Maatschappij Trends

Oostenrijk: Beheersing Engelse taal is beschamend slecht

16 februari 2010
Der Standard Wenen

Foto: Hdur / Flickr

Foto: Hdur / Flickr

Tijdens persconferenties wordt er vaak Engels gesproken dat pijn aan je oren doet. Het percentage dat daarvan ook daadwerkelijk wordt begrepen neigt naar nul. Onze politici hebben dan ook dringend behoefte aan bijlessen Engels. Volgens de Oostenrijkse krant Der Standard is het beheersen van vreemde talen voor landen als Oostenrijk namelijk een concurrentiefactor van betekenis.

Voor Günther Oettinger ging zijn loopbaan als EU-Commissaris met een ramp van start: door het filmpje op Youtube van een redevoering die hij in het Engels hield en die vanwege zijn Duitse accent nauwelijks te volgen was, werd hij in heel Europa het mikpunt van spot. Zelfs al zou hij taallessen nemen, dan blijft deze reputatie hem ongetwijfeld nog lang achtervolgen.

De Oostenrijkse commissaris Johannes Hahn meed bij zijn hoorzitting in het EU-parlement elk risico en sprak uitsluitend Duits, hoewel een klik op Youtube laat zien dat zijn Engels er absoluut mee door kan en in elk geval een stuk beter klinkt dan dat van een aantal van zijn ex-collegaministers.

Dit in tegenstelling tot presentatrice Claudia Reiterer van de Oostenrijkse televisiezender ORF, die tijdens een galafeest als gevolg van haar gestuntel in het Engels in een gesprek met lingerieontwerpster Chantal Thomass een flink deel van de roem verspeelde die ze had vergaard in het programma ‘Dancing Stars’. 

Internationale verstrengeling levert economisch succes op

Decennialang was het mogelijk om je in het openbare leven min of meer te redden met je schoolengels. De globalisering, de groeiende betekenis van de EU, waar het Engels het Frans als werktaal heeft verdrongen, het feit dat de wetenschap volledig verengelst is en dat elke misstap via internet pijnlijk aan het licht komt, hebben er echter voor gezorgd dat er aanzienlijk hogere eisen worden gesteld aan de beheersing van de Engelse taal van politici, managers, wetenschappers en allerlei beroemdheden.

Wie het Engelse “the” niet correct kan uitspreken of niet weet dat “sympathy” medeleven betekent in plaats van genegenheid, geeft niet alleen blijk van de hiaten in zijn of haar opleiding, maar neemt bij elke bijeenkomst in een vreemde taal, ongeacht of het om een conferentie of onderhandelingen gaat, aanzienlijke nadelen op de koop toe. Andere talen zijn uiteraard ook waardevol, maar een deugdelijke kennis van het Engels is tegenwoordig de voornaamste maatstaf voor vaardigheden en een vlotte omgang met mensen.

Bovendien is het niveau van taalbeheersing onder de bevolking ook voor veel landen een centrale concurrentiefactor. Het ooit zo arme Ierland kon onder andere uitgroeien tot een Keltische Tijger, omdat multinationals elke vacature met ‘native speakers’ konden bezetten. Het hoge niveau van internationale verstrengeling in Scandinavië en Nederland, wat in economisch opzicht absoluut succes oplevert, heeft vooral te maken met het uitstekende Engels dat zelfs eenvoudige burgers daar spreken.

Liever ondertitelen dan nasynchroniseren

Deze landen hebben vooral profijt van het feit dat veel Amerikaanse films en televisieseries met ondertiteling worden vertoond. De onbarmhartige en eeuwige nasynchronisatie in het Duits daarentegen ontneemt Oostenrijkers elke kans om bij het bekijken van het televisieaanbod tegelijkertijd ook Engels te leren.

Toch spreken veel jongere Oostenrijkers, in vergelijking met Duitsland, waar zelfs minister van Buitenlandse Zaken Guido Westerwelle niet het allerbeste Engels spreekt, en vooral met Italië, al een aardig mondje Engels. Maar ze worden steeds vaker door ambitieuze collega’s uit Oost-Europa voorbijgestreefd.

Dat betekent niet alleen een uitdaging voor scholen, waar maar al te vaak wel 25 leerlingen bij een Engelse les zitten, maar ook voor het bedrijfsleven. Elk bedrijf zou via na- en bijscholing moeten zorgen dat de eigen medewerkers de Engelse taal zo beheersen dat het voor het bedrijf niet al te gênant is. Daarom bestaat er niet alleen behoefte aan taallessen, maar ook aan serieuze taaltoetsen.

Zo zouden politieke partijen hun jonge kaderleden kunnen verplichten een cursus Engels te volgen. En tot slot roepen we hierbij de ORF op om niet alleen de uitdrukkingsvaardigheid en de uitspraak van de eigen omroepmedewerkers te verbeteren, maar ook om een aantal films en series in de originele versie (met ondertiteling) uit te zenden, zodat het hele land de stap kan maken naar het wereldniveau van de enige wereldtaal.