In de hele bankensector op Cyprus is er een grote kans op witwaspraktijken. Er zijn fouten aangetroffen in bankdocumenten, identiteitscontroles ontbreken en de gegevens van klanten zijn onduidelijk. Dat staat in een uitgelekt EU-rapport dat het 2 miljard euro kostende reddingspakket, dat door de belastingbetalers wordt gefinancierd, in gevaar kan brengen.

Op verzoek van de ministers van Financiën van de eurolanden onderzochten Moneyval, de controle-instantie van de EU, en het Amerikaanse accountancybedrijf Deloitte de activiteiten van zes Cypriotische banken en hun grootste cliënten. In april noteerden zij hun bevindingen in een verslag.

In een uitgelekte versie van de samenvatting van het rapport, dat afgelopen weekend door de Cypriotische website Stockwatch is gepubliceerd, staat dat 58 procent van de cliënten van één bepaalde bank qua witwaspraktijken een “hoog risico” vormen en dat bijna een derde van alle gegevens van spaarders fouten bevatten.

Uit andere bevindingen kan worden opgemaakt dat de dossiers van 27 procent van de spaarders en 11 procent van de leners “onnauwkeurige informatie over de cliënt en de uiteindelijke belanghebbende” bevatten, dat de identiteit van cliënten in 75 procent van de gevallen onduidelijk was waar het de internationale activiteiten van de banken betrof, en dat slechts in 9 procent van alle gevallen deugdelijke identiteitscontroles op “complexe” structuren werden verricht.

EUObserver betwijfelt of de Cypriotische banken wel adequaat toezicht houden op hun eigen cliënten, omdat de banken

tussen 2008 en 2012 […] slechts vier interne onderzoeken naar mogelijke witwaspraktijken verrichtten. Zij melden van 2008 tot 2010 nul “verdachte transacties” aan de Cypriotische autoriteiten, een in 2011 en “enkele” in 2012. Maar Deloitte ontdekte alleen al in de afgelopen twaalf maanden 29 van zulke transacties.

Op de nieuwssite staat dat het rapport “Cypriotische diplomaten en politici, die in de afgelopen maanden de media vertelden dat het eiland de internationale normen naleeft”, van leugens beticht. Verder wordt op de site betoogd dat er wel eens een probleem zou kunnen ontstaan voor de Duitse bondskanselier Angela Merkel, die plechtig beloofde Cyprus te saneren toen Duitse parlementariërs het reddingspakket van de EU goedkeurden.

EUObserver citeert een niet bij name genoemde diplomaat die vooruitkijkt naar de verkiezingen in september: “Als de Duitsers dit rapport zouden zien, zouden ze misschien zeggen: ‘Aan zo’n land zou ik mijn geld niet geven.’”

“De Europese leiders willen het Verdrag van Lissabon uithollen”, schrijft Der Spiegel op zijn website. Volgens diplomatieke bronnen die het bald citeert, zouden de 27 regeringsleiders hebben besloten om het huidig aantal Europees Commissarissen te behouden. Volgens het Verdrag van Lissabon zou het aantal echter moeten worden verlaagd. Momenteel heeft elke EU-lidstaat het recht een Europees Commissaris aan te wijzen. De regeringsleiders willen dit recht in de wet vastleggen voor de aankomende Commissie die na de Europese verkiezingen van 2014 zal worden aangesteld. Het besluit zal op 22 mei worden aangekondigd na de Europese Raad, voorspelt Der Spiegel. Het moet unaniem worden aangenomen, maar geen enkel land heeft aangegeven tegen te zijn:

Als het aantal commissarissen wordt beperkt tot 19, zouden bepaalde EU-lidstaten gedurende een hele ambtsperiode afwezig zijn van de Europese Commissie.

“Elke commissaris kost ongeveer 1,5 à 2 miljoen euro per jaar”, merkt Der Spiegel op. Gezien de bezuinigingen die overal worden gehouden, “zal het moeilijk worden om dit besluit vanuit financieel oogpunt door de belastingbetalers te laten accepteren”.

Via zijn woordvoerder heeft de voorzitter van de Europese Commissie, José Manuel Barroso, laten weten de beschuldigingen van twee Europarlementariërs te verwerpen. Volgens hen had Barroso de voormalige eurocommissaris voor Gezondheid, John Dalli, gedwongen op te stappen zonder de resultaten af te wachten van het onderzoek dat het Europees bureau voor fraudebestrijding (OLAF) had ingesteld naar Dalli nadat hij in opspraak was geraakt vanwege een corruptiezaak.

De woordvoerder verklaarde dat Barroso het ontslag van Dalli had geëist omdat hij vond dat “zijn positie politiek onhoudbaar was geworden”.

Dalli werd ervan beschuldigd ervan op de hoogte te zijn geweest dat zijn zakenpartner Silvio Zammit aan een Zweedse tabakslobby geld had gevraagd in ruil voor een gunst van de voormalige eurocommissaris.

Times of Malta licht toe:

Naar aanleiding van het onderzoek van de OLAF wordt Zammit juridisch vervolgd voor fraude en machtsmisbruik.

Peking dreigt naar de Wereldhandelsorganisatie (WTO) te stappen nu de Europese Commissie heeft besloten de invoer van Chinese zonnepanelen en onderdelen voor telecommunicatie te belasten.

Duitsland, goed voor vijftig procent van de gehele export uit de EU naar China, is bezorgd om het geschil dat uit de hand dreigt te lopen en vraagt om een minnelijke schikking.

Le Figaro schrijft:

Het is tijd dat Europa niet meer overweldigd is door de onmetelijke grote van de Chinese markt en net als de Verenigde Staten minimale wederkerigheid eist. […] Door de onderlinge afhankelijkheid van de wereldeconomieën is een minnelijke schikking gewenst, zoals Berlijn te kennen heeft gegeven. Maar om dat te bereiken moet Europa zich verstaanbaar maken en iedere vorm van naïviteit overboord gooien. Als dit niet gebeurt zal het, door de snelle opkomst van China, binnenkort te laat zijn.

