Ging het nog maar net als vroeger om louter bier en becherovka! Tegenwoordig bloeit de illegale drugshandel in de amfetamine Crystal Meth aan weerszijden van de Duits-Tsjechische grens. Uiteenlopende wettelijke regelingen maken de politie het leven zuur. Fragmenten.

Als je hem om één gram vraagt, biedt hij er gelijk vijf aan. Vijf gram Crystal Meth voor tweehonderd euro. De jonge Aziaat met baseballpet, misschien zestien jaar oud, staat voor een stand vol jeans en t-shirts in het West-Boheemse Eger (Cheb). “Ben je Duits? Kom, er is nog meer.” Op een reusachtige parkeerplaats, direct naast een winkelcentrum, ligt een van de zogenoemde 'Vietnamezenmarkten' voor kleding, schoenen en sigaretten, die zich aan de grenzen van Tsjechië bevinden. Maar op deze middag is er bijna niemand te bekennen bij de wel honderd meter lange rijen met stalletjes.

De verkopers staan wortel te schieten. De belangstelling voor gekopieerde merkproducten is blijkbaar sterk teruggelopen, maar de vraag naar een in Duitsland illegale substantie wordt daarentegen gaarne gestild.

'Pico' luidt het toverwoord

In Eger is het kinderlijk eenvoudig aan een van de gevaarlijkste harddrugs te komen. 'Pico' luidt het toverwoord – en een zakje met kristallen wisselt snel van eigenaar. Het is maar een paar minuten van de Duitse grens, een slagboom is er sinds eind 2007 niet meer. Maar er wordt nog wel gecontroleerd, ook al valt dat niet op. In de nevel van Oberfranken staat een groen-witte auto langs de weg. Aan het stuur zit Matthias Dürr, leider van een douane-eenheid. Als een kleine zwarte auto uit de richting van Tsjechië opduikt, geeft Dürr gas en gaat erachter aan. Een paar uur eerder hebben douanebeambten bij een jonge man vier gram Crystal Meth in beslag genomen. Zulke vondsten zijn ondertussen de gewoonste zaak van de wereld geworden.

Twee gram niet meer dan een overtreding in Tsjechië

De afgelopen jaren is de consumptie van Crystal Meth in Duitsland snel toegenomen. Men vermoedt dat een groot deel van de drugs afkomstig is uit Tsjechië. Crystal Meth, Meth, Pico, Pervitin – de amfetamine is op de hele wereld onder veel verschillende namen bekend en wordt soms ook wel Hitler-Speed genoemd, omdat soldaten van de Duitse Wehrmacht zich ermee oppepten.

De huidige populariteit van de drug wordt vooral in verband gebracht met de liberalisering in 2010 van de Tsjechische wet op verdovende middelen. Sindsdien geldt het bezit van maximaal twee gram Crystal Meth slechts als een overtreding. In Beieren en Saksen krijgen de opsporingsdiensten steeds grotere hoeveelheden drugs in handen. Controles van de douane of de politie in een strook van dertig kilometer langs de Duitse kant van de grens zijn zonder specifieke verdenking toegestaan. Als er sprake is van een gegronde verdenking kan zelfs een onderzoek van het hele lichaam worden gelast, dat door een arts moet worden uitgevoerd. Omdat het Crystal Meth-probleem met name in Oberfranken en de Oberpfalz steeds groter wordt, heeft de Duitse minister van Binnenlandse Zaken Friedrich midden februari met zijn Tsjechische collega Kubice overlegd in Hof. Daar werd een samenwerkingsovereenkomst van de douane en de politie ter bestijding van de criminaliteit in het grensgebied ondertekend.

Smokkelaars benutten steeds meer de 'groene grens'

Ondanks gemeenschappelijke patrouilles van Duitse en Tsjechische politie-beambten houden hun respectievelijke bevoegdheden op bij de nationale grenzen. En de wetten zijn aan weerszijden daarvan zo verschillend, dat successen nog wel enige tijd op zich zullen laten wachten. Bovendien signaleren politie en douane steeds zwaardere delicten. De mensen rijden niet alleen over de grens om in hun eigen behoeften te voorzien, maar ook om te dealen. Een voor dertig tot veertig euro gekochte gram Crystal Meth kan in Neurenberg misschien al honderd euro opbrengen, en verder landinwaarts nog meer. In het grensgebied zoeven de auto's intussen voorbij; ook de 'groene grens' zou naar verluidt steeds vaker door smokkelaars worden benut.

Vertaald uit het Duits door Menno Grootveld