Dossiers
De ongewisse toekomst van de euro
"Beslissende weken"
-
Schuldencrisis: Eurozone is in negatieve spiraal beland
16 januari 201222263 Financial Times Londen -
Schuldencrisis: Voor Standard & Poor’s heeft de keizer geen kleren aan
16 januari 20126515PresseuropCorriere della Sera, Hospodárske Noviny, Die Presse & 3 andere kranten -
Eurozone: Frankrijk naar de tweede divisie
16 januari 20125211 Le Monde Parijs -
Crisis eurozone: Paniekzaaien, een fantastisch bedrijfsmodel
30 november 201167114 Berliner Zeitung Berlijn -
Persoverzicht: De euro, erop of eronder
28 november 201113015PresseuropDie Welt, El Economista, La Tribune & 3 andere kranten -
Debat: Een zakenkabinet is zo slecht nog niet
17 november 201119211 The Guardian Londen -
Debat: Populisten staan te popelen om technocraten te zien falen
15 november 201142510 Financial Times Londen -
Debat: Een Europa van drie snelheden
14 november 20111959 România liberǎ Boekarest -
Crisis eurozone: Europa versus het volk?
11 november 201143123 The Economist Londen -
Schuldencrisis: Paniek zorgt voor massale verkoop van staatsobligaties
11 november 20118PresseuropLe Monde -
Crisis eurozone: Technocraten, maak plaats voor democraten
7 november 20112836 Il Sole-24 Ore Milaan -
G20: Italië onder IMF-toezicht
4 november 20112PresseuropLa Repubblica -
Eurozone: Gevaarlijk blufpoker Griekenland
2 november 20111358 Le Figaro Parijs -
Euro-top: Redding van de euro is maar schijn
27 oktober 20112563 Berliner Zeitung Berlijn -
Euro-top: Eerste stap naar Verenigde Staten van Europa
27 oktober 201113PresseuropLibération -
Persoverzicht: Dag van de waarheid voor de euro
26 oktober 20111041PresseuropLe Figaro, Handelsblatt, La Vanguardia & 2 andere kranten -
Italië: Onbeduidend akkoord moet Europa sussen
26 oktober 2011PresseuropCorriere della Sera -
Eurotop: Opleving of chaos
26 oktober 2011712 Le Monde Parijs -
Eurotop: Italië, de ideale zondebok
24 oktober 2011837 Corriere della Sera Milaan -
Persoverzicht: De laatste slag van de kredietbeoordelaars
19 oktober 20119616Presseurop -
Opinie: Hoe de euro verdeeldheid zal zaaien
17 oktober 201110815 Gazeta Wyborcza Warschau -
Persoverzicht: Dexia, een bom in de eurozone
5 oktober 20111562Presseurop -
Italië: Ook Moody’s verliest vertrouwen
5 oktober 2011PresseuropCorriere della Sera -
Duitsland: Merkel redt de euro en zichzelf
30 september 2011PresseuropFrankfurter Allgemeine Zeitung
Met de collectieve afwaardering van de kredietstatus van negen lidstaten van de eurozone, waaronder Frankrijk, is het duidelijk geworden dat het beleid van de Europese Unie, bepaald door reddingsfondsen en bezuinigingen, aan zijn einde is gekomen. Het is tijd voor de Duitse bondskanselier Angela Merkel en haar partners om met een geloofwaardige oplossing te komen, schrijft Wolfgang Münchau. 
Voor de Europese pers is de afwaardering van de kredietstatus van negen landen van de eurozone door Standard & Poor’s slechts de bevestiging van wat de markten en regeringsleiders allang wisten: de problemen in de eurozone zijn bovenal te wijten aan de verschillen tussen de lidstaten. 
Door de kredietwaardigheid van Frankrijk op 13 januari jl. te verlagen, heeft kredietbeoordelaar Standard & Poor's een dubbele klap uitgedeeld: enerzijds staan Nicolas Sarkozy en zijn concurrenten bij de komende presidentsverkiezingen nog meer onder druk van de markten, en anderzijds tekent zich in Europa duidelijker dan ooit een scheidingslijn af tussen het noorden en het zuiden. 
Angst, alarm, apocalyps: volgens futuroloog Matthias Horx laten mensen zich vooral leiden door stemmingen en niet door feiten. Dat geldt ook voor de eurocrisis. 
