznaczałaby umocnienie się na wiele lat masowego bezrobocia w Europie”.

Według najnowszych statystyk UE, opublikowanych 22 kwietnia, deficyt strefy euro wynosi 3,7%. Wielu ekspertów niepokoi fakt, że w związku z takim marazmem gospodarczym „Europa może popuścić cugli”.

W sytuacji, gdy tempo wprowadzania polityki uzdrawiania budżetów poddawane jest krytyce „w najbardziej rygorystycznych świątyniach”, zwłaszcza przez przewodniczącego Komisji Europejskiej José Manuela Barroso, Libération zastanawia się, czy nie jest to zapowiedź „zmiany kursu na poziomie europejskim”.

Lewicowy dziennik przypomina, że rygorystyczną politykę finansową zakwestionowano ostatnio nawet w Holandii. W związku z groźbą recesji „dobry uczeń” zrezygnował z planu oszczędności w wysokości 4 mld euro.

W Europie „sześć krajów uzyskało już lub uzyska przedłużenie terminów” przywrócenia równowagi budżetowej. Ale, jak zauważa gazeta, „hamulcowego zmian polityki europejskiej nie należy szukać w Brukseli, tylko w Berlinie”.