Frankrijk gaat twee Reapers kopen, Amerikaanse drones (onbemande verkenningsvliegtuigjes) die vóór het einde van het jaar zullen worden ingezet in de oorlog in Mali, bericht Libération. Het dagblad kopt “Drône de guerre”, een knipoog naar de uitdrukking ‘drôle de guerre’ die verwijst naar de schemeroorlog waarmee de Tweede Wereldoorlog begon.

Het dagblad schrijft dat Frankrijk van plan is de komende jaren twaalf drones te kopen en legt uit dat het land:

na de aankoop van de twee Reapers op de middellange termijn ook nog andere toestellen zal moeten aanschaffen. […] Frankrijk hoopt vooral, tegen het jaar 2035, de drone van de toekomst van de band te kunnen laten rollen, een soort bewapende 'Rafale' zonder piloot. “Met de Britten hebben wij ieder 20 miljoen euro geïnvesteerd om dat programma op gang te brengen”, benadrukt men op het ministerie van Defensie. Dit is ongetwijfeld een van de laatste kansen om straks niet definitief afhankelijk te zijn van de Amerikaanse bondgenoot.

“Libération” merkt op dat de Franse minister van Defensie, Jean-Yves Le Drian, bovendien “een eventuele Europese samenwerking” heeft geopperd en “de Britten en de Duitsers, die 'dezelfde behoeften hebben', bij het project wil betrekken”. Maar “op dit moment lijkt het proces te haperen”, na een aankondiging van zijn Duitse ambtgenoot.

De Duitse minister van Defensie, Thomas de Maizière, heeft namelijk net de aankoop geannuleerd van vier drones van het type Euro Hawk, gebouwd door het Europese defensiebedrijf EADS en het Amerikaanse concern Northrop Grumman. Dit besluit werd wereldkundig gemaakt vlak na onthullingen van de Frankfurter Allgemeine Zeitung dat “het ministerie van Defensie de aanschaf van de Euro Hawk, waarvan de kosten verscheidene miljarden euro's bedragen, had doorgezet terwijl al jaren bekend is dat [er] geen vergunning zal worden verstrekt voor het gebruik ervan in het Duitse en Europese luchtruim”. Er zouden namelijk geen waterdichte garanties zijn dat er geen botsingen zouden plaatsvinden in het luchtruim.

“De waarheid is gênant en betreft niet alleen de huidige minister van Defensie”, meent de FAZ, maar ook zijn voorgangers Guttenberg (CSU), Jung (CDU) en Struck (SPD). Zij hebben allemaal verzuimd zich de beslissende vraag te stellen: hoe kan een drone worden toegestaan gebruik te maken van het burgerluchtruim als hij niet beschikt over een betrouwbare voorziening tegen botsingen?

In Moldavië wordt van 18 tot en met 26 mei het Europa-feest gevierd. De festiviteiten vinden later plaats dan in de EU, waar “Europadag” zoals gebruikelijk op 9 mei gehouden is. De Moldavische regering had 9 mei gewijd aan de overwinning van 1945 in het nabijzijn van de Russische vice-premier Dmitri Rogozine. In het Jurnal de Chişinău schrijft Petru Bogatu dat Moldavië zich teveel laat leiden door Rusland en dat er “op het Plein van de Grote Nationale Vergadering sprake was van een zeer trieste vertoning”:

De overdaad waaraan de Russen zich hebben overgegeven tijdens het ‘Feest van de Overwinning’ laat zien dat we 22 jaar na onze onafhankelijkheid op een zeer laag niveau van politieke dwalingen zijn beland. In vergelijking met Europese normen, kan men wel stellen dat onze leiders er maar “met de pet naar gooien”.

Op 18 mei wordt het Europa-Feest ingehuldigd door Štefan Füle, Europees Commissaris Uitbreiding en Nabuurschap. Hij heeft de autoriteiten opgeroepen “alles te doen voor de democratisering en de republiek”. Het dagblad is echter van mening dat Rusland “Moldavië heeft heroverd, maar dan zonder tanks of kanonnen”. “De afgevaardigde van president Poetin heeft aangegeven welke richting we op moeten gaan, namelijk richting het Oosten en niet richting van het Westen”. De krant spreekt de hoop uit dat het nieuwe kabinet-Leancă, dat sinds 15 mei een feit is, erin zal slagen het land uit deze spreidstand te halen.

The Independent heeft vandaag een ingezonden brief van een groep toonaangevende Britse topmannen gepubliceerd. De zakenmannen beschuldigen eurosceptische politici ervan de politiek zwaarder te laten wegen dan de economie door te pleiten voor een ‘Brexit’.

De ondertekenaars, waaronder luchtvaart- en muziektycoon Richard Branson, roepen premier David Cameron op de banden met de Europese eenheidsmarkt "te versterken en te verdiepen”.

“De brief, die is ondertekend door vooraanstaande zakenlieden, zoals de huidige en toekomstige voorzitter van de Confederatie voor Britse Industrie (CBI) alsmede de topmannen van BT, Deloitte, Lloyds en Centrica, is de eerste gecoördineerde reactie uit de zakenwereld op de groeiende anti-Europese politieke retoriek”, schrijft het dagblad.

Op dit moment zijn alle ogen gericht op Malmö, waar het Eurovisie Songfestival plaatsvindt. Ze zouden ook gericht kunnen zijn op wat er gaande is in Londen, Parijs en Berlijn, waar momenteel heel wat Europese visies worden ontwikkeld die op een dag toch echt besproken moeten worden.

Op 14 mei diende de Britse Conservatieve partij een wetsvoorstel in waarmee uiterlijk op 31 december 2017 een referendum wordt beoogd over de vraag: “Denkt u dat het Verenigd Koninkrijk lid moet blijven van de Europese Unie?” De voorwaarden voor het debat werden in januari al gesteld door premier David Cameron, toen hij vroeg om ‘een nieuw akkoord’ tussen zijn land en een soepelere EU. Door dat te doen stelde hij zich onbedoeld bloot aan de druk van eurosceptici binnen zijn partij en de UKIP. Door het referendum op te nemen in de wet, zal het heel moeilijk worden een stap terug te doen. Maar hij herinnerde daarmee ook zijn partners aan hun verantwoordelijkheden.

Op het Europese vasteland, zette François Hollande eindelijk de grote lijnen van zijn visie op de Unie uiteen. Op 16 mei gaf hij de EU twee jaar om de politieke unie handen en voeten te geven. “Dit is een Europese noodzaak”, legde de Franse president uit. Dat na die twee jaar ook de ambtstermijn van David Cameron afloopt, is misschien niet toevallig.

De Franse president stelde daarnaast een economische regering voor de eurozone voor, met een voorzitter, en die iedere maand bijeenkomt, evenals “een nieuwe stap op weg naar integratie met het toekennen van een begrotingsbevoegdheid aan de eurozone en de mogelijkheid om geleidelijk aan obligaties uit te geven”.

Blijft de vraag wat Duitsland voorstelt. Dit betekent waarschijnlijk dat Europa tot 23 september zal moeten wachten om te weten wie de winnaar van de parlementsverkiezingen wordt. Angela Merkel lijkt stevig in het zadel van haar kanselierschap te zitten, maar over de rood-groene alliantie is het laatste woord nog niet gezegd.

Daarom lichtte misschien ook de sociaaldemocratische lijsttrekker Peer Steinbrück, op 14 mei zijn visie op Europa toe. Op het programma staan een versterking van de rol van het Europees Parlement, die deel zou moeten nemen aan de Europese Raden, en de transformatie van de Commissie in een eventueel gekozen regering die verantwoording aflegt aan het Parlement.

En Angela Merkel? Een jaar geleden uitte de kanselier de wens dat de Commissie de rol van regering op zich zou nemen, en de Raad van staatshoofden en regeringsleiders die van een Tweede Kamer binnen een Parlement met uitgebreide bevoegdheden. Onlangs nog herhaalde haar minister van Financiën Wolfgang Schäuble dat de bankenunie, die beschouwd wordt als een wezenlijke stap voor stabilisatie van de eurozone, niet in het leven kan worden geroepen zonder nieuw Europees verdrag. Het is dus wachten op wat zij nu voor gaat stellen.

De toespraak van François Hollande werd in Berlijn aandachtig gevolgd omdat er een gebaar werd verwacht van Frankrijk, waarover in het afgelopen jaar vaak werd gezegd dat het zich in stilte hulde. Maar er valt geen enkel Frans-Duits initiatief te verwachten voor het einde van het jaar. Pas tegen die tijd weten we of Hollande en Merkel weer voor een aantal jaar tot samenwerking veroordeeld zijn, of dat er een sociaaldemocratische Frans-Duitse as mogelijk is.

Het moeilijkst wordt het daarna, wanneer deze eventuele visie met die van de Britten moet worden geconfronteerd. Het zal ook moeilijk worden wanneer die visie geconfronteerd wordt met de realiteit van de Europese opinie. Vanuit dat standpunt gezien is een ander Frans-Duits initiatief nodig om een concrete visie op de toekomst van Europa moet stimuleren: de visie die er tussen nu en de volgende Europese top gepresenteerd moet worden om de jeugdwerkloosheid te kunnen bestrijden. Daar zullen we het vast nog over hebben.

De importheffing op Chinese zonnepanelen die de EU overweegt in te voeren zou wel eens haar doel voorbij kunnen schieten. Volgens NRC Handelsblad ”wordt in Europa op dit moment verrassend goed verdiend aan Chinese zonnepanelen”. In Nederland maakt de sector zelfs “een spectaculaire groei door”, ondanks de economische crisis. De krant schrijft:

Aannemers en elektrotechnische installatiebedrijven die zuchten onder de crisis in de bouw, hebben zich massaal op de installatie van zonnepanelen gestort. Dankzij de Chinese panelen kunnen ze het hoofd voor dit moment boven water houden. [...] Zij zitten absoluut niet te wachten op een Europese heffing die de Chinese panelen duurder maakt.[...] L’AFASE[de belangenbehartiger van producenten van zonne-energie] vreest dat de geplande heffingen banen gaan kosten in Europa [...] AFASE noemt een getal van 242.000 banen in heel Europa. Dat getal wordt heftig bestreden door voorstanders van heffingen, zoals de Duitse producent van zonnepanelen SolarWorld..

NRC Handelsblad merkt op dat de antidumpingcommissie van de Europese Unie eind mei besluit of de heffingen worden ingevoerd. In dat geval zal de maatregel eerst (vanaf juni) tijdelijk zijn en pas in december definitief worden. Ook dreigt er een naheffing met terugwerkende kracht tot 6 maart.

Nu uit de laatste statistieken is gebleken dat de EU 26 miljoen werklozen telt, heeft het Italiaanse tijdschrift Internazionale besloten zijn duizendste nummer te wijden aan artikelen uit de Europese pers die gaan over “de generatie zonder werk”.

“In een groot aantal landen bestaan goede ideeën om het probleem op te lossen, maar vaak ontbreekt het aan politieke wilskracht en geld”, schrijft Internazionale.

In het Spaanse dagblad El Pais waarschuwt columnist José Ignacio Torreblanca voor de mogelijke impact van de maatschappelijke frustratie van werklozen en voor lage opkomst bij de Europese verkiezingen volgend jaar.

Als alle werklozen samen zouden stemmen, dan zou hun gekozen partij 44 tot 45 zetels in het Europees Parlement kunnen bemachtigen. Een politieke kracht van grote zichtbaarheid.

Vooraanstaande leden van de Britse Conservatieve Partij houden er rekening mee dat Nick Clegg, partijleider van de Liberaal-Democraten die met de Conservatieven deel uitmaakt van coalitieregering, zijn partijleden er niet van kan weerhouden de regering te verlaten voor het einde van het mandaat in 2015.

Een van de mogelijke scenario’s zou zijn dat de Conservatieve premier Cameron een minderheidsregering gaat leiden met steun van de Liberaal-Democraten, legt The Times uit.

Dit nieuws komt naar buiten nadat de coalitie een zware week achter de rug heeft die in het teken stond van felle discussies over het Britse EU-lidmaatschap. De Liberaal-Democraten, bijna allemaal pro-Europees, verzetten zich tegen de eurosceptische vleugel van de Conservatieven, die voorstander zijn van een Brexit.

Tijdens het Europese Forum gisteren in Berlijn zijn bondskanselier Merkel en Peer Steinbrück, de sociaal-democratische kandidaat voor het bondskanselierschap, in botsing gekomen over eventuele sancties tegen Hongarije. Het land wordt ervan beschuldigd de principes van het communautaire recht te schenden.

Steinbrück, schrijft Népszava, heeft uitsluiting van Hongarije binnen de EU ter sprake gebracht. Verder wil hij dat Merkel persoonlijk en ook vanuit de Europese Volkspartij, waar zij beiden deel van uitmaken, meer druk uitoefent op de Hongaarse premier, Viktor Orbán.

De bondskanselier verklaarde echter achter de Europese Commissie te staan, die vindt dat de controversiële Hongaarse wetten veranderd moeten worden. Merkel heeft duidelijk gemaakt voorkeur te geven aan overtuigingskracht boven dreigementen, zij eist “aanpassingen van grondwetten of amendementen als deze niet conform de Europese verdragen zijn”.

Met een gemiddelde krimp in de eurozone van 0,2 procent in het eerste kwartaal van dit jaar (tegen 0,1 procent in de EU als geheel) en sombere perspectieven voor de rest van het jaar (0,7 procent krimp over heel 2013), aldus de voorspellingen van Eurostat, is de zo gevreesde double dip werkelijkheid geworden. Een resultaat dat de pers voor een groot deel toeschrijft aan het bezuinigingsbeleid.

“Eurozone vestigt somber record van langstdurende recessie”, kopt Financial Times vandaag op zijn voorpagina. Het financieel-economische dagblad merkt op dat “dit jongste negatieve record zich heeft voorgedaan nadat de werkloosheid in Europa op 12,1 procent was uitgekomen, het hoogste niveau”. De krant verwacht dat deze cijfers “tot extra druk op de Europese Centrale Bank zullen leiden om verdere actie te ondernemen. De Bank had eerder deze maand de rente al verlaagd. Vermoedelijk zal zij nu haar economische voorspellingen, die uitgingen van een herstel later dit jaar, neerwaarts moeten bijstellen”.

Volgens het FT voeren de nieuwe cijfers, die laten zien dat Frankrijk is teruggevallen in een recessie, de druk op president François Hollande op om structurele economische hervormingen door te voeren. De krant licht toe:

In Parijs, hoopt Les Echos dat de nu ‘officiële’ recessie “Frankrijk zal dwingen het land te hervormen”. Op dezelfde wijze als de “FT” roept de econoom Jacques Attali, voormalig adviseur van oud-president François Mitterand, François Hollande op “een schokgolf van hervormingen” te bewerkstelligen:

Volgens România liberă maakt de recessie in de eurozone duidelijk dat 2013 een jaar zal zijn “dat naar de rode cijfers neigt”. Het dagblad uit Boekarest merkt op dat de slechte prestaties van de Europese economie zelfs voor bezorgdheid zorgen aan de overzijde van de Atlantische Oceaan:

“De eurozone zit vast in de recessie”, kopt op zijn beurt El Correo, “de langste in zijn korte geschiedenis”:

Nederland, dat “nog steeds in de ergste economische periode – de oorlog niet meegerekend – zit”, ontspringt de dans niet. Maar volgens NRC Handelsblad voorkomt de consument daar “een forse krimp van de economie”. Het dagblad baseert zich op de gisteren gepubliceerde eerste kwartaalcijfers van het CBS over de Nederlandse conjunctuur. Hieruit blijkt dat de economie met 0,1 procent is gekrompen ten opzichte van het eerste kwartaal van 2012. Sinds het derde kwartaal van vorig jaar bevindt Nederland zich in een recessie, maar toch zijn er ook een aantal “lichtpuntjes”, schrijft de krant:

De problemen van de eurozone hebben ook gevolgen voor de landen die er geen deel van uitmaken. In Tsjechië is de kroon ten prooi gevallen aan een terugslag: hij heeft sinds september vorig jaar 6 procent van zijn waarde verloren ten opzichte van de euro, aldus Hospodářské noviny in Praag. Het financieel-economische dagblad licht toe:

“Europa stikt”, kopt Gazeta Wyborcza. Het Poolse dagblad schuift de schuld ronduit in de schoenen van het bezuinigingsbeleid: “Het aanhalen van de broekriem drijft ons in de richting van een recessie”, waarschuwt het dagblad, nadat het Poolse Bureau voor de statistiek had bekendgemaakt dat de Poolse economie in het eerste kwartaal van 2013 op jaarbasis met slechts 0,4 procent is gegroeid – het slechtste resultaat van de afgelopen vier jaar, na zes achtereenvolgende kwartalen van recessie in de eurozone.

De GW citeert chef-econoom Mark Cliffe van ING, die gelooft dat “als de huidige strategie van het aanhalen van de broekriem wordt voortgezet, we meer landen failliet zullen zien gaan”. Het dagblad merkt op dat de economische situatie bijzonder slecht is in de landen die de strengste bezuinigingsmaatregelen hebben doorgevoerd, zoals Spanje, Italië, Portugal, Cyprus en Griekenland.

“Op basis van ethische afkomst vormt de situatie van de Roma het ergste geval van discriminatie en uitsluiting” in Europa, zegt George Soros in een interview met het Roemeense weekblad Dilema Veche. De Amerikaanse miljardair, die meerdere hulporganisaties voor Romagroeperingen in Roemenië heeft opgericht, zegt dat de mensenrechten van deze groep worden geschonden. Hij voegt daaraan toe:

Bovendien wordt de Roma-bevolking het hardst getroffen door de economische crisis en de armoede die daarmee gepaard gaat. Tel daarbij een groeiende vijandigheid op richting deze groep afkomstig van de meerderheid van de bevolking die ook geconfronteerd wordt met de economische problemen. Maar wat nog erger is, is dat populistische politici van deze situatie profiteren.

Soros meent dat de situatie van de Roma een gevolg is van de oplossingen die aangedragen zijn door de EU om de crisis te lijf te gaan:

Door de crisis is de EU in totaal iets anders getransformeerd dan zij had moeten zijn: een vrijwillige vereniging van gelijkwaardige staten. De EU is tegenwoordig een geforceerde relatie van crediteuren en debiteuren, waarbij de geldschieter de voorwaarden bepaalt. […] Wij moeten teruggaan naar wat de EU in het begin was: een vereniging waar de euro slechts een instrument was om iets te bereiken.

Tijdens de donorconferentie voor Mali op 15 mei in Brussel is meer dan drie miljard euro verzameld voor hulp die in 2013 en 2014 aan het noodlijdende land gegeven zal worden, schrijft Frankfurter Allgemeine Zeitung. Daarmee werd “het oorspronkelijk streefbedrag van twee miljard ruimschoots overschreden”, voegt de krant toe. De belangrijkste geldschieters zijn Duitsland, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, Denemarken, de Verenigde Staten, de Wereldbank en de Islamitische Ontwikkelingsbank.

Het geld is bedoeld om de economische en sociale gevolgen van de huidige oorlog tegen de moslimextremisten in het noorden van Mali te verlichten en zal vooral worden gebruikt voor het herstel van de landbouw en wederopbouw van de infrastructuur. Volgens Süddeutsche Zeitung heeft Mali momenteel vooral behoefte aan een democratisch gekozen regering. In juli zullen er parlementsverkiezingen plaatsvinden.

Verder schrijft de krant:

[In Brussel] hebben weinig mensen de illusie dat de Malinese staat zich op eigen kracht weer kan herstellen. Het versplinterde, ongekwalificeerde leger zal de komende jaren niet in staat zijn de taken van de blauwhelmen en de speciale troepen van het Franse leger over te nemen.

“Het Verenigd Koninkrijk biedt de beste wetgeving voor lesbiennes, homo’s, biseksuelen, transseksuelen en interseksuelen in de EU terwijl Bulgarije seksuele minderheden de minste bescherming biedt", verklaart EUobserver. De Britse nieuwssite baseert zich op een nieuw onderzoek over seksuele minderheden in Europa.

Het rapport Rainbow Europe dat gisteren is gepubliceerd, kent het Verenigd Koninkrijk een score toe van 77 procent voor de beste wettelijke bescherming van deze groep mensen, inclusief wetgeving betreffende “non-discriminatie, geslachtserkenning en haatzaaiende uitspraken.”

België staat op de tweede plaats met 67 procent, gevolgd door Zweden, Spanje en Portugal met ieder 65 procent en Frankrijk met 64 procent. Bulgarije scoorde slechts 18 procent omdat het land “geen wetgeving kent tegen haatzaaien en geweld tegen seksuele minderheden en geslachtsverandering, en er maar vier van de dertien wetten over gelijke behandeling en antidiscriminatie van kracht zijn.” De site vermeldt verder over de resultaten:

Er is geen absolute geografische verdeling, maar als vuistregel kunnen we stellen dat hoe verder je naar het oosten gaat in Europa, hoe moeizamer het wettelijke kader voor seksuele minderheden wordt. […] Als je Europa in een groter perspectief plaatst, laat het scorebord zien dat Rusland (met 7 procent) geen land is voor seksuele minderheden. Het land scoort nul op het gebied van antidiscriminatie, vrijheid van vereniging, wetgeving tegen haatzaaien en asielwetten.

Het Europees Parlement wil dat als de bankenunie wordt ingevoerd, spaartegoeden van boven de honderdduizend euro (voornamelijk in handen van bedrijven) een grotere bescherming genieten.

Jornal de Negócios schrijft dat het idee achter het plan is dat bij de redding van een bank eerst een beroep wordt gedaan op de obligatiehouders om een bijdrage te leveren en dat rekeninghouders “pas in laatste instantie worden gedwongen” mee te betalen.

Het Europees Parlement zal onderhandelingen hierover met de Europese Raad, waar nu alleen overstemming is over garanties voor spaartegoeden tot 100.000 euro, starten.

De kop op de voorpagina van Die Tageszeitung is een woordspeling: 'mit links' betekent zowel 'met links' als 'met beide vingers in je neus'. Op 15 mei hebben verschillende sociaal-democraten, vertegenwoordigers van linkse partijen, Groenen, vakbonden, intellectuelen en wetenschappers uit Oostenrijk, Duitsland, Italië en Frankrijk een petitie, met de naam Europa kan anders, ondertekend.

Die Tageszeitung schrijft:

Het is het eerste supranationale protest afkomstig van meerdere Europese linkse partijen dat gericht is tegen het Europese beleid, en dan voornamelijk tegen dat van bondskanselier Merkel.

De ondertekenaars richten zich vooral op het "Concurrentieverdrag" van de Europese Raad dat in juni moet worden ingevoerd en landen in de eurozone verplicht structurele hervormingen door te voeren, legt de krant uit. TAZ schrijft dat de ondertekenaars het pact zien als:

Niets anders dan ‘social dumping’, een terugdringing van de verzorgingsstaat en meer privatiseringen.

Duitse ambtenaren hebben het Europese bezuinigingsbeleid en de belastingverhogingen –de twee favoriete economische instrumenten van de trojka – bekritiseerd en de Europese Commissie ervan beschuldigd onbekwaam en rigide te zijn, schrijft Público.

“Berlijn meent dat belastingverhogingen een vergissing zijn omdat ze een straf vormen voor bevolkingen in moeilijkheden en de economische groei belemmeren”, schrijft de Portugese krant, zonder zijn bronnen te openbaren.

“De irritatie van Berlijn” is vooral gericht op de Europese Commissie en voorzitter José Manuel Barroso. Paradoxaal, vindt de krant, want “de meeste bezuinigingsmaatregelen die noodlijdende landen moeten doorvoeren is vastgelegd in de reddingsplannen die impliciet in Brussel zijn gepresenteerd op verzoek van Duitsland”.

“Culturele uitzondering: Frankrijk wint 13 EU-landen voor zijn zaak”, kopt La Tribune. Het dagblad meldt dat de Franse minister van Cultuur, Aurélie Filippetti, haar collega´s uit Duitsland, Oostenrijk, België, Bulgarije, Cyprus, Spanje, Hongarije, Italië, Polen, Portugal, Roemenië, Slowakije en Slovenië ervan heeft weten te overtuigen een brief aan de Europese Commissie en Ierland, momenteel EU-voorzitter, te ondertekenen. In de brief vragen de 14 ministers om de filmindustrie en de audiovisuele sector uit te sluiten van de ontwerp-vrijhandelsovereenkomst met de Verenigde Staten.

Het financieel-economische dagblad schrijft:

De minister wijst erop dat “veertien Europese landen, die een ruime meerderheid van de EU-bevolking vertegenwoordigen” via deze brief pleiten voor handhaving van de ´culturele uitzondering´. Hierbij valt op dat met name het Verenigd Koninkrijk en Nederland ontbreken.

De uitzondering houdt in dat audiovisuele diensten [...] worden uitgesloten van alle afspraken op het gebied van handelsliberalisering om zodoende het hoofd te kunnen bieden aan de ‘overmacht van de Amerikaanse audiovisuele industrie’.

La Tribune meldt verder dat er op 17 mei weer een vergadering van de EU-ministers van Cultuur plaatsvindt. Dan staat de ontwerp-vrijhandelsovereenkomst met de Verenigde Staten op de agenda.

“Europa loopt vast in strijd tegen belastingfraude”, kopt Le Soir op 15 mei. De ministers van Financiën zijn er gisteren in Brussel niet in geslaagd het instrumentarium voor de bestrijding van belastingfraude uit te breiden. Dit tot grote spijt van de Europese autoriteiten, met de Europese Commissie voorop, meldt de krant.

De bijeenkomst was onder meer bedoeld om de overeenkomst over belastingwetten voor spaargeld dat niet uit salaris afkomstig is – zoals levensverzekeringen- uit te breiden. Belangrijkste punt op de agenda was echter de automatische uitwisseling van informatie over bankrekeningen, een kwestie die volgende week ook door de Europese Raad zal worden besproken. Ecofin stuitte gisteren tijdens hun vergadering op weerstand van Oostenrijk en Luxemburg die de opheffing van het bankgeheim willen uitstellen. De Belgische krant licht toe:

Deze twee landen hebben tijdens de persconferentie uitgelegd dat zij de automatische uitwisseling van gegevens niet kunnen aanvaarden als andere landen buiten de Europese Unie dat spel niet meespelen. Daarmee werd, natuurlijk, op Zwitserland gedoeld.

Oostenrijk en Luxemburg hebben de Europese Commissie wel toestemming gegeven onderhandelingen over het bankgeheim te starten met Zwitserland, Monaco, San Marino en Liechtenstein. In het verleden weigerden de twee landen altijd deze volmacht te geven.

In Duitsland meent Stern dat de EU wel “een stap in de goede richting heeft gezet in de strijd tegen zwart geld en belastingontduiking”. Volgens het tijdschrift “hadden de EU-ministers tot op heden te maken met een ingewikkelde situatie”:

Aan de ene kant hekelden zij al jaren de internationale belastingparadijzen en dreigden zij deze hard aan te pakken. Tegelijkertijd gedroegen binnen de eigen gelederen Oostenrijk en Luxemburg zich niet veel beter dan de landen die onder vuur lagen: zij hebben al die tijd categorisch geweigerd informatie te delen over het vermogen van personen die van belastingontduiking werden verdacht. Nu lijkt een uitweg mogelijk te zijn geworden.

Vandaag hebben onderzoekers van de Europese Commissie in Londen invallen gedaan bij de kantoren van de olieconcerns BP en Shell, na aantijgingen dat de maatschappijen de prijs van ruwe olie zouden hebben gemanipuleerd.

Dit is het jongste onderzoek naar prijsafspraken in het Verenigd Koninkrijk, schrijft The Independent. Eerder vonden er al onderzoeken plaats naar de manipulatie van de interbancaire Libor-rente en de gasprijzen.

Het dagblad voegt toe:

Het optreden van de Europese Commissie is het voorlopige hoogtepunt van een campagne die de afgelopen maanden in gang is gezet, nadat uit een rapport voor de G20 vorig jaar zomer was gebleken dat de markt gevoelig is voor 'manipulatie en ontwrichtingen'.

“De eurocrisis is voorbij, nu die van de banken nog”; kopt *NRC Handelsblad op zijn voorpagina. Afgelopen zaterdag kondigde de voorzitter van de Europese Centrale Bank (ECB), Mario Draghi, aan dat “de ECB manieren onderzoekt om hypotheken van Europese banken te kopen”. Deze aankondiging bevestigt volgens de krant dat er in Brussel en Frankfurt steeds meer vanuit wordt gegaan dat “de ergste fase van de eurocrisis voorbij is”.

“Nu”, vertelt een ambtenaar uit Brussel in de krant, “komt het achterliggende probleem bloot te liggen: veel banken zijn niet goed schoongeveegd”. Hoewel de eurocrisis in 2007 ontstond door de bankencrisis – nationale overheden stoken zichzelf in de schulden om de banken in hun land overeind te houden – zijn er nog te veel banken “met rommel”. Deze zombiebanken, die “niet dood en niet levend” zijn, zorgen ervoor dat de Europese economie als “een vis op het drogen is”, want banken lenen bijna geen geld meer uit en burgers houden hun hand op de knip, voegt NRC toe.

In tegenstelling tot de VS of Zwitserland, waar de getroffen maatregelen om de bankencrisis te verhelpen wél efficiënt hebben uitgepakt, hebben de landen in de eurozone te maken met nationale toezichthouders op banken die “zich tegen politici aan schurken”. De krant legt uit:

Hun missie is niet de Europese economie gezond te maken door desnoods eigen banken op te doeken. Nee, hun missie is om die ‘nationale kampioenen’ overeind te houden. In een landschap vol pan-Europese banken trekken toezichthouders zich achter nationale schotten terug. Ze geven elkaar nauwelijks of valse informatie.

Een bankenunie zou dit probleem kunnen oplossen, maar dat vereist een aanpassing van de Europese verdragen, vult het dagblad aan dat zich baseert op de uitspraak die de Duitse minister Schaüble van Financiën gisteren deed in een opiniestuk in Financial Times. Schaüble verklaarde daarin ook dat de ECB de hypotheken niet zelf kan opkopen, want dat zou “monetaire financiering” zijn.

“De nieuwe zieke man van Europa: de Europese Unie”. Zo luidt de titel van het onderzoek van het Pew Research Center, een Amerikaans instituut dat ieder jaar een vergelijkend onderzoek uitvoert naar de publieke opinie in zo´n veertig landen. Het onderzoek over Europa is in maart van dit jaar gehouden onder ruim 7.600 personen in acht EU-landen (Frankrijk, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Polen, Tsjechië, Spanje, Italië en Griekenland).

De uitkomst ervan weerspiegelt volgens Libération een "vervlogen liefdesgeschiedenis" tussen Europa en zijn burgers: “Vergeleken met 2012 is de steun voor de EU in 2013 gekelderd van gemiddeld 60 naar 45 procent." Deze scherpe daling leidt tot de conclusie dat "de populariteit van de Europese Unie in de meeste Europese landen op zijn laagste niveau is [...]”.

In het hoofdredactioneel commentaar tempert het Franse dagblad deze conclusie enigszins door te stellen dat er “ondanks deze sombere resultaten […] nog genoeg redenen zijn om in de stevigheid van het Europese bouwwerk te blijven geloven”.

Paradoxaal genoeg blijken de Europeanen erg gehecht te zijn aan de euro. [...] Ongeveer 63 procent van de Franse respondenten is vóór het aanhouden van de Europese munt, die ook massale steun krijgt van 69 procent van de Grieken, 67 procent van de Spanjaarden, 64 procent van de Italianen en 66 procent van de Duitsers.

“Duitsers onderscheiden zich door hun rotsvaste vertrouwen in Europa”, aldus Libération, aangezien 60 procent van de Duitse bevolking zich voorstander van de EU noemt.

Dit steekt scherp af tegen de bitterheid van de Fransen: nu slechts 41 procent van de Franse bevolking voorstander is van de EU, is dit “de eerste keer [dat] de stellingname van de Fransen overeenkomsten vertoont met die van de Grieken”, verklaart Bruce Stokes, een van de opstellers van het onderzoek.

In Duitsland constateert Die Welt dat het onderzoek vooral aantoont dat “de kloof tussen Frankrijk en Duitsland dieper wordt als het gaat om de publieke opinie over de EU”. De krant voegt daar nog aan toe:

De Fransen hebben minder vertrouwen in de instellingen van de Europese Unie dan de Italianen en de Spanjaarden. [...] Zowel in Frankrijk als in de Zuid-Europese crisislanden daalde het vertrouwen in de eigen regering. Daar staat tegenover dat bondskanselier Angela Merkel wél een positief imago heeft. In tegenstelling tot de scherpe kritiek die veel EU-lidstaten op haar bezuinigingsplannen uiten, vindt 74 procent van de ondervraagde Duitsers dat Merkel de crisis goed aanpakt.

De Britse premier David Cameron komt vandaag met een wetsvoorstel waarin de regering belooft tussen nu en 2017 een referendum te houden over het EU-lidmaatschap van het Verenigd Koninkrijk. De Daily Telegraph noemt het een “hoogst ongebruikelijke” stap.

De premier was afgelopen week onder grote druk komen te staan toen zijn partijgenoten eisten dat hij zijn belofte uit januari van dit jaar om een referendum te organiseren, in een wet zou vastleggen. De conservatieve parlementsleden wilden dit toen bleek dat de toezegging van Cameron niet in de toespraak van de koningin op 8 mei voorkwam.

Het plan voor een wetsvoorstel werd maandag 13 mei laat na afloop van een ontmoeting met Barack Obama bekendgemaakt. De Amerikaanse president sprak tijdens de bijeenkomst zijn steun uit aan de Britse premier die opnieuw wil onderhandelen over de voorwaarden van het Brites EU-lidmaatschap.

Cameron hoopt met zijn besluit de aangekondigde stemming in het parlement te voorkomen waar de conservatieve parlementariërs om hadden gevraagd.

“63,17 miljard wordt dit jaar in het zwart betaald”, zo bericht De Morgen. Het Brusselse dagblad meldt dat uit onderzoek van de Johannes Kepler Universiteit in het Oostenrijkse Linz is gebleken dat de schaduweconomie in België goed is voor 16,4 procent van de totale economie in het land. In totaal zijn 31 landen onderzocht. Het Belgische percentage is het laagste in de afgelopen tien jaar, maar desondanks het hoogste van alle West-Europese landen. In Duitsland ligt hetzelfde percentage bijvoorbeeld op 13 procent, in Frankrijk op 9,9 procent en in Nederland op 9,1 procent.

Uit het artikel in De Morgen blijkt dat de zwarte economie in Europa gemiddeld 18,5 procent van het bruto nationaal product bedraagt, een daling van 22,3 procent ten opzichte van 2003. Het zijn vooral de Oost-Europese landen waar de zwarte economie het weligst tiert.

De slechtste prestaties worden opgetekend in Oost-Europa. Ondanks een sterke groei van de economie blijft het zwarte circuit er groot, met uitschieters tot boven 30 procent, zoals in Bulgarije. Al is er toch enige verbetering zichtbaar. In Zuid-Europa is dat niet langer het geval. Daar lijkt het terugdringen van de informele economie tot stilstand te zijn gekomen. Landen zoals Portugal, Spanje en Italië hebben een zwarte economie die rond 20 procent van de officiële bedraagt. In Griekenland loopt dat op tot 25,4 procent. Voor de hele Europese Unie wordt de schaduweconomie geschat op 2,1 biljoen euro.

Een van de oplossingen voor dit probleem is om “het gebruik van contant geld te ontmoedigen”, aldus De Morgen:

Bij de verkoop van vastgoed worden binnenkort betalingen met cash geld verboden, zelfs voor een voorschot. Het lijkt me logisch dat uit te breiden tot sectoren zoals de kunsthandel, aan- en verkoop van tweedehandswagens en juweliers.