De kredietwaardigheid van alle Europese landen is in gevaar, waarschuwde ratingbureau Moody’s op 28 november. Deze waarschuwing komt op het moment dat Italië onder forse druk van de markten staat en er steeds meer voorstellen worden gedaan die een oplossing van de crisis naderbij moeten brengen. Maar de Europese pers vraagt zich bezorgd af of het misschien al niet te laat is. 
De benoeming van niet-politici Lucas Papademos en Marion Monti in Griekenland en Italië stuit op veel verzet. Maar in het verleden hebben experts vaak een positieve rol gespeeld in crisistijd, aldus een journalist in The Guardian. 
De komst van technocratische regeringen in Griekenland en Italië kan nerveuze markten tot bedaren brengen, maar ook een duwtje in de rug betekenen voor populistische politieke partijen die wijzen op het democratische tekort binnen de EU. 
Wellicht wordt de EU binnenkort verdeeld in drie Europa’s: de besten van de klas, de kwakkelaars en de achterblijvers. De Roemeense politicologe Mungiu-Pippidi maakt zich zorgen over een dergelijk scenario. En we hoeven niet te rekenen op een gekunstelde Europese identiteit om iedereen onder één noemer te brengen. 
Pogingen om de euro te redden kunnen niet tot in lengte der dagen tegen de wil van de kiezers in blijven gaan, aldus Charlemagne in The Economist. 
Zakenkabinetten, zoals die nu worden geopperd voor Italië en Griekenland, zijn weliswaar uitstekend in staat om in geval van nood snel besluiten te nemen, maar zullen de vrees van Europese burgers voor nog meer indirecte democratie alleen maar vergroten. Teneinde dit te vermijden, dient de politiek haar rol weer op te eisen. 
Het besluit van de Griekse premier Papandreou om een referendum te houden is gevaarlijk en onverantwoord, oordeelt het conservatieve Franse dagblad Le Figaro. 
Europese politici mogen dan enthousiast reppen van historische besluiten op de EU-top van 26 oktober, maar voorlopig zijn we de eurocrisis nog niet kwijt. Je kunt nu eenmaal de belangrijkste tegenstrijdigheid, namelijk dat landen het vertrouwen van beleggers met geld willen kopen dat ze niet hebben, niet zomaar van tafel vegen. 
De Europese pers beschouwt de extra eurotop die vandaag plaatsvindt in Brussel als cruciaal. Of het nu gaat om de redding van Griekenland of die van de eenheidsmunt, bezorgdheid domineert. 
De Europese Raad en de eurotop die vandaag plaatsvinden moeten voorkomen dat de crisis zich verder uitbreidt. Maar als de EU zijn toekomst zeker wil stellen dan moet het nieuw leven ingeblazen worden. 
Duitsland en Frankrijk hebben bij de Europese raad van 23 oktober hun noodlijdende partners uit de eurozone flink op de vingers getikt, met name Italië. De kritiek ten aanzien van het kabinet-Berlusconi is dan wel gerechtvaardigd, maar Parijs en Berlijn zijn eveneens debet aan de huidige crisis. Van het begin af aan geven zij namelijk blijk van een gebrek aan daadkracht, aldus Corriere della Sera.
Enkele dagen vóór de Europese top die voor de eurozone van 'doorslaggevend belang' zou zijn, hebben de kredietbeoordelaars de notering van Spanje, Frankrijk en de Italiaanse banken verlaagd of gedreigd deze te verlagen. De Europese pers vraagt zich af of dit een laatste aanval is voordat Brussel met een reactie komt. 
Is de hervorming van de eurozone voldoende om ineenstorting te voorkomen? Feitelijk zal de kloof binnen de EU daardoor alleen nog maar verder worden geaccentueerd, schrijft een commentator van de Poolse krant Gazeta Wyborcza. 
De Frans-Belgische bank Dexia staat voor de tweede keer in drie jaar tijd aan de rand van de afgrond en zal met overheidssteun overeind worden gehouden. Volgens sommigen brengt Dexia een serie mankementen in het Europese bankensysteem aan het licht, voor anderen is vooral de geloofwaardigheid van de betrokken landen in het geding. Naarstig op zoek naar een oplossing
-
EU-top: De duur gekochte eenheid
9 december 201135121 Die Zeit Hamburg -
Crisis eurozone: Adieu, geliefde soevereiniteit
8 december 201134917 El País Madrid -
EU: Alles in orde, eh… ordoliberalisme
8 december 20112006 Libération Parijs -
Schuldencrisis: De oplossingen van Van Rompuy en Barroso
7 december 2011223PresseuropEl País -
Persoverzicht: Wie volgt Merkel en Sarkozy?
6 december 201111521PresseuropAdevǎrul, Rzeczpospolita, Postimees & 4 andere kranten -
Eurozonecrisis: Bedrijfsleven bereidt zich voor op val euro
1 december 20112853PresseuropPresseurop -
Schuldencrisis: Spaarders op de bres voor het land
29 november 2011744PresseuropPresseurop -
Eurozone: Eurobonds zijn onze redding
24 november 201114210 El Mundo Madrid -
Crisis eurozone: Zwakke leerlingen eurozone onder curatele
22 november 20114PresseuropDe Volkskrant -
Crisis eurozone: Frankfurtgroep, Europa’s stootgroep
16 november 201146511 The Spectator Londen -
Financiën: De Commissie reguleert, maar niet te veel
16 november 20111PresseuropLa Tribune -
Schuldencrisis: ECB gijzelt euro door ideologie
14 november 20113147 Le Monde Parijs -
Debat: Reputatie euro fluctueert buiten de eurozone
10 november 20116415 Respekt Praag -
EFSF: Het Europese flopfonds
8 november 2011811 Süddeutsche Zeitung München -
Crisis eurozone: Als Griekenland uitstapt…
4 november 201123313 Le Figaro Parijs -
Eurozonecrisis: De ketters, de redders van Europa
3 november 201133210 Die Presse Wenen -
EU: Een speciale zone voor landen zonder euro?
2 november 20111052PresseuropAdevǎrul -
Schuldencrisis: China helpt, maar niet tegen elke prijs
28 oktober 20113799 The Global Times Peking -
Schuldencrisis: The Economist sceptisch over reddingsplan
28 oktober 20111PresseuropThe Economist -
Financiële crisis: Politiek verteerd door angst
20 oktober 20112008 Frankfurter Rundschau Frankfurt -
Crisis eurozone: De ‘Potemkin-dorpen’ van de trojka
12 oktober 20112888 Irish Independent Dublin -
Eurozonecrisis: Geen fouten meer voor Europa
11 oktober 20111118 La Vanguardia Barcelona -
Europese Centrale Bank: Trichet heeft ons voor erger behoed
6 oktober 2011652 El País Madrid -
Schuldencrisis: Opgepast voor de redders van de euro
5 oktober 20111407 Der Freitag Berlijn -
Persoverzicht: Barroso’s strijdlust overtuigt niet
29 september 2011647Presseurop -
Eurozonecrisis: Europa wordt weer landelijk
16 september 201132715 The Guardian Londen
Het lijdt geen twijfel dat bondskanselier Merkel en president Sarkozy dichter bij hun doel van een begrotingsunie zijn gekomen, maar tegen welke prijs? Groot-Brittannië doet er niet aan mee. De komende tijd zal blijken of we getuige zijn geweest van de redding van de euro of van de ondergang van de Europese Unie. 
Als het wordt goedgekeurd door de lidstaten, zou de door Angela Merkel en Nicolas Sarkozy voorgestelde fiscale unie een beslissende nieuwe stap zijn op het pad naar Europees federalisme. Maar is iedereen bereid daar deze prijs voor te betalen: het opgeven van budgettaire autonomie van de lidstaten? 
Dat Angela Merkel begrotingsdiscipline en sancties wil opleggen in de eurozone, is niet ingegeven door een streven naar macht. Het is simpelweg een uitbreiding van de economische doctrine waarop het Duitse wirtschaftswunder is gefundeerd: het ordoliberalisme. 
Tijdens hun bijeenkomst in Parijs op 5 december hebben Angela Merkel en Nicolas Sarkozy overeenstemming bereikt over een reddingsplan voor de euro. Ze zullen de lidstaten dit plan tijdens de top van 8-9 december ter goedkeuring voorleggen, maar het is nog geen gelopen race, constateert de Europese pers. 
De Europese Commissie heeft een officieel voorstel gedaan om euro-obligaties uit te geven; ze worden door noodlijdende landen gezien als een manier om uit de crisis te komen. Duitsland is nog niet overtuigd maar zal uiteindelijk overstag moeten gaan, aldus El Mundo. 
Een kleine groep van niet-gekozen EU-afgevaardigden alsmede de directeur van het IMF hebben zich om Angela Merkel en Nicolas Sarkozy heen verzameld. Verenigd in de Frankfurtgroep willen zij de leiding nemen over de eurozone en staatshoofden die niet in de pas lopen verwijderen. Dat schrijft met afgunst het conservatieve Britse weekblad The Spectator. 
Er bestaat een eenvoudige manier om de crisis in de eurozone op te lossen, namelijk door de Europese Centrale Bank te laten toezeggen dat zij optreedt als kredietgever voor de lidstaten als laatste redmiddel. Deze oplossing, die door tal van economen wordt verdedigd, wordt echter door de ECB zelf verworpen. Een onbuigzaamheid die zuiver ideologisch is, betreurt een commentator van Le Monde. 
Van het Verenigd-Koninkrijk tot Tsjechië verschillen de tien landen van de Europese Unie buiten de eurozone als dag en nacht van elkaar. Maar in deze tijden van crisis van de eenheidsmunt vragen ze zich allemaal af of ze de euro op een dag zullen invoeren. Een analyse van een Tsjechische journalist. 
Het Europese noodfonds EFSF moet de eenheidsmunt redden, maar vindt geen kopers voor haar obligaties. Beleggers versmaden het ingewikkelde, onzekere financiële product, waarvan de politiek de zwakke slagkracht probeert te verbloemen. 
Een vertrek van Athene uit de Europese Unie zal een nieuwe geopolitieke omwenteling op de Balkan teweegbrengen, waarschuwt hoogleraar Giorgos Prevelakis. De EU moet dan toegeven dat zij niet in staat is gebleken een lidstaat die al dertig jaar deel uitmaakt van de Gemeenschap, te ´europeaniseren´. 
Onverantwoordelijk? Pokerspel? – Uit de reacties op het Griekse referendum blijkt met hoeveel energie de ‘Brusselse Geloofsgemeenschap’ aan haar dogma's vasthoudt. Dat is goed, schrijft de hoofdredacteur van Die Presse, want zonder dogma’s zou er geen ketterij zijn en het zijn de ketters dieEuropa's laatste kans vormen. 
De eurozone is op zoek naar financiële steun van de opkomende landen, met name China. Een vooruitzicht dat veel Europeanen de stuipen op het lijf jaagt. Maar volgens het officiële dagblad uit Beijing, de Global Times, moet de aanstaande overeenkomst 'beschaafd' zijn. 
Uit angst en onwetendheid probeert de politiek al vanaf het begin van de financiële crisis om de beurzen met hun eigen wapens te verslaan. De Europese leiders hebben inmiddels miljarden beschikbaar gesteld, maar als zij zich nu niet gaan bezinnen op de spelregels van de politiek, dan zullen ze de krachtmeting verliezen. 
In Griekenland, Ierland en Portugal leeft de trojka haar eigen fantasieën uit over landen die gezond moeten worden door zware bezuinigingen. Maar achter die façade beginnen we het echte probleem te ontwaren: Europese banken die overlopen van de slechte beleggingen, dat had de trojka moeten aanpakken, schrijft economisch columnist David McWilliams. 
De oproep van Angela Merkel om de banken te herkapitaliseren, is prima. Maar het zou nog beter zijn de fouten die er sinds het begin van de crisis zijn gemaakt niet te herhalen en een door Duitsland ondersteunde Europese groei te bevorderen, vindt La Vanguardia. 
De president van de Europese Centrale Bank heeft uiteenlopende kritieken gekregen: soms luidde het verwijt dat hij extreem voorzichtig handelde, en dan weer werd er gezegd dat hij teveel in plaats van de lidstaten optrad. Maar in ieder geval heeft hij de koers van de euro weten te handhaven en voorkomen dat de munt in de crisis ten onder ging.
De toekomst van de Europese Unie staat op het spel als haar leiders bezuinigingsmaatregelen blijven doorvoeren om de banken gunstig te stemmen. 
Met zijn 'State of the Union' die hij op 28 september voor het Europese Parlement uitsprak, wilde de voorzitter van de Commissie zijn instituut verdedigen en concrete voorstellen doen om uit de crisis te komen. Maar de Europese pers maakt zich geen illusies over zijn werkelijke bewegingsvrijheid. 
Het dreigende staatsbankroet van Griekenland heeft de arrogante en bazige Europese Unie op een keerpunt doen belanden. Volgens een Britse journalist is het onvermijdelijk dat de EU-lidstaten terugvallen op hun nationale identiteiten.
Het wachten is op Duitsland
-
Eurozonecrisis: Luister naar Merkel, er is geen andere optie
2 december 201120864 La Repubblica Rome -
Crisis eurozone: Poolse minister roept Duitsland op tot actie
30 november 20119PresseuropGazeta Wyborcza -
Wie is er bang van Duitsland? / 4: Het ‘nee’ van Merkel ondermijnt de EU
24 november 201126016 Die Tageszeitung Berlijn -
Wie is er bang voor Duitsland? / 2: “Europa spreekt ineens Duits”
22 november 201122710 Berliner Zeitung Berlijn -
Wie is er bang voor Duitsland? / 1: De mythe van het Duitse spaarvarken
21 november 201158520 Der Spiegel Hamburg -
Europese Unie: Duitsland, leider tegen wil en dank
3 november 20111118 Die Zeit Hamburg -
Eurozone: Overgeleverd aan de willekeur van Duitsland
27 oktober 201127122 Eleftherotypia Athene -
Persoverzicht: Merkel aan het roer
24 oktober 20111217Presseurop -
Crisis eurozone: Federaal model lijkt passé
21 oktober 20111285 Le Figaro Parijs -
Crisis eurozone: “Meer gerechtigheid door meer Europa”
31 augustus 20111966 Der Spiegel Hamburg -
Duitsland: Kohl leest Merkel de les
26 augustus 2011832Presseurop -
Duitsland: Kohl: “Merkel verwoest mijn Europa”
18 Juli 2011885PresseuropDer Spiegel
Europa moet leren samen te werken met Duitsland, meent de Italiaanse columniste Barbara Spinelli. Ondanks dat het land een reputatie geniet dat het buitensporig onbuigzaam en machtsbelust is, is de strengheid van Duitsland het enige alternatief voor het Chinese model. 
De bondskanselier staat alleen in haar 'nee' tegen een ondersteunende rol van de ECB en tegen de uitgifte van euro-obligaties. Toch waarschuwen nu ook in Duitsland steeds meer deskundigen dat ze de eurozone in de afgrond stort door vast te houden aan discipline en gehoorzaamheid. 
“Europa spreekt ineens Duits”, zei het parlementslid Volker Kauder met betrekking tot de Duitse invloed op het Europese economische beleid. Maar volgens de Frankfurter Rundschau zou een bond van vrije democratieën er heel anders uit moeten zien. 
Duitsland verkoopt zichzelf in de crisis als bolwerk van stabiliteit – en de financiële marken geloven dat ook. Maar in werkelijkheid staat het land er nauwelijks beter voor dan de andere landen van de eurozone. De publieke rol van tuchtmeester is arrogant en gevaarlijk, schrijft Der Spiegel Online. 
Het land dicteert de agenda van topconferenties van de Europese Unie, stelt de regels vast, laat het hele continent in het ongewisse en zorgt ervoor dat het uiteindelijk altijd zijn zin krijgt: Duitsland staat sinds de eurocrisis plotseling alleen aan het roer in Europa, en voelt zich daardoor volledig overbelast. 
De leiders van de eurozone hebben de Griekse schuld verminderd en het steunbedrag verhoogd. Maar de Griekse krant Eleftherotypia schrijft in een voorpagina-artikel dat “Duitse tanks in het reddingsplan inbegrepen zijn”. Met dit besluit worden niet alleen de Grieken, maar alle Europeanen aan de grillen van Duitsland overgeleverd. 
De Europese pers is eensgezind: tijdens de top in Brussel van afgelopen zondag heeft de Duitse bondskanselier haar partners – Frankrijk inbegrepen – haar eigen voorwaarden opgedrongen om de euro en de landen met de hoogste schuldenlasten uit het slop te trekken. 
Na de eurotop van 23 oktober zou er op verzoek van Duitsland en Frankrijk op 26 oktober nog wel eens een eurotop kunnen volgen. Uit de manier waarop de eurocrisis het hoofd wordt geboden blijkt namelijk dat de Frans-Duitse as en het intergouvernementele systeem het hebben gewonnen van het federale concept, ondanks de slechte verstandhouding tussen Duitsland en Frankrijk. 
Volgens socioloog Ulrich Beck is méér Europa het enige antwoord op de financiële en sociale crisis in Europa. Bondskanselier Merkel zou een prioriteit moet maken van het Duitse Europabeleid net zoals dit in de jaren 70 gebeurde met de Ostipolitik. 