De minister van Onderwijs Michael Gove en ministerie van Defensie Philip Hammond hebben publiekelijk bekend gemaakt dat zij voor een vertrek uit de EU zouden stemmen als er nu een referendum zou worden gehouden. De uitspraken vormen een grote tegenslag voor premier David Cameron en zijn niet in overeenstemming met zijn plannen voor de EU.

Vorige week zei Nigel Lawson, coryfee van de Conservatieven en voormalig minister van Financiën, ook al dat hij voorstander van een vertrek uit de EU was.

The Guardian bericht dat “tientallen conservatieve parlementsleden” komende week deel willen nemen aan een stemming over de toespraak van de Britse koning op 8 mei waarin de geplande wetshervormingen van de regering werden toegelicht. Zij willen daarmee hun ontevredenheid uitspreken over het feit dat er in de rede geen aandacht is besteed aan een referendum over het EU-lidmaatschap van het Verenigd Koninkrijk.

Is er nog reden tot vreugde op deze dag van Europa en verjaardag van de Schumanverklaring (die heeft geleid tot de oprichting van de Unie)? Niet echt, zal u zeggen.

Europa staat er beroerd voor: het is getroffen door de zwaarste naoorlogse economische en institutionele crisis, verdeeld tussen een deugdzaam Noorden dat doodmoe is van de solidariteit en een achterblijvend Zuiden, het integratieproces is vastgelopen door de lidstaten die angstvallig aan hun soevereiniteit vasthouden, sommigen zijn voorstander van isolationisme en anderen van de confrontatie, Europa heeft te maken met de afkeer van zijn burgers en ga zo door. Kortom, zo menen de meest felle tegenstanders, het is slechts een kwestie van tijd voordat Europa ineenstort.

Toch zijn er ook redenen om te geloven dat Europa het dieptepunt al heeft bereikt en dat het aan het omhoog klimmen is. De tekenen daarvan zijn nog zwak en je hebt een vergrootglas en een zekere dosis van optimisme om ze te kunnen waarnemen. Maar ze zijn er zeker.

De bankenunie, essentieel om een volgende schuldencrisis te voorkomen, lijkt er nu te komen. Op 7 mei heeft Duitsland dit tot een “prioriteitsproject” bestempeld en gezegd dat de unie “snel” moet worden opgericht.

Met de euro, waar we zes maanden geleden nog maar weinig voor gaven, gaat het beter en het lijkt nu duidelijk dat niemand in Europa, met Duitsland voorop, nog wil dat de munt gaat verdwijnen. De eurozonelanden lijken ook te hebben begrepen dat het niet mogelijk is een munteenheid te delen zonder het economisch beleid onderling op elkaar af te stemmen.

Wat betreft het herstel van de economie lijkt het dat Berlijn, in navolging van Brussel, zijn houding ten opzichte van het bezuinigingsbeleid wat te willen versoepelen. De Duitse regering realiseert zich nu dat in het eigen belang is om Europese partners te hebben die weliswaar toegewijd, maar niet doodgebloed zijn. Zonder twijfel heeft de druk van Parijs, Madrid en de nieuwe Italiaanse regering hierbij een grote rol gespeeld.

Kortom, we zitten nog steeds in de tunnel, maar we zien het licht. En nee, het is niet het schijnsel van de koplamp van een aanstormde trein.

"De Europese Unie heeft de alarmbel geluid over het groeiende aantal jongeren dat naar Syrië trekt om te vechten”, aldus El Mundo. Het dagblad verwijst naar uitspraken van vertegenwoordigers van het Europese Bureau voor de Strijd tegen het terrorisme, een orgaan van de Raad van Europa.

Bij gebrek aan statistieken voor de hele Unie kunnen alleen cijfers van het Internationale Onderzoekscentrum naar Radicalisering (ICSR) van het Londense King's College worden gebruikt. Daaruit blijkt dat tussen de 7 en 11 procent van de buitenlandse strijders die meevechten met de Syrische rebellengroepen tegen het regime van Bashar el-Assad afkomstig is uit de Europese Unie:

Dit cijfer komt neer op bijna vijfhonderd jongeren die zijn gerekruteerd door jihadistische cellen in verscheidene Europese landen, vooral in Frankrijk, België, Nederland en Engeland.

“De rekrutering is de afgelopen maanden toegenomen” en het dreigingsniveau in Nederland is verhoogd wegens een mogelijke terreuraanslag, vervolgt El Mundo. De krant zegt dat het fenomeen vandaag zal worden besproken tijdens een bijeenkomst van de ministers van Binnenlandse Zaken van de Europese Unie, waarop maatregelen moeten worden afgesproken om de lidstaten te helpen in de strijd tegen deze dreiging.

De Europarlementariërs José Bové en Bart Staes hebben gisteren tijdens een persconferentie in Valletta (Malta) het rapport gepresenteerd van de commissie van toezicht over het onderzoek van het Europees Bureau voor Fraudebestrijding OLAF naar de voormalige Eurocommissaris voor Gezondheid, John Dalli.

Het was op basis van dit OLAF-onderzoek dat Commissievoorzitter José Manuel Barroso Dalli in oktober vorig jaar had gedwongen zijn ontslag te nemen.

Het rapport, gisteren gepubliceerd door nieuwswebsite Malta Today, stelt vragen bij sommige methoden die OLAF tijdens het onderzoek heeft gehanteerd.

De Europese Commissie is van plan de “ontoereikende transparantie” van de banktarieven aan te pakken.

Met het oog hierop, zo verklaart Der Standard, wil zij een gemeenschappelijk kader introduceren voor informatie over deze tarieven, dat van toepassing zal zijn in alle landen van Europese Unie. Als dit er eenmaal is, zullen de klanten weten wat ze voor hun betaalrekening betalen.

Dit project, dat tegelijkertijd beoogt de toegang tot een simpele bankrekening te vergemakkelijken en de procedure voor het overstappen van de ene bank op de andere te vereenvoudigen, moet vandaag worden gepresenteerd door de Europese commissaris voor de Interne Markt, Michel Barnier, en de Europese commissaris voor de Gezondheid en het Consumentenbeleid, Tonio Borg